I SAB/Bd 12/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Urszula Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. R. na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie niewydania decyzji postanawia: odrzucić skargę Strona w dniu 09 kwietnia 2012 r. wniosła skargę na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie zawiadomienia tego organu z dnia 14 marca 2011 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, przedstawiając przebieg postępowania i powołując się na wydane w jego trakcie rozstrzygnięcia. W toku postępowania sądowoadministracyjnego, Sąd badając dopuszczalność wniesionej skargi wezwał Dyrektora Izby Skarbowej w B. do udzielenia informacji, czy w związku ze złożoną skargą na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B., skarżący złożył przewidziane prawem zażalenie. W odpowiedzi z dnia 28 maja 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. wskazał, że skarżący takie zażalenie złożył w dniu 14 grudnia 2012 r. i organ rozpatrzył je jako skargę na działanie organu administracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów. Stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W myśl natomiast art. 52 § 2 p.p.s.a., przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Z zestawienia powyższych przepisów wynika więc, że dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny kontrola działalności administracji publicznej rozpoczyna się dopiero w momencie, kiedy strona wyczerpie możliwość podważenia rozstrzygnięć organów administracji przy pomocy środków zaskarżenia przewidzianych w toku procedowania przed tymi organami, a więc kiedy w sprawie wypowiedziały się organy obu instancji. Z akt sprawy wynika, że strona wniosła skargę na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie zawiadomienia tego organu z dnia 14 marca 2011 r. Skarżący zarzucił, że do chwili obecnej postępowanie dotyczące przedmiotowego zawiadomienia nie zostało zakończone w żaden sposób. Z udzielonej przez Dyrektora Izby Skarbowej w B. odpowiedzi na skargę wynika, że przedmiotowe pismo stanowi ustosunkowanie się organu do wniosku skarżącego w przedmiocie wyjaśnienia procedury związanej z wniesieniem podania do niewłaściwego organu. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że postępowanie zainicjowane przez skarżącego przed organem pierwszej instancji prowadzone było na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: "k.p.a."). W świetle przepisów tej ustawy, w przypadku skargi na bezczynność organu lub przewlekłość prowadzonego przezeń postępowania, środkiem zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 p.p.s.a. jest zażalenie, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 tej ustawy lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie lub na przewlekłość postępowania, którego skutkiem jest uruchomienie działania nadzorczego organu wyższego stopnia, wnosi się bezpośrednio do tego organu, którym w tej sprawie jest Dyrektor Izby Skarbowej w B.. Na podstawie przedstawionych przez Dyrektora Izby Skarbowej w B. w piśmie z dnia 28 maja 2013 r. wyjaśnień Sąd ustalił, że skarżący w dniu 14 grudnia 2012 r. złożył zażalenie na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. Rozpatrując wniesione zażalenie, mając na uwadze jego treść oraz powołane przez stronę przepisy prawa, organ drugiej instancji uznał je za skargę na działanie organu administracji i pismem z dnia 12 stycznia 2013 r. na podstawie art. 238 k.p.a. zawiadomił stronę o bezzasadności skargi. Pismo strony zostało zatem rozpoznanie przez organ na podstawie Działu VIII Skargi i wnioski, Rozdziału 2 Skargi, art. 227-240 k.p.a. W okolicznościach przedmiotowej sprawy należało zatem stwierdzić, że skarżący w postępowaniu administracyjnym nie wyczerpał wskazanego toku instancji, co skutkuje uznaniem, że skarga inicjująca niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne została wniesiona przedwcześnie i jako taka jest skargą niedopuszczalną. Okoliczność ta powoduje, że Sąd nie jest uprawniony do merytorycznego badania bezczynności organu, albowiem prowadziłoby to do zastąpienia organu drugiej instancji w toku procedowania postępowaniem sądowoadministracyjnym. Takie rozwiązanie nie znajduje prawnego uzasadnienia, albowiem sądowoadministracyjny tryb zwalczania bezczynności organu nie jest ani trybem konkurencyjnym w stosunku do drugoinstancyjnego trybu zwalczania bezczynności przed organem administracyjnym, ani trybem substytucyjnym, który mógłby to procedowanie zastąpić. Przeciwnie, wniesienie skargi na bezczynność do sądu administracyjnego ma na celu kontrolę poczynań organów, których bezczynność jest zaskarżona do sądu administracyjnego w granicach tej skargi, a zatem w odniesieniu do działań organów obu instancji właściwych w sprawie objętej skargą. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.