I SA/Bd 971/11
WyrokWSA w Bydgoszczy2012-02-08
Skład orzekający: Ewa Kruppik-Świetlicka, Leszek Kleczkowski, Teresa Liwacz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, uznając doręczenie zastępcze za skuteczne?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ doręczenie zastępcze decyzji podatkowej było skuteczne. Skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, gdyż nawet przyjmując późniejszą datę faktycznego zapoznania się z decyzją, nadal miał możliwość wniesienia odwołania w ustawowym terminie. Ponadto, w okresie doręczenia decyzji skarżący nie działał przez pełnomocnika, któremu należałoby doręczać korespondencję.Stan faktyczny
Skarżący A. P. złożył odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia, twierdząc, że decyzja nie została mu skutecznie doręczona. Organ odwoławczy odmówił przywrócenia terminu, uznając doręczenie zastępcze za skuteczne. Skarżący zaskarżył postanowienie organu odwoławczego, podnosząc zarzuty dotyczące nieskuteczności doręczenia decyzji i braku doręczenia jej pełnomocnikowi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędzia WSA Teresa Liwacz Protokolant Asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 08 lutego 2012 r. sprawy ze skargi A. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
W dniu [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. wydał A. P.(skarżącemu) decyzję w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2007 r. do listopada 2009 r. Skarżący w dniu
19 sierpnia 2011 r. złożył odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia wskazując, że decyzja nie została przesłana na adres zameldowania i zamieszkania w T., ul. G.lecz do G., gdzie jedynie czasami przebywa. Wskazał, że decyzję odebrała osoba przez niego nieupoważniona – W. K., która tę korespondencję przekazała stronie przy pierwszej nadarzającej się okazji, t.j. w dniu 13 sierpnia 2011 r.
Zdaniem strony od tej daty należy liczyć bieg terminu do wniesienia odwołania, ponieważ od tej daty skarżący mógł zapoznać się z treścią decyzji i ponosić tego prawne konsekwencje. Do wniosku skarżący załączył pismo zawierające oświadczenie W. K., iż odebrała ona w dniu 3 sierpnia 2011 r. list polecony adresowany do A. P., którego nadawcą był Urząd Skarbowy w T.. Z uwagi na jego nieobecność nie miała możliwości przekazania listu. Zrobiła to po jego powrocie w dniu 12 sierpnia 2011 r. Oświadczyła ponadto, że nie posiada pełnomocnictwa notarialnego do odbioru ww. korespondencji, odebrała ją przy okazji odbioru własnej korespondencji.
Pełnomocnik strony w dniu 26 września 2011 r. wystosował pismo w sprawie ww. wniosku i odwołania, załączając pełnomocnictwo z dnia 16 września 2011 r. wskazując, iż skarżący ustanowił go pełnomocnikiem w sprawie w toku postępowania podatkowego w dniu 13 września 2010 r., podczas czynności, które były dokonane tego dnia w Urzędzie Skarbowym w T.. Adwokat podał, że urząd uznał go w toku postępowania za pełnomocnika i kilka razy przesyłał korespondencję na adres jego kancelarii. W związku z tym, pełnomocnik uważa, iż nieprzesłanie na adres jego kancelarii (znany urzędowi) decyzji z dnia 1 sierpnia 2011 r. stanowi wadę procesową (jest doręczeniem nieskutecznym procesowo). Jego zdaniem, dopiero doręczenie na adres kancelarii skutkuje biegiem terminu do odwołania. Pełnomocnik podniósł, że we wniosku o przywrócenie terminu skarżący podał właściwy termin i okoliczności doręczenia decyzji, które czynią ten wniosek skutecznym. Do pisma załączono oświadczenie K.K.z dnia 9 września 2011 r., iż będąc w odwiedzinach u mamy odebrał on listy polecone dla mamy W. K., wśród których znajdował się list polecony do skarżącego, nieobecnego w G.. Listy te przekazał w tym samym dniu W.K.
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W pierwszej kolejności organ odwoławczy odniósł się do kwestii skuteczności doręczenia decyzji organu I instancji. W jego ocenie, decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. została skutecznie doręczona w dniu 4 sierpnia 2011 r. w trybie zastępczym, zgodnie z art. 149 Ordynacji podatkowej K.K. - pełnoletniemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi.
Odnosząc się do argumentacji zawartej we wniosku organ podał, że adres: G., J. został wskazany przez podatnika w piśmie z dnia
8 czerwca 2010 r. Kierowana przed tą datą przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. korespondencja wysyłana na adres T., ul. G. nie była przez stronę odbierana. Tymczasem korespondencja wysyłana przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. na adres w G. w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego była odbierana przez podatnika oraz dorosłych domowników, którzy podejmowali się oddania mu pism. Wyjaśniono, że podatnik na etapie prowadzonego postępowania podatkowego nie wnosił żadnych zastrzeżeń, ażeby jakiekolwiek z pism kierowanych na adres w G. nie zostało mu doręczone. Organ dodał, że również postanowienie z dnia
6 lipca 2011 r. w sprawie wyznaczenia podatnikowi siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego zostało doręczone pod adresem w G. w dniu 8 lipca 2011 r. pełnoletniemu domownikowi – A. K., która podjęła się oddania pisma adresatowi. Skarżący stawił się w wyznaczonym terminie w urzędzie skarbowym, korzystając z przysługującego uprawnienia, co potwierdza skuteczność doręczenia mu postanowienia oraz innych pism pod adresem w G.
W konsekwencji organ uznał za nieuzasadniony zarzut niedoręczenia decyzji pod adresem w T., ul. G., skoro sam podatnik wskazał adres do korespondencji G., J..
Odnosząc się do zarzutu, że decyzję odebrała osoba przez podatnika nieupoważniona – W. K. w czasie jego nieobecności w G. organ stwierdził, że stwierdzenie to przeczy dokumentom, które znajdują się w aktach sprawy. Organ podał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji wynika , iż decyzja została odebrana przez K. K., a nie przez W. K., gdyż na dokumencie tym widnieje jego czytelny podpis. W oświadczeniu podano ponadto inną datę odebrania przez W. K. decyzji - 3 sierpnia 2011 r., tymczasem zwrotne potwierdzenie odbioru wskazuje datę 4 sierpnia 2011 r.
W ocenie organu, z treści art. 149 Ordynacji podatkowej nie wynika, ażeby osoba odbierająca korespondencję z organu podatkowego (pełnoletni domownik, który podjął się oddania pisma adresatowi), powinna mieć udzielone przez adresata specjalne upoważnienie (notarialne pełnomocnictwo) do odbioru korespondencji. Zatem wystarczającym warunkiem prawidłowego doręczenia decyzji było podjęcie się przez odbierającego korespondencję oddania pisma adresatowi.
Jednocześnie zgodnie z art. 149 Ordynacji podatkowej data odebrania pisma za pokwitowaniem przez pełnoletniego domownika, który podjął się oddania pisma adresatowi, jest jednocześnie datą doręczenia pisma adresatowi, co podważa argumentację strony , że dopiero od dnia 13 sierpnia 2011 r. należy liczyć bieg terminu do wniesienia odwołania, ponieważ od tej daty skarżący mógł zapoznać się z treścią decyzji i ponosić tego prawne konsekwencje.
Przekazanie pisma w późniejszym terminie - 12 lub 13 sierpnia 2011r. - przez pełnoletniego domownika nie miało znaczenia dla 14 dniowego terminu do wniesienia odwołania, który rozpoczął bieg w dniu 4 sierpnia 2011 r. Jednocześnie organ podniósł, że jeśli decyzja została skarżącemu przekazana w dniu 12 lub 13 sierpnia 2011 r., zatem miał on możliwość dochowania 14 dniowego terminu do wniesienia odwołania, który upływał w dniu 18 sierpnia 2011 r.
Odnosząc się z kolei do pisma pełnomocnika z dnia 20 września 2011 r.
i argumentacji o konieczności doręczania pism jemu organ wyjaśnił, że pełnomocnictwo dla adwokata W. K. zostało dołączone do akt w toku kontroli podatkowej.
Z treści pełnomocnictwa bezspornie wynika, że podatnik wyznacza pełnomocnika do kontroli podatkowej. Organ podatkowy w trakcie kontroli podatkowej doręczał pisma pełnomocnikowi. Kontrola podatkowa została zakończona, zgodnie z art. 291 § 4 Ordynacji podatkowej w dniu doręczenia protokołu kontroli.
Postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z dnia 2 lutego 2011 r. o wszczęciu postępowania podatkowego a także kolejne pisma w toku tego postępowania (w tym także decyzja z dnia [...]były prawidłowo doręczane podatnikowi - na adres podany do korespondencji, bowiem w trakcie postępowania podatkowego działał on osobiście, a nie przez pełnomocnika. Okoliczność ta nie była przez stronę kwestionowana. Konkludując organ uznał argumentację pełnomocnika za chybioną ponieważ na etapie postępowania podatkowego nie działał on przez pełnomocnika.
Reasumując Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że podatnik nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji nastąpiło bez jego winy, w związku z czym brak było podstaw do uznania, iż należało przywrócić ten termin na wniosek zainteresowanego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skarżący wniósł o stwierdzenie, że decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...] nie została skutecznie doręczona w dacie 4 sierpnia 2011 r. lecz w dniu 13 sierpnia 2011 r. i przekazanie odwołania Dyrektorowi Izby Skarbowej w B. do rozpoznania.
W skardze podniesiono zarzuty rażącego naruszenia przepisów proceduralnych poprzez: przyjęcie za skuteczną datę doręczenia decyzji dzień 4 sierpnia 2011r. odbiorcy K. K., mimo, że skarżący uprawdopodobnił, że decyzja ta faktycznie została mu przekazana 13 sierpnia 2011 r. i wówczas się z nią zapoznał
i dopiero wtedy ją ocenił i podjął decyzję o zaskarżeniu oraz niedoręczenie ww. decyzji z dnia 1 sierpnia 2011 r. pełnomocnikowi - adwokatowi W. K..
W uzasadnieniu skarżący potwierdził, że decyzja organu podatkowego została przesłana na adres G. J., ponieważ wskazał organowi poza adresem zamieszkania także ten adres do doręczeń, gdyż tu często przebywał. W dniu 4 sierpnia 2011 r. odbiór decyzji pokwitował K. K., który okazyjnie tam przebywał u swojej matki V. K.i jej przekazał decyzję. Na stałe skarżący jest zameldowany i zamieszkuje w T. przy ul. G.. Skarżący otrzymał decyzję od V.K.przy pierwszym kontakcie po 4 sierpnia 2011 r. t.j. dopiero dnia 13 sierpnia 2011 r. Skarżący nie kwestionuje tego, że K. K. odebrał decyzję i tego, że zobowiązał się czy to osobiście, czy też przez matkę doręczyć ją stronie, ale wskazuje, że przed 13 sierpnia 2011 r. nie została ona mu doręczona z powodu braku kontaktu tak z K. K., jak i jego matką V. K., bowiem był on nieobecny w G. a przebywał w T. w miejscu faktycznego zamieszkania. W konsekwencji za skuteczną prawnie datę doręczenia decyzji A.P. należy uznać 13 sierpnia 2011 r., ponieważ w tej dacie skarżący zapoznał się z treścią decyzji. Ponadto w ocenie strony istotną okolicznością potwierdzającą nieprawidłowość doręczenia decyzji adresatowi stanowi fakt, że ustanowił on swoim pełnomocnikiem w tym postępowaniu już na etapie postępowania kontrolnego adwokata W. K., któremu Urząd Skarbowy w T. doręczał wiele pism. W ocenie skarżącego organ mimo, że powinien to decyzji z dnia [...], dotyczącej ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za lata 2007, 2008 i 2009 ww. pełnomocnikowi nie przesłał.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje :
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ) , zwanej dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Należy zaznaczyć, że Sąd zgodnie z przepisem art. 145 § 1 p.p.s.a uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W sytuacji, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 134 § 1 cyt. ustawy Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, to oznacza, że może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że w tak zakreślonej kognicji oceniając zaskarżone przez stronę postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej iż nie narusza ono prawa w sposób, który pozwalał by na wyeliminowanie go z obrotu prawnego.
Zgodnie z art. 162 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm. ) dalej Op. w razie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania organ na wniosek podatnika przywraca termin do jego wniesienia jeżeli strona uprawdopodobni, że nie ponosi winy w uchybieniu. Przy czym w raz z wnioskiem o przywrócenie terminu należy dopełnić czynności dla której ten termin był ustanowiony. Jak wynika z akt sprawy skarżący wniosek i odwołalnie złożył osobiście
w dniu 19 sierpnia 2011. Termin do wniesienia odwołania wynosi zgodnie z art. 223 § 2 pkt 1 - 14 dni od otrzymania decyzji. Decyzja została odebrana przez dorosłego domownika K.K. w dniu 4 sierpnia 2011 r. a zatem termin do wniesienia odwołania minął 18 sierpnia 2011. Skoro wniosek wraz z odwołaniem strona wniosła 19 sierpnia 2011 r. to oznacza, że nastąpiło to po upływie terminu.
Należy zauważyć, że zgodnie z art. 149 Op. organ dokonał doręczenia zastępczego na adres wskazany przez samego skarżącego w piśmie z dnia 8 czerwca 2009 r. ( k - 70 ). W tym czasie cała korespondencja była odbierana przez samego skarżącego o czym świadczy jego udział w postępowaniu. Przyjmując nawet, że ta korespondencja dotarła do strony 13 sierpnia 2011 r. to skarżący miał możliwość zastosowania się do wskazanego terminu i do złożenia odwołania.
Zdaniem Sądu zarzut pełnomocnika strony, iż przedmiotowa decyzja winna być jemu dostarczona nie znajduje odzwierciedlenia w aktach sprawy. Jak bowiem z nich wynika adwokat W. K. został ustanowiony przez stronę do kontroli podatkowej w dniu 13 września 2010 r. Kontrola ta skończyła się wręczeniem protokołu kontroli w dniu 15 grudnia 2010 r. Następnie zostało wszczęte postępowanie podatkowe, w którym strona działała osobiście nie ponawiając pełnomocnictwa o czym świadczy fakt, że odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu strona składała sama osobiście. Dopiero w dniu 16 września 2011 r. skarżący ponownie udzielił pełnomocnictwa adwokatowi do działania na tym etapie o czym świadczy fakt, że pełnomocnik w imieniu strony wystąpił dopiero w dniu 20 września 2011 r. A zatem twierdzenie, że adwokat był pełnomocnikiem przez cały czas kontroli i postępowania i jemu należało doręczyć przedmiotową decyzję nie znajduje uzasadnienia w materiale dowodowym, gdyż w dacie doręczenia decyzji nie był pełnomocnikiem strony.
Na marginesie należy wskazać, że żadna korespondencja kierowana na adres zameldowania, który na tym etapie wniosku o przywrócenie terminu skarżący uważa za właściwy do doręczeń nie była przez stronę odbierana.
Reasumując Sąd stwierdza, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy zważywszy na fakt, iż skoro jak twierdzi decyzję odebrał 13 sierpnia 2011 r. to mógł jeszcze w terminie złożyć odwołanie.
Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) uznając skargę za nieuzasadnioną , ją oddalił.
E. Kruppik – Świetlicka T. Liwacz L. Kleczkowski
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło