I SAB/Bd 15/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Teresa Liwacz sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Protokolant: st. sekretarz sądowy Agnieszka Liberda-Koczorowska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi K. R. na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie niewydania decyzji postanawia odrzucić skargę Syg akt I SAB/Bd 15/13 UZASADNIENIE Strona w dniu 9 kwietnia 2013r. wniosła skargę na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B.y w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie zawiadomienia tego organu z dnia 20 września 2012 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, przedstawiając przebieg postępowania i powołując się na wydane w jego trakcie rozstrzygnięcia. W toku postępowania sądowoadministracyjnego, Sąd badając dopuszczalność wniesionej skargi wezwał Dyrektora Izby Skarbowej w B. do udzielenia informacji, czy w związku ze złożoną skargą na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B., skarżąca złożyła przewidziane prawem zażalenie. W odpowiedzi na zapytanie Sądu z dnia 11 czerwca 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. wskazał, że skarżąca takiego zażalenia nie złożyła. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej ustawa p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów. Stosownie do art. 52 § 1 ustawy p.p.s.a., skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W myśl natomiast art. 52 § 2 tej ustawy, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Z zestawienia powyższych przepisów wynika więc, że dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny kontrola działalności administracji publicznej rozpoczyna się dopiero w momencie, kiedy strona wyczerpie możliwość podważenia rozstrzygnięć organów administracji przy pomocy środków zaskarżenia przewidzianych w toku procedowania przed tymi organami, a więc kiedy w sprawie wypowiedziały się organy obu instancji. Z akt sprawy wynika, że strona wniosła skargę do Sądu na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie z zawiadomienia z dnia 20 września 2012r o wskazanym numerze: [...]. Przedmiotowe zawiadomienie jest natomiast informacją w odpowiedzi na wcześniejsze pisma skarżącej, że w opisanej sprawie nie toczy się żadne postępowanie stąd nie ma podstaw do jego umorzenia. Niniejsze postępowanie zainicjowane przez stronę, w ocenie Sądu stanowi pochodną postępowania egzekucyjnego prowadzonego z wniosku KRUS i znajduje podstawę prawną w art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000r nr 98 poz.1071 ze zm. dalej Kpa), zgodnie z którym na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Organ uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie. Podkreślić należy, iż środek ten doktryna i orzecznictwo traktuje jako szczególny środek zaskarżenia, albowiem jego konsekwencją jest konieczność zajęcia przez organ wyższej instancji stanowiska w kwestii wytkniętej bezczynności. Dopiero po wyczerpaniu środków odwoławczych, a zatem po skorzystaniu przez stronę z tego instrumentu zwalczania uchybień organów, na etapie procedowania przed tymi organami, możliwe jest skuteczne - o ile spełnione zostaną inne wymogi formalne - wniesienie skargi do sądu administracyjnego i rozpoczęcie toku postępowania sądowoadministracyjnego. Bezczynność organu powinna być zatem zwalczana dostępnym, przewidzianym w Kodeksie postępowania administracyjnego środkiem w postaci zażalenia, którego wniesienie (poza reakcją organu lub upływem czasu) warunkowało dopuszczalność przeniesienia sprawy do toku postępowania sądowoadministracyjnego. W aktach sprawy brak jest jednak ponaglenia a organ wyższego stopnia potwierdził brak skorzystania z tego środka przez skarżącą. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła ze skargą na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. działającego jako organ I instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W ocenie Sądu rozpatrzenie skargi nie jest możliwe, bowiem prowadziłoby do zastąpienia toku postępowania w sprawie bezczynności organu II instancji - postępowaniem sądowoaministracyjnym. Takie rozwiązanie nie znajduje prawnego uzasadnienia, bowiem sądowoadministracyjny tryb zwalczania bezczynności organu nie jest ani trybem konkurencyjnym w stosunku do drugoinstancyjnego trybu zwalczania bezczynności przez organem administracyjnym, ani trybem substytucyjnym, który mógłby procedowanie przez organem II instancji zastąpić. Przeciwnie - wniesienie skargi na bezczynność do sądu administracyjnego ma na celu kontrolę poczynań organów, których bezczynność jest zaskarżona do sądu administracyjnego w granicach tej skargi, a zatem w odniesieniu do działań obu instancji organów właściwych w sprawie objętej skargą. Zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, którego skutkiem jest uruchomienie działania nadzorczego organu wyższego stopnia, wnosi się bezpośrednio do tego organu, którym w niniejszej sprawie jest Dyrektor Izby Skarbowej w B., czego strona w sprawie zaniechała. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 ustawy p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji