I SAB/Bd 4/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant: Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 lutego 2014 r. sprawy ze skargi K. R., R. R. na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie niewydania rozstrzygnięcia postanawia: odrzucić skargę W dniu 19 maja 2011 r. strona wniosła do Drugiego Urzędu Skarbowego w B. o odebranie od niej oświadczenia, w którym opisała swoja sytuację prawna i osobistą. Pismem z dnia 31 maja 2011 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. wyjaśnił skarżącym, że wymieniona przez niego sprawa [...] dotyczyła postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego przez Urząd Miasta i Gminy w S. K. Organ wyjaśnił, że umorzenie postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie nastąpiło po wygaśnięciu tytułu wykonawczego skutkiem dokonanych wpłat i realizacji zajęcia egzekucyjnego nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1998. W związku z tym, że postępowanie egzekucyjne zostało ostatecznie zakończone, organ podał, że nie widzi potrzeby odebrania od strony oświadczenia. Pismo z odpowiedzią organu zostało doręczone stronie 15 czerwca 2011 r. Skarżący pismem z dnia 17 grudnia 2013 r. wnieśli skargę na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie niewydania rozstrzygnięcia w sprawie o sygn. [...] W odpowiedzi na skargę Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów. Stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W myśl natomiast art. 52 § 2 tej ustawy, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Z zestawienia powyższych przepisów wynika więc, że dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny kontrola działalności administracji publicznej rozpoczyna się dopiero w momencie, kiedy strona wyczerpie możliwość podważenia rozstrzygnięć organów administracji przy pomocy środków zaskarżenia przewidzianych w toku procedowania przed tymi organami, a więc kiedy w sprawie wypowiedziały się organy obu instancji. Z akt sprawy wynika, że strona wniosła skargę do tut. Sądu na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B., zarzucając organowi brak rozstrzygnięcia wniosku o odebranie oświadczenia. Niniejsze postępowanie przed organem I instancji zostało zainicjowane wnioskiem skarżącego z dnia 19 maja 2011 r. o odebranie oświadczenia w sprawie [...] i jest prowadzone w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz ustawy z dnia 7 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Należy zauważyć, że w ramach przedmiotowej sprawy, w przypadku skargi na bezczynność organu lub przewlekłość prowadzonego przezeń postępowania środkiem zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 ustawy p.p.s.a. jest zażalenie, o którym mowa w art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z tym przepisem, na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 tej ustawy, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 tej ustawy lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie lub na przewlekłość postępowania, którego skutkiem jest uruchomienie działania nadzorczego organu wyższego stopnia, wnosi się bezpośrednio do tego organu, którym w niniejszej sprawie jest Dyrektor Izby Skarbowej w B. Sąd ustalił, że skarżący nie złożył zażalenia na niezałatwienie w terminie przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. wniosku o odebranie oświadczenia. W okolicznościach przedmiotowej sprawy należało zatem stwierdzić, że skarżący w postępowaniu administracyjnym nie wyczerpał wskazanego toku instancji, co skutkuje uznaniem, że skarga inicjująca niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne została wniesiona przedwcześnie i jako taka jest skargą niedopuszczalną. Okoliczność ta powoduje, że Sąd nie jest uprawniony do merytorycznego badania bezczynności organu, albowiem prowadziłoby to do zastąpienia organu drugiej instancji w toku procedowania postępowaniem sądowoadministracyjnym. Takie rozwiązanie nie znajduje prawnego uzasadnienia, albowiem sądowoadministracyjny tryb zwalczania bezczynności organu nie jest ani trybem konkurencyjnym w stosunku do drugoinstancyjnego trybu zwalczania bezczynności przed organem administracyjnym, ani trybem substytucyjnym, który mógłby to procedowanie zastąpić. Przeciwnie, wniesienie skargi na bezczynność do sądu administracyjnego ma na celu kontrolę poczynań organów, których bezczynność jest zaskarżona do sądu administracyjnego w granicach tej skargi, a zatem w odniesieniu do działań organów obu instancji właściwych w sprawie objętej skargą. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.