I SAB/Bd 15/25
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2025-10-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie przekazania skargi do sądu administracyjnego jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie przekazania skargi do sądu administracyjnego nie jest dopuszczalna, ponieważ opieszałość organu w tym zakresie można zwalczać w trybie wniosku o wymierzenie grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., a nie poprzez skargę na bezczynność. Skarga taka, jako nienależąca do kognicji sądu administracyjnego, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący M. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie zaniechania przekazania jego skargi z dnia 24 czerwca 2025 r. Skarżący domagał się zobowiązania ZUS do niezwłocznego przekazania skargi, stwierdzenia bezczynności i rażącego naruszenia prawa, wymierzenia grzywny oraz zasądzenia zadośćuczynienia. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę skarżącego oraz oddalono wniosek o wymierzenie grzywny Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Tomasz Wójcik po rozpoznaniu w dniu 20 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. C. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zaniechania przekazania skargi postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. oddalić wniosek o wymierzenie grzywny Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych
M. C. (Skarżący) wniósł skargę do tut. Sądu na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie zaniechania przekazania jego skargi z dnia 24 czerwca 2025 r. na bezczynność organu oraz niewykonania prawomocnych wyroków sądu rejonowego. Skarżący wniósł o zobowiązanie ZUS w Bydgoszczy do niezwłocznego przekazania do tut. Sądu jego skargi z dnia 24 czerwca 2025 r., stwierdzenie bezczynności i rażącego naruszenia prawa przez ZUS w Bydgoszczy, wymierzenie grzywny ZUS w Bydgoszczy na podstawie art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm., dalej: "p.p.s.a."), zasądzenie na rzecz skarżącego kwoty 10.000 tytułem zadośćuczynienia za naruszenia prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki oraz świadome i uporczywe niewykonanie obowiązków ustawowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada
2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także:
- w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (vide art. 3 § 2a p.p.s.a.);
- w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. administracyjnego (vide art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Ponadto sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej administracyjnego (vide art. 4 p.p.s.a.).
Natomiast zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. W myśl art. 54 § 2 zdanie pierwsze p.p.s.a., organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Z kolei według art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Spełnienie wymogów określonych wyżej umożliwia jedynie, a nie obliguje sąd administracyjny do wymierzenia organowi administracji publicznej grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika bowiem, że obowiązkiem sądu jest wzięcie pod uwagę wszystkich okoliczności sprawy, a więc w szczególności przyczyn niewypełnienia przez organ obowiązków wskazanych w art. 54 § 2 p.p.s.a., okresu, jaki upłynął od daty złożenia skargi oraz tego, czy obowiązki te zostały dopełnione przez organ przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny. Wymierzenie grzywny będzie więc uzasadnione w sytuacji, gdy sąd stwierdzi, że nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie wskazanym wyżej miało charakter zamierzonego działania organu, podjętego w celu niedopuszczenia do sprawnego rozpoznania sprawy przez sąd.
W sprawie niniejszej brak jest takich okoliczności i w konsekwencji usprawiedliwionych przesłanek do wymierzenia grzywny organowi. Przedmiotowa skarga M. C. wpłynęła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Bydgoszczy w dniu 24 czerwca 2025 r. Skarga ta stosownie do art. 54 § 2 p.p.s.a. - została przekazana Sądowi w dniu 23 lipca 2025 r. (data nadania; k. 10 akt sądowych sprawy I SAB/Bd 12/25).
Ponadto z treści cytowanych wyżej przepisów wynika, że nie przysługuje do sądu administracyjnego skarga na bezczynność organu w przedmiocie przekazania skargi do tego sądu. Opieszałość organu w tym zakresie można zwalczać w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a.
Przepis art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Jak przewiduje art. 58 § 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym.
W konsekwencji skarga skarżącego z 26 sierpnia 2025 r. - jako nienależąca do kognicji sądu administracyjnego - jest niedopuszczalna i z tej przyczyny podlega odrzuceniu.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia.
O oddaleniu wniosku o wymierzenie organowi grzywny Sąd postanowił na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. w pkt 2 sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło