II SA/Bd 1013/14
WyrokWSA w Bydgoszczy2014-11-26
Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Wojciech Jarzembski, Jarosław Wichrowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu M. K. w T. C. M. w B. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie stypendium socjalnego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności w zakresie uzasadnienia faktycznego i prawnego?Ratio decidendi
Decyzje organów obu instancji dotyczące przyznania stypendium socjalnego nie spełniają wymogów formalnych, ponieważ nie zawierają uzasadnienia odpowiadającego art. 107 § 3 k.p.a. Organy nie wyjaśniły w sposób precyzyjny i matematyczny sposobu wyliczenia dochodu na osobę w rodzinie, co narusza zasady postępowania administracyjnego (art. 7, 8, 11, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a.) i mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca P. M. wnioskowała o przyznanie stypendium socjalnego. Wydziałowa Komisja Stypendialna nie przyznała stypendium, wskazując na wysokość dochodu na osobę w rodzinie. Odwoławcza Komisja Stypendialna uchyliła pierwszą decyzję i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpatrzeniu, Wydziałowa Komisja Stypendialna ponownie nie przyznała stypendium. Odwoławcza Komisja Stypendialna utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca zarzuciła organom brak odniesienia się do jej argumentacji dotyczącej sposobu obliczania dochodu, w tym uwzględnienia podatku zapłaconego za granicą.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] w T. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] i stwierdza, że decyzja ta nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Wojciech Jarzembski sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant asystent sędziego Magdalena Gadecka-Kauczor po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 listopada 2014 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu M. K. w T. C. M. w B. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie stypendium socjalnego 1. uchyla zaskarżona decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
W wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącej – P. M. z dnia [...] Wydziałowa Komisja Stypendialna Uniwersytetu [...] (dalej WKS) decyzją z dnia [...] nie przyznała wnioskowanego stypendium socjalnego.
W wyniku złożonego odwołania Odwoławcza Komisja Stypendialna [...] w T. (dalej OKS) decyzją z dnia [...] uchyliła zaskarżoną decyzję i przekazała ją do ponownego rozpoznania celem ponownego przeliczenia dochodu w rodzinie studentki.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Wydziałowa Komisja Stypendialna Uniwersytetu [...] ponownie nie przyznała skarżącej stypendium socjalnego.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia WKS wskazała, że zgodnie z art. 179 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 572 ze zm.) i § 13 - 20 Regulaminu przyznawania pomocy materialnej studentom UMK z dnia 29 września 2011 r. (Zarządzenie nr 130 Rektora UMK z dnia 29 września 2011 r. ze zm.) wysokość dochodu uprawniająca do ubiegania się o to świadczenie wynosi 782,60 zł., a z załączonych do wniosku dokumentów wynika, że miesięczny dochód na osobę w rodzinie skarżącej w [...] wyniósł [...] netto.
W odwołaniu skarżąca zarzuciła, że WKS zawyżyła dochód netto na osobę w rodzinie nie uwzględniając podatku zapłaconego za granicą. Według niej dochód netto na osobę wyniósł [...] zł. Podała, że dostarczyła PIT-36 oraz że w jej ocenie dochód oblicza się na podstawie tygodniowych kwitów wypłat, a nie na podstawie Jaaropgaafu. Poza tym podniosła, że za każdym razem dochód jest obliczany na podstawie innych dokumentów.
Odwoławcza Komisja Stypendialna [...] w T. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu OKS wskazała, że WKS pierwotnie ustaliła dochód na osobę w rodzinie studentki w wysokości [...] zł. OKS, po konsultacji z pracownikiem Urzędu Skarbowego uchyliła zaskarżoną decyzję, wezwała studentkę do uzupełnienia dokumentów w ciągu 14 dni od daty otrzymania decyzji i przekazała wniosek WKS do ponownego rozpatrzenia. Skarżąca odebrała decyzję w dniu [...], a brakujące dokumenty uzupełniła [...]. Mimo znacznego przekroczenia wyznaczonego terminu, WKS postanowiła rozpatrzyć wniosek. Podczas analizy dokumentów okazało się, że nie ma spójności w dokumentacji dotyczącej wysokości uzyskanych dochodów za granicą (inny dochód wg rozliczenia w kraju, inny dochód wg przetłumaczonych dokumentów). Dodatkowo wezwano skarżącą do wyjaśnienia przedstawionych dokumentów - skarżąca dołączyła do wniosku dokumenty o dochodach osoby o nazwisku L. M., a wśród członków rodziny wymienionych we wniosku nie znalazła się osoba o takim inicjale imienia. Skarżąca wyjaśniła, że błędnie przedstawiła dokumenty brata i w dniu [...] uzupełniła dokumenty ojca (obaj uzyskują dochody z pracy za granicą).
Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy złożyła skarżąca wnosząc o jej uchylenie. W skardze podniosła, że OKS w żaden sposób nie odniosła się do argumentacji odwołania, a jedynie lakonicznie ustalono, że nie uzupełniła wniosku. Skarżąca wskazała, że przełożyła całą dokumentację niezbędną do rozpatrzenia wniosku. W jej opinii OKS nie przedstawiła podstawy i zasad obliczania dochodu na jedną osobę w rodzinie. Za każdym razem podaje się inne wyliczenia bez wskazania przyczyn takiego stanu rzeczy.
W odpowiedzi na skargę OKS wniosła o jej odrzucenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U z 2012r., poz. 270 ze zm.), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje w razie, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Podstawą materialnoprawną rozpoznawanej sprawy były przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012 r., poz. 572 ze zm. - dalej ustawa) oraz Regulaminu przyznawania pomocy materialnej studentom UMK z dnia 29 września 2011 r. (Zarządzenie nr 130 Rektora UMK z dnia 29 września 2011 r. ze zm.).
W tym miejscu wskazać należy, iż istotnym składnikiem prawidłowo wydanej decyzji jest jej uzasadnienie. Powinno ono w sposób wyczerpujący informować stronę o motywach, którymi kierował się organ rozstrzygając sprawę. Strona może bowiem skutecznie bronić swych interesów tylko w sytuacji, gdy znane są jej przesłanki powziętej decyzji. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie decyzji składa się z uzasadnienia faktycznego, zawierającego w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, a także przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił mocy dowodowej oraz uzasadnienia prawnego zawierającego wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów, które zadecydowały o treści decyzji.
Organ musi zatem zająć stanowisko wobec całego materiału dowodowego oraz uzasadnić jasno i należycie swoje zdanie, w szczególności, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za udowodnione. Pominięcie w uzasadnieniu decyzji ustalenia okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Obowiązek sporządzenia uzasadnienia wiąże się także z wyrażoną w art. 11 k.p.a. zasadą przekonywania, która zobowiązuje organy administracji publicznej do dołożenia szczególnej staranności w uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć Uzasadnienie prawne decyzji nie może zaś polegać tylko na powołaniu, przez organ wydający ową decyzję, artykułu czy paragrafu przepisu prawa, lecz powinno zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa, oraz wskazać, jaki zachodzi związek między tą oceną, a treścią rozstrzygnięcia (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 10 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SA/Gd 47/13, publ. Lex nr 1310534).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt przedmiotowej sprawy zauważyć należy, że decyzje organów obu instancji nie spełniają przesłanki formalnej, jaką powinna spełniać decyzja administracyjna. Nie zawierają, bowiem uzasadnienia odpowiadającego wymogom cytowanego wyżej przepisu - art. 107 § 3 k.p.a. Obowiązkiem organów w niniejszej sprawie było, w ramach uzasadniania podjętych rozstrzygnięć, precyzyjne, wyczerpujące i matematyczne wyjaśnienie sposobu wyliczenia dochodu na osobę w rodzinie. W szczególności organy winny w uzasadnieniu decyzji wskazać wysokość dochodów wszystkich członków rodziny, a następnie przedstawić sposób wyliczenia dochodu członków rodziny na zasadach określonych w przepisach cyt. ustawy i Regulaminu przyznawania pomocy materialnej studentom UMK z dnia 29 września 2011 r. Uzasadnienie decyzji winno także zawierać wskazanie źródła informacji o dochodach członków rodziny skarżącej. Na podstawie uzasadnień decyzji organów obu instancji nie sposób odtworzyć sposobu wyliczenia przez organy średniego dochodu rodziny skarżącej. Przede wszystkim należy wskazać, że kwestionowana decyzja oprócz wskazania kwoty finalnie ustalonego dochodu nie wyjaśnia precyzyjnie i w sposób nie budzący wątpliwości, w jaki sposób został obliczony dochód rodziny skarżącej w przeliczeniu na osobę. Organ, bez przywołania stosownych źródeł - zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, ograniczył się do lakonicznego i arbitralnego stwierdzenia, że dochód ten wynosi [...] zł.
Wskazany wyżej brak spowodował, że OKS w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji de facto nie ustosunkowała się do zarzutów podniesionych w odwołaniu przez skarżącą, w szczególności odnoszących się do sposobu wyliczenia dochodu. Przypomnieć należy, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżąca podniosła okoliczności związane z uiszczeniem przez jej ojca podatku za granicą. Dodała, że rzeczywisty miesięczny dochód w przeliczeniu na członka rodziny wynosił [...] zł.
Reasumując Sąd stwierdził, że przy wydaniu zaskarżonych decyzji organ odwoławczy dopuścił się naruszenia przepisów postępowania (art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy dokona wykładni przepisów, które miały zastosowanie w sprawie w świetle ustalonego stanu faktycznego, a w szczególności wskaże, w jaki sposób dokonał obliczenia dochodu na osobę w rodzinie skarżącej.
Zważywszy na wykazane uchybienia natury procesowej i brak wskazania w motywach zaskarżonych decyzji w oparciu o jakie przesłanki uznano, że dochód skarżącej na osobę w rodzinie wynosi [...] zł miesięcznie, Sąd uznał za przedwczesne ustosunkowanie się do argumentacji strony odnoszącej się do zasadności odmowy przyznania skarżącej stypendium socjalnego za objęty postępowaniem okres.
Orzeczenie oparto na przepisie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło