I SAB/Bd 5/11

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2011-12-05

Skład orzekający: Ewa Kruppik-Świetlicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania przed Zakładem Ubezpieczeń Społecznych jest dopuszczalna bez uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia przewidzianych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Skarga na przewlekłość postępowania przed sądem administracyjnym jest dopuszczalna wyłącznie po wyczerpaniu środków zaskarżenia przewidzianych w postępowaniu przed organami administracji, w tym złożeniu zażalenia do organu wyższego stopnia. W przypadku braku takiego zażalenia skarga jest przedwczesna i podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w sprawie zwolnienia spod egzekucji świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego. Skarżąca wcześniej złożyła skargę na przewlekłość do Centrali Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, ale nie do organu wyższego stopnia, którym jest Dyrektor Izby Skarbowej. Organ potwierdził brak złożenia zażalenia do organu wyższego stopnia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka po rozpoznaniu w dniu 05 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. D. na przewlekłość postępowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zwolnienia z egzekucji określonych składników majątkowych postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia 26 września 2011 r. skarżąca wniosła za pośrednictwem organu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. w przedmiocie zwolnienia spod egzekucji świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego. Zgodnie z zarządzeniem z dnia 04 listopada 2011 r. Sąd wezwał skarżącą oraz organ do podania, czy w związku ze złożoną skargą zobowiązana złożyła na podstawie art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. W odpowiedzi zawartej w piśmie z dnia [...] skarżąca podała, że w dniu [...] złożyła skargę do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania. Odpis niniejszej skargi strona przekazała w załączeniu do pisma. Ponadto, skarżąca również przekazała pismo Dyrektora Departamentu Realizacji Dochodów Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] stanowiące odpowiedź na złożoną przez stronę w dniu [...] skargę. Z kolei Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. w piśmie z dnia [...] poinformował, że skarżąca nie złożyła w trybie art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego zażalenia do organu wyższego stopnia tj. Dyrektora Izby Skarbowej w B. Organ potwierdził informację udzieloną przez stronę, że złożyła ona jedynie skargę na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania do Centrali Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W., na którą pismem z dnia [...] Dyrektor Departamentu Realizacji Dochodów udzielił skarżącej odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Złożenie przedmiotowej skargi jest niedopuszczalne. Stosownie do art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W myśl natomiast art. 52 § 2 wskazanej ustawy, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Z zestawienia powyższych przepisów wynika więc, że dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny kontrola działalności administracji publicznej rozpoczyna się dopiero w momencie, kiedy strona wyczerpie możliwość podważenia rozstrzygnięć organów administracji przy pomocy środków zaskarżenia przewidzianych w toku procedowania przed tymi organami, a więc kiedy w sprawie wypowiedziały się organy obu instancji. Z akt sprawy wynika, że strona w dniu [...] wniosła skargę do tutejszego Sądu na przewlekłość postępowania prowadzonego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zwolnienia spod egzekucji świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego. Niniejsze postępowanie przed organem zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej z dnia [...] i prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz ustawy z dnia 07 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Należy zauważyć, że w ramach przedmiotowej sprawy, w przypadku skargi na bezczynność organu lub przewlekłość prowadzonego przezeń postępowania środkiem zaskarżenia o którym mowa w art. 52 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest zażalenie, o którym mowa w art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z tym przepisem, na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 tej ustawy, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 tej ustawy lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie lub na przewlekłość postępowania, którego skutkiem jest uruchomienie działania nadzorczego organu wyższego stopnia, wnosi się bezpośrednio do tego organu, którym w niniejszej sprawie jest, zgodnie z art. 23 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Dyrektor Izby Skarbowej w B. Z nadesłanych na wezwanie tutejszego Sądu przez skarżącą i Zakład Ubezpieczeń Społecznych informacji, zawartych w pismach z dnia [...], wynika natomiast, że strona niezadowolona z czasu trwania postępowania przed organem, złożyła jedynie skargę na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania do Centrali Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. Organ ten w świetle powołanych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie jest jednak organem wyższego stopnia, do którego wnosi się zażalenie w przedmiotowej sprawie. Ani skarżąca ani Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie wskazali, że strona niezadowolona z przewlekłego (jej zdaniem) postępowania złożyła zażalenie do właściwego organu tj. Dyrektora Izby Skarbowej w B. W związku z powyższym należy stwierdzić, że skarżąca w niniejszej sprawie przed wniesieniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na przewlekłość postępowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie wyczerpała przysługujących jej środków zaskarżenia, co powoduje, że złożona przez nią skarga jest przedwczesna i jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Na marginesie już tylko Sąd zauważa, że złożony przez stronę wniosek z dnia [...] o zwolnienie spod egzekucji świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego został rozpatrzony postanowieniem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...], którym organ odmówił zgody na zwolnienie spod egzekucji świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego. Następnie postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B, po rozpatrzeniu zażalenia strony, uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi egzekucyjnemu, gdyż zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania. W konsekwencji tego postanowienia organu drugiej instancji, Zakład Ubezpieczeń Społecznych postanowieniem z dnia [...], a więc dwa dni przed wniesieniem skargi przez stronę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, odmówił zgody na zwolnienie spod egzekucji świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznając skargę za niedopuszczalną, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło