II SA/Bd 1002/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędziowie: Sędzia WSA Renata Owczarzak Asesor WSA Ewa Kruppik - Świetlicka ( spr.) Protokolant Ewa Czerwińska po rozpoznaniu w Wydziale II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rozprawie w dniu 11 stycznia 2007r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za badania laboratoryjne oddala skargę. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w G., decyzją z dnia [...] 2006r. Nr [...] ustalił w stosunku do Firmy Handlowej "A." - opłatę w wysokości 211,00 zł za przeprowadzone badania laboratoryjne próbki - pobranej moreli suszonej i wykonanie czynności kontrolnych. W uzasadnieniu decyzji organ przywołał stan faktyczny i wskazał, iż w dniach 12 kwietnia, 4, 12 i 19 maja 2006r. w ramach sprawowanego bieżącego nadzoru sanitarnego, została przeprowadzona kontrola sanitarna w sklepie spożywczo-warzywnym "S." w G. W trakcie kontroli organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej pobrał do badania próbkę moreli suszonej, z datą przydatności do spożycia - listopad 2006r. W wyniku badań stwierdzono, iż badana morela nie spełnia wymagań, zawartych w przepisach ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia z dnia 11 maja 2001 r. ( Dz. U. Nr 63, poz. 634 ze zm. ) z uwagi na ponadnormatywną zawartość dwutlenku siarki, użytego jako środka konserwującego w procesie suszenia moreli ( 2000 mg/kg - norma, wynik 2265 mg/kg). W związku z tym organ ustalił opłatę za wskazane czynności, w oparciu o następujące przepisy: art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 1998r. Nr 90, poz. 575 ze zm. ); art. 67 § 1 i art. 68 § 1 i § 2 Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) dalej Kpa; rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 4 lutego 2004r. w sprawie opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 20, poz. 193). Organ wskazał, że przy ustalaniu wysokości opłaty bierze się pod uwagę bezpośrednie i pośrednie koszty dokonania wskazanych czynności. Organ wskazał, że opłatę ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych. Następnie w celu ustalenia osoby zobowiązanej do poniesienia opłaty, organ prześledził drogę dystrybucji towaru i ustalił, że : 1. przedmiotowa morela została zakupiona przez kontrolowany sklep w dniu 4 kwietnia 2006r w hurtowni M. w G., na podstawie faktury VAT nr [...]. 2. Hurtownia M. zakupiła towar w dniu [...] 2006r. w oparciu o fakturę VAT Nr [...] w hurtowni A. z M.; 3. A. zakupił morelę od bezpośredniego importera - hurtownię A., której właścicielem jest skarżący A. R. G, który przedmiotową morelę suszoną zakupił w T. W związku z ustaleniem, iż importerem moreli jest A. R. G. k/C. organ I instancji, pismem z dnia 1 czerwca 2006r. zawiadomił go o wszczęciu postępowania w sprawie wymiaru opłaty za badania i inne czynności wykonywane przez organy inspekcji sanitarnej oraz o wyznaczeniu 14 dniowego terminu na zapoznanie się z materiałem dowodowym, zebranym w sprawie oraz o możliwości składania wyjaśnień i wniosków w sprawie. A. R. właściciel Firmy Handlowej A. powyższe pismo odebrał w dniu 5 czerwca 2006r. i pomimo pouczenia w wyznaczonym terminie nie skorzystał z uprawnień. Następnie organ I instancji, po upływie 14 dniowego terminu decyzją z dnia [...] 2006 r. Nr [...] ustalił opłatę za badania laboratoryjne w kwocie 211,00 zł. Organ w uzasadnieniu zaznaczył, że omyłkowo w pierwszym protokole kontrolnym z 12 kwietnia 06r. zamiast producenta z T. wpisano firmę D. z C. Błąd naprawiono w protokole z 19 maja 2006r. W odwołaniu A. R. zakwestionował zasadność nałożonej opłaty. Podniósł, że już raz poniósł koszty badania moreli w laboratorium w B. i wskazał na wynik badań, potwierdzających zgodność moreli suszonej z obowiązującymi normami. Do odwołania załączył kopię faktury VAT nr [...] z dnia 18 marca 2006r. na podstawie, której hurtownia A. z M. zakupiła w jego firmie 1000 kg moreli suszonej oraz atest z dnia 12 grudnia 2005r. potwierdzający zgodność towaru z normami. Dodatkowo zarzucił organowi uchybienie w postaci nie załączenia do decyzji wyników badań oraz to, że w pierwszym protokole kontrolnym wskazano jako producenta firmę D. z C. Organ II instancji w ramach kontroli, mając na uwadze zarzuty odwołującego się w zakresie prawidłowości ustalenia importera towaru, zobowiązał organ I instancji do ponownego prześledzenia drogi dystrybucji moreli. W odpowiedzi organ I instancji wskazał, że przeprowadzone postępowanie ponownie jako importera wskazało firmę Handlową A. - A. R. G., C. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. decyzją z dnia [...] 2006r., Nr [...], na podstawie art. 138 §1 pkt 1 Kpa, w związku z art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 2006r. Nr 122, poz. 851 ze zm. ) i § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 04 lutego 2004r. w sprawie zasad ustalenia opłat za badania i inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. Nr 20, poz. 193 ) - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, stan faktyczny znany z uzasadnienia decyzji organu I instancji. Podkreślił, że badana morela zawierała niedopuszczalną bo ponadnormatywną zawartość środka konserwującego w postaci dwutlenku siarki. To zdaniem organu odwoławczego pozwalało na stwierdzenie, że produkt nie spełnia wymagań zawartych w ustawie z 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia ( Dz. U. z 2005r. Nr 31, poz. 265 ze zm. ), zwłaszcza, że przepis art. 5 ust. 1 obowiązujący w dacie wydania decyzji tj. w dniu 21 czerwca 2006r. stanowił: "że środki spożywcze nie mogą być szkodliwe dla zdrowia lub życia człowieka, zepsute ani sfałszowane oraz naruszać warunków określonych w ustawie". W opinii organu, w związku z naruszeniem cyt. art. 5 ust. 1 ustawy o warunkach zdrowotnych żywności, opłatą za przeprowadzone czynności, na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej obciąża się osobę zobowiązaną do przestrzegania wymagań higienicznych. Zdaniem organu osobą zobowiązaną jest skarżący, jako podmiot wprowadzający produkt na rynek polski. Odnosząc się do załączonego atestu Państwowego Powiatowego Inspektoratu Sanitarnego we W. organ stwierdził, że dotyczy on partii 21.000 kg moreli suszonej, która granice Polski przekroczyła w dniu 12 grudnia 2005r., z terminem przydatności do spożycia, kończącym się w dniu 01 stycznia 2007 r. Co oznacza, że atest nie dotyczy partii towaru, z której pochodziła badana morela suszona z uwagi na termin przydatności do spożycia - listopad 2006r. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że przywołany przez skarżącego atest stwierdza jedynie, że "środek spożywczy spełnia wymagania w zakresie jakości zdrowotnej" i został sporządzony na podstawie dokumentów a nie badań laboratoryjnych. Organ odwoławczy sprawdził także twierdzenie skarżącego o tym, że w laboratorium w B. badano już raz partię zakwestionowanej moreli. W wyniku postępowania wyjaśniającego stwierdzono, że istotnie badano morelę, ale w październiku 2005r., i badania te nie dotyczyły partii towaru importowanej dwa miesiące później, w grudniu 2005r. W tej sytuacji organ uznał, wbrew twierdzeniom skarżącego, że nie posiada on atestu na tę partię towaru, która została zakwestionowana. Dodatkowo organ podniósł, że skarżący nie przedstawił żadnych innych dowodów na potwierdzenie stawianych twierdzeń. Na zarzut odwołującego się o braku dostarczenia wyników badań organ stwierdził, że skarżący nie skorzystał z prawa składania wyjaśnień i wniosków, pomimo skutecznego poinformowania go o przysługujących mu uprawnieniach. W skardze do Sądu A. R. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W opinii skarżącego w toku postępowania doszło do wielu nieprawidłowości, przy ustalaniu podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie środka spożywczego do obrotu. Tu skarżący wskazał na błąd w pierwszym protokole kontrolnym, gdzie jako producenta moreli wpisano firmę z C., podczas gdy on sprowadza ten towar wyłącznie od jednego producenta z T. Za błąd organów skarżący uznał także fakt nie wskazania nazwy producenta zakwestionowanej moreli pomimo, że na kartonach a' 5 kg nazwa taka figuruje. Ponadto uznał za niewiarygodną datę ważności do spożycia badanej moreli ( na listopad 2006 r.), gdyż jak oświadczył, w tym czasie sprowadzał morelę z datą ważności do spożycia określoną na 1 styczeń 2007r. Zarzucił również organom to, że nie załączyły do decyzji wyników badań ani drogi dystrybucji od importera do kontrolowanego sklepu. Organ, w odpowiedzi na skargę, podtrzymał swe dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje: Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. ) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, dokonywaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej Zgodnie z art.145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późno zm.) - dalej P.p.s.a, zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję należy stwierdzić, że została wydana zgodnie z prawem, gdyż nie można zarzucić organom administracji publicznej, iż przy jej wydawaniu dopuściły się naruszenia prawa materialnego lub procedury. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest zasadność obciążenia skarżącego opłatą w wysokości 211,00 zł. za wykonane badania laboratoryjne, przeprowadzone przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego. Jak wynika z akt sprawy w wyniku kontroli sklepu" S." w G. wykryto w badanej partii moreli suszonej przekroczoną o 225 mg/kg normę zawartości środka konserwującego tj. dwutlenku siarki. Dopuszczalna norma to 2000 mg/kg dwutlenku siarki. Organ w tej sytuacji prawidłowo uznał, że ma tu zastosowanie przepis art. 36 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 1998r. Nr 90, poz. 575 ze zm. ), który stanowi: " za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania, z zastrzeżeniem ust. 2. Opłaty ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych. W związku z powyższym organ I instancji prawidłowo rozpoczął postępowanie wyjaśniające mające na celu ustalenie osoby zobowiązanej. Jak wynika z akt administracyjnych, droga dystrybucji wyglądała następująco: 1. w dniu 04 kwietnia 2006r kontrolowany sklep" S." w G. ,. zakupił 5 kg moreli suszonej w Hurtowni M. ,( faktura VAT Nr [...] ); 2. w dniu 26 marca 2006r Hurtownia M. zakupiła 20 kg moreli w hurtowni A. z M. ( fakturą VAT Nr [...]); 3. w dniu 18 marca 2006r Hurtownia A. w M., zakupiła 1000 kg moreli bezpośredniego importera Firmy Handlowej A. - A. R. G. k/C. (fakturą VAT [...]) . Organ I instancji dwukrotnie prześledził drogę dystrybucji moreli. W wyniku czego ustalono, że importerem przedmiotowej moreli była Firma Handlowa A., będąca własnością skarżącego A. R. Wątpliwości w tym zakresie a dotyczące importera zostały wyjaśnione przez hurtownię Hurtownia A. z M., która zakupiła 1000 kg moreli suszonej od bezpośredniego importera Firmy Handlowej A. - A. R. G. k/C. ( fakturą VAT [...]) i w złożonym oświadczeniu stwierdziła, że morelę suszoną kupuje wyłącznie produkcji tureckiej i jej dostawcę jest skarżący. Jak wynika z powyższego importerem zakwestionowanej moreli jest Firma Handlowa A. - A. R., podmiot odpowiedzialny za wprowadzenie środka spożywczego do obrotu. Odnosząc się do zarzutu skarżącego o nieprawidłowościach związanych z wpisem w pierwszym protokole kontrolnej nazwy producenta, należy przywołać tu wyjaśnienie organów, które potwierdziły, że podczas kontroli zostały wprowadzone w błąd, co do producenta. Następnie błąd ten sprostowano w protokole z dnia 19 maja 2006r., gdzie podczas kolejnej kontroli wskazano skarżącego jako importera. Organy obu instancji prawidłowo uznały, że z uwagi na ponadnormatywną zawartość środka konserwującego w postaci dwutlenku siarki doszło do naruszenia przepisu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia ( Dz. U. Nr 63, poz. 634 ze zm. ), który stanowił: " środki spożywcze, dozwolone substancje dodatkowe i inne składniki żywności oraz substancje pomagające w przetwarzaniu nie mogą być szkodliwe dla zdrowia lub życia człowieka, zepsute ani zafałszowane oraz naruszać warunków określonych w ustawie" . Wynik badania nie budzi zastrzeżeń także u skarżącego. Należy zauważyć, że badanie zostało wykonane przez wyspecjalizowaną jednostkę Oddział Laboratoryjny Powiatowej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej Sekcja Badania Żywności i Żywienia w T. W sytuacji, gdy wynik badania potwierdził nieprawidłowości ( ponadnormatywna zawartość środka konserwującego) opłatą za wykonane czynności, o których mowa wart. 36 ust. 1 cyt. ustawy o PIS obciąża się osobę zobowiązaną do przestrzegania wymagań higienicznych. W niniejszej sprawie osobą tą jest bez wątpienia ten, kto produkt ten sprowadził na rynek polski, a więc importer. Dodatkowo należy zwrócić uwagę na fakt, że skarżący w tej kwestii nie przedstawił żadnych dowodów na to, że to nie on jest osobą zobowiązaną do uiszczenia opłaty. Odnosząc się do zarzutu skarżącego w kwestii braku załączników przy decyzji należy zwrócić uwagę, że skutecznie zawiadomiono skarżącego o uprawnieniu do zapoznania się z materiałem dowodowym, składania wyjaśnień i wniosków. Skarżący w wyznaczonym 14 dniowym terminie z uprawnienia powyższego nie skorzystał. A zatem zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.