I SAB/Bd 2/13
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2013-04-08
Skład orzekający: Leszek Kleczkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu pierwszej instancji w postępowaniu podatkowym jest dopuszczalna, jeśli strona nie skorzystała z przewidzianego w Ordynacji podatkowej środka w postaci ponaglenia do organu wyższego stopnia?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu pierwszej instancji w postępowaniu podatkowym jest niedopuszczalna, jeśli strona nie skorzystała z przewidzianego w Ordynacji podatkowej środka w postaci ponaglenia do organu wyższego stopnia. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu jest możliwe dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia przewidzianych w postępowaniu administracyjnym, w tym ponaglenia do organu wyższego stopnia.Stan faktyczny
Skarżący K. R. i R. R. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy S. K. w przedmiocie niezałatwienia ich pisma z dnia 2 maja 2010 r., zatytułowanego "odwołanie od decyzji", które zostało potraktowane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. jako wniosek o wznowienie postępowania podatkowego. Skarżący nie złożyli jednak ponaglenia do organu wyższego stopnia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski po rozpoznaniu w dniu 08 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. R. i R. R. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy S. K. w przedmiocie podatku rolnego za 1993r. i 1994r. oraz I półrocze 1995r. postanawia: odrzucić skargę
I SAB/Bd 2/13
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 02 maja 2010 r. K. i R. R. (skarżący) wnieśli do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. za pośrednictwem Burmistrza Miasta i Gminy S. K. "odwołanie od decyzji nr [...] z dnia [...] roku", w którym podnieśli, że zaskarżona decyzja nie została im prawidłowo doręczona. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. przesłało opisane wyżej pismo Burmistrzowi Miasta i Gminy S. K., celem jego rozpatrzenia, wskazując, iż wbrew nadanej mu nazwie "odwołanie" był to wniosek o wznowienie postępowania w sprawie ustalenia wymiaru podatku rolnego.
Pismem z dnia 18 lutego 2013 r. skarżący wnieśli za pośrednictwem organu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy S. K. w przedmiocie niezałatwienia ww. pisma [...] r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, przedstawiając przebieg postępowania i powołując się na wydane w jego trakcie rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów.
Stosownie do art. 52 § 1 powołanej ustawy, skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W myśl natomiast art. 52 § 2 ustawy, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.
Z zestawienia powyższych przepisów wynika więc, że dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny kontrola działalności administracji publicznej rozpoczyna się dopiero w momencie, kiedy strona wyczerpie możliwość podważenia rozstrzygnięć organów administracji przy pomocy środków zaskarżenia przewidzianych w toku procedowania przed tymi organami, a więc kiedy w sprawie wypowiedziały się organy obu instancji.
Z akt sprawy wynika, że strona wniosła skargę do Sądu na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy S. K. w przedmiocie niezałatwienia pisma z dnia [...] r., zatytułowanego "Odwołanie od decyzji nr [...] z dnia [...] roku".
Niniejsze postępowanie zainicjowane przed organem ww. pismem prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 141 § 1 tej ustawy, w przypadku bezczynności organu w postępowaniu podatkowym stronie służy środek wymuszający załatwienie sprawy, który przez prawodawcę określony został jako "ponaglenie". Podkreślić należy, iż środek ten doktryna i orzecznictwo traktuje jako szczególny środek zaskarżenia, albowiem jego konsekwencją jest konieczność zajęcia przez organ wyższej instancji stanowiska w kwestii wytkniętej bezczynności (por.: J. Borkowski w: B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz, UNlMEX Wrocław 2004 r., str. 542, a także postanowienie NSA z 14 lutego 2006r. I FSK 588/05, LEX nr 193106).
Dopiero po wyczerpaniu środków odwoławczych, a zatem po skorzystaniu przez stronę z tego instrumentu zwalczania uchybień organów, na etapie procedowania przed tymi organami, możliwe jest skuteczne - o ile spełnione zostaną inne wymogi formalne - wniesienie skargi do sądu administracyjnego i rozpoczęcie toku postępowania sądowoadministracyjnego.
Bezczynność organu powinna być zatem zwalczana dostępnym, przewidzianym w Ordynacji podatkowej środkiem w postaci ponaglenia, którego wniesienie (poza reakcją organu lub upływem czasu) warunkowało dopuszczalność przeniesienia sprawy do toku postępowania sądowoadministracyjnego. W aktach sprawy brak jest jednak ponaglenia.
W niniejszej sprawie skarżący wystąpili ze skargą na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy S. K. działającego jako organ podatkowy I instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
W ocenie Sądu jej rozpatrzenie nie jest możliwe, bowiem prowadziłoby do zastąpienia toku postępowania w sprawie bezczynności organu II instancji - postępowaniem sądowoaministracyjnym. Takie rozwiązanie nie znajduje prawnego uzasadnienia, bowiem sądowoadministracyjny tryb zwalczania bezczynności organu nie jest ani trybem konkurencyjnym w stosunku do drugoinstancyjnego trybu zwalczania bezczynności przez organem administracyjnym, ani trybem substytucyjnym, który mógłby procedowanie przez organem II instancji zastąpić.
Przeciwnie - wniesienie skargi na bezczynność do sądu administracyjnego ma na celu kontrolę poczynań organów, których bezczynność jest zaskarżona do sądu administracyjnego w granicach tej skargi, a zatem w odniesieniu do działań obu instancji organów właściwych w sprawie objętej skargą.
Ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie lub na przewlekłość postępowania, którego skutkiem jest uruchomienie działania nadzorczego organu wyższego stopnia, wnosi się bezpośrednio do tego organu, którym w niniejszej sprawie jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B..
Z akt sprawy wynika natomiast, że strona nie złożyła ponaglenia do organu wyższego stopnia. W konsekwencji skarga inicjująca niniejsze postępowanie sądowe wniesiona na bezczynność organu I instancji, tj. Burmistrza Miasta i Gminy S. K. została złożona przedwcześnie i jako taka - jest skargą niedopuszczalną.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło