II SA/Bd 1012/07
WyrokWSA w Bydgoszczy2008-02-13
Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Wiesław Czerwiński, Krzysztof Gruszecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi jest zasadne, jeśli skarżący powołuje się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego unieważniający przepis dotyczący naliczania punktów karnych, a mimo to nie poddał się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami było zasadne. Skoro skarżący został prawidłowo skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji z powodu przekroczenia punktów karnych i nie poddał się temu sprawdzeniu w wyznaczonym terminie, organ miał obowiązek wydać decyzję o cofnięciu uprawnień. Powołanie się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego po fakcie, bez wcześniejszego zakwestionowania liczby punktów lub niepodporządkowania się kontroli, nie stanowi podstawy do uchylenia decyzji o cofnięciu uprawnień.Stan faktyczny
Skarżący J. G. został pozbawiony uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi z powodu przekroczenia limitu punktów karnych i nieprzystąpienia do egzaminu sprawdzającego kwalifikacje. Skarżący kwestionował naliczone punkty karne, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niezgodności przepisu rozporządzenia z prawem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję o cofnięciu uprawnień, uznając, że wyrok TK nie działa wstecz automatycznie. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując swoje argumenty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki (spr.) Protokolant Justyna Straka po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 13 lutego 2008r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2007 r. Nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi oddala skargę.
Decyzją nr [...] z dnia [...]r. Prezydent Miasta B. działając na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r, Nr 108 poz. 908 t.j. ze zm.) cofnął J. G. uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi kat. A, B, B+E i nakazał zwrócić niezwłocznie prawo jazdy do Wydziału Uprawnień Komunikacyjnych Urzędu Miasta w B. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że uprawnienia zostały cofnięte skarżącemu z powodu przekroczenia przez niego dopuszczalnej ilości punktów karnych i nie przystąpienia do egzaminu sprawdzającego kwalifikacje w wyznaczonym terminie.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł, że do liczby punktów karnych zaliczono mu punkty związane z przekroczeniem prędkości w dniu 9 października 2006r., gdzie pomiaru radarowego dokonała Straż Miejska w B.
W uzasadnieniu odwołania powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007r., który orzekł o niezgodności przepisu § 17 ust. 1 pkt. 1 lit c rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2003r., Nr 14, poz. 144 ze zm.) z przepisem: art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Stwierdził, że zarówno sam mandat karny jak i naliczone punkty należy uznać za nielegalne.
Decyzją nr [...] z [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B.
W uzasadnieniu swej decyzji Kolegium stwierdziło, że zgodnie z art. 114 ust. 1 powołanej wyżej ustawy Prawo o ruchu drogowym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ww. ustawy. Organ uznał, iż bezspornym jest, że w przedmiotowej sprawie w dniu 29 czerwca 2007r. Komendant Wojewódzki Policji w B. wystąpił z wnioskiem o sprawdzenie kwalifikacji J. G. w związku z wielokrotnym naruszeniem przepisów ruchu drogowego. Okoliczności popełnienia wykroczeń przez skarżącego zostały opisane w piśmie Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. skierowanym do Urzędu Miejskiego Wydziału Uprawnień Komunikacyjnych w B. z dnia 25 czerwca 2007r. W dniu 9 lipca 2007r. skarżący zapoznał się w siedzibie organu I instancji tj. Prezydenta Miasta B. z wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. w sprawie punktów karnych i oświadczył, że nie wnosi żadnych zastrzeżeń. W tej sytuacji organ I instancji w dniu 9 lipca 2007r. skierował zainteresowanego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, pouczając o możliwości odwołania się od tej decyzji. J. G. odebrał skierowanie w dniu 12 lipca 2007r. i mimo nie zaskarżenia tej decyzji, nie poddał się sprawdzeniu kwalifikacji w zakreślonym terminie. Dalej organ podał, że na mocy art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ww. ustawy, decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje się w razie niepoddania się kierowcy sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy. Skoro zatem skarżący został prawidłowo skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, a mimo to nie poddał mu się w zakreślonym terminie, to zdaniem SKO słusznie organ I instancji wykonując ciążący na nim z mocy przywołanych przepisów obowiązek, cofnął J. G. uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi.
W ocenie Kolegium nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącego, iż naliczenie punktów karnych, w związku z przekroczeniem prędkości zarejestrowanym radarem przez Straż Miejską w B., jest nielegalne z powodu wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny. Zdaniem organu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego nie powodują z mocy prawa wyeliminowania z obrotu prawnego rozstrzygnięć wydanych wcześniej w oparciu o przepisy, które okazały się niekonstytucyjne. Aby osiągnąć taki skutek zainteresowany musi wykazać stosowną inicjatywę określoną w odrębnych przepisach. Oznacza to, iż mandat wystawiony przez Straż Miejską pozostaje nadal w mocy i mimo wyroku TK nie zachodzą automatycznie mechanizmy pozwalające na jego anulowanie i uchylenie się od skutków jakie wywołuje.
Od decyzji organu II instancji skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Zarzuca jej naruszenie prawa materialnego tj. art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a w związku z art. 114 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r, Nr 108 poz. 908 t.j. ze zm.) oraz przepisów art. 7, 77 § 1 oraz 78 § 1 kpa. W uzasadnieniu skargi strona ponawia argumenty podnoszone już wcześniej w odwołaniu decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Wstępnie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygniecie.
W ocenie Sądu kontrolowane orzeczenia zarówno Prezydenta Miasta B. jak i Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. są prawidłowe. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku - Prawo o ruchu drogowym. Stanowi on, iż decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje się w razie niepoddania się kierowcy sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1.
Sąd pragnie zauważyć, że organ I instancji wydając decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym był zobligowany wcześniejszymi ustaleniami. Bezsporne bowiem jest, że organ I instancji w dniu 9 lipca 2007r. skierował zainteresowanego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, gdyż przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ww. ustawy. Pouczył go o możliwości odwołania się od tej decyzji. Tak więc skarżący mógł albo poddać się kontroli sprawdzenia kwalifikacji albo postąpić zgodnie z zawartym pouczeniem w decyzji i złożyć odwołanie do SKO. Skarżący nie skorzystał z takiej alternatywy. Konsekwencją było wydanie decyzji o cofnięciu uprawnienia. Na tą decyzję dopiero złożył odwołanie i powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007r., który orzekł o niezgodności przepisu § 17 ust. 1 pkt. 1 lit c rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2003r., Nr 14, poz. 144 ze zm.) z przepisem: art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji RP twierdząc, że do liczby punktów karnych zaliczono mu punkty związane z przekroczeniem prędkości w dniu 9 października 2006r., gdzie pomiaru radarowego dokonała Straż Miejska w B.
Oceniając powyższy zarzut stwierdzić należy, że postępowanie w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania jest niejako dwuetapowe. W pierwszym etapie postępowania jak zostało wyżej wskazane Prezydent Miasta B. na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. skierował skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w związku z wielokrotnym naruszeniem przepisów ruchu drogowego, ponieważ skarżący przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ww. ustawy. Zatem skarżący mógł na tym etapie postępowania lub wcześniejszym wystąpić o anulowanie punktów w oparciu o wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007r., bowiem to ich liczba spowodowała wszczęcie postępowania. Natomiast skarżący, co zostało podkreślone przez organy nie zakwestionował liczby uzyskanych punktów jak i nie poddał się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Z kolei drugi etap był niejako konsekwencją braku aktywności procesowej skarżącego, ponieważ organ nie mógł postąpić inaczej niż wydać decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi kat. A, B, B+E. Cofnięcie uprawnień następuje bowiem w formie decyzji administracyjnej. Taka forma jest wprost przewidziana w przepisie art. 140 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w którym zostało podane, że w razie wystąpienia okoliczności wymienionych w ust. 1 cofnięcie jest obligatoryjne; ustawa używa znamienia czasownikowego ,,wydaje", co jest równoznaczne z obowiązkiem wydania decyzji. Słusznie przyjmuje się w orzecznictwie administracyjnym, że ,,Aby wszcząć postępowanie w sprawie o cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym i skutecznie je zakończyć, muszą być dokonane przez organ administracji odpowiednie czynności, z uwzględnieniem przepisów art. 64 § 1 i art. 81 k.p.a. (zawiadomienie o jego wszczęciu i umożliwienie stronie wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów)" (decyzja SKO w Warszawie z 24 sierpnia 2000 r., KOP/487/Dr/00, OSS 2000, nr 4, poz. 99).
W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło