I SA/Bd 98/10

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-04-26

Skład orzekający: Sarah Sobecka-Kucharczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, jeśli strona korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych, a jej dochody nie pozwalają na pokrycie kosztów profesjonalnego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, nawet jeśli korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych. Referendarz uznał, że skarżący spełnia te przesłanki, biorąc pod uwagę jego niskie dochody i stan zdrowia.
Stan faktyczny
M. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, uzasadniając go względami finansowymi i zdrowotnymi. Skarżący leczy się psychiatrycznie i neurologicznie, jego jedyny dochód to renta w wysokości 761 zł. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego w przedmiocie nieuiszczonych składek na ubezpieczenie społeczne.
Rozstrzygnięcie
1. Ustanowiono radcę prawnego. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego postanowił: 1. ustanowić radcę prawnego 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W następstwie wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyroku z dnia 17 marca 2010 r. M. P. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Żądanie swoje uzasadnił względami finansowymi i zdrowotnymi. Skarżący leczy się psychiatrycznie oraz neurologicznie. Pozostaje w rozdzielności majątkowej z żoną. Jedyny dochód prowadzącego samodzielnie gospodarstwa domowego stanowi renta wynosząca 761 zł. Wnioskujący nie posiada żadnych praw majątkowych. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Przepis art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm; zwanej dalej p.p.s.a. ) przewiduje ustawowe zwolnienie od obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że dotyczy ona postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących należności tytułu nieuiszczonych składek na ubezpieczenie społeczne. Brak jakichkolwiek wyróżników ustawowego wyrażenia : " z zakresu ubezpieczeń społecznych" wskazuje na to, że zwolnieniem objęto wszystkie sprawy mieszczące się w tej kategorii. Wobec tego należy przyjąć, iż wprawdzie art.239 pkt 1 lit. e p.p.s.a. należy do wyjątków od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, to jednak przedmiotowe odstępstwo od zasady określono szeroko. Reasumując, każda sprawa sądowoadministracyjna, mającą źródło roszczenia w instytucji ubezpieczeń społecznych kwalifikuje się do ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych po stronie skarżącej. Z tej przyczyny wniosek strony w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu. Ustawodawca umożliwia skorzystanie z prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa procesowego również osobie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych ( art. 262 powoływanej ustawy). Z tego względu zasadnym jest rozpatrzenie wniosku w oparciu o regulację zawartą w art.246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – uprawnienia do ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika - domagać się może wyłącznie osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści oświadczeń M. P., złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy oraz informacji zawartych w aktach niniejszej sprawy, wynika, że wnioskujący spełnia powyżej wskazane przesłanki. Podzielając argumentację strony referendarz wziął pod uwagę okoliczność, że skarżący wprawdzie dysponuje stałym dochodem, lecz z uwagi na jego wysokość - 761 zł nie jest w stanie wygospodarować środków na opłacenie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Ponadto w aktach sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające zaprezentowaną przez zainteresowanego argumentację: orzeczenie o niepełnosprawności w stopniu znacznym, dokumentacja medyczna, czy odcinek renty. Z tych powodów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art.258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło