II SA/Bd 1048/04
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2005-02-15
Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak, Sędzia WSA Małgorzata Włodarska, Asesor WSA Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy akt powierzenia stanowiska dyrektora szkoły, który wywołuje skutki w sferze stosunku pracy, podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA, po uprzednim wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na akt powierzenia stanowiska dyrektora szkoły, gdyż jest to władcza wypowiedź organu administracji publicznej o charakterze administracyjnoprawnym, a nie czynność prawa pracy. Jednakże, aby skarga była dopuszczalna, skarżący musi najpierw pisemnie wezwać organ do usunięcia naruszenia prawa w terminie 14 dni od dowiedzenia się o akcie, a następnie wnieść skargę w terminach określonych w art. 53 § 2 PPSA. Niezachowanie tych wymogów skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Skarżąca Elżbieta K. wniosła skargę na akt Wójta Gminy Z. z dnia [...] 2002 r. dotyczący powierzenia jej stanowiska dyrektora Gimnazjum na okres od 1 września 2002 r. do 31 sierpnia 2003 r. Skarżąca twierdziła, że powierzenie stanowiska było niezgodne z prawem i miało podłoże polityczne. Wójt Gminy wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że akt powołania dyrektora nie jest czynnością prawa pracy i nie należy do właściwości sądów administracyjnych, a także, że skarżąca nie dochowała terminów do wniesienia skargi. Skarżąca na rozprawie oświadczyła, że nie występowała z pisemnym wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Asesor WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant Małgorzata Kraus po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Elżbiety K. na akt administracyjny Wójta Gminy Z. z dnia [...] 2002 r. Nr [...] w przedmiocie powierzenia stanowiska dyrektora szkoły postanawia odrzucić skargę
II SA/Bd 1048/04
UZASADNIENIE
W dniu [...] 2004 r. (data stempla pocztowego) Elżbieta K. wniosła skargę na postępowanie Wójta Gminy Z., który, według skarżącej, w sposób niezgodny z prawem pozbawił ją stanowiska dyrektora Gimnazjum. W piśmie z dnia [...] 2004 r. skarżąca sprecyzowała swoją skargę, wskazując, że jej przedmiotem jest m.in. niezgodne z prawem tj. z art. 36a ust.8 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty powierzenie jej stanowiska dyrektora Gimnazjum w Z. przez Wójta tej gminy na okres od 1 września 2002 do 31 sierpnia 2003 r.
W uzasadnieniu skargi Elżbieta K. podniosła, że już w roku 2001 pomimo niezgodnego z ustawą o systemie oświaty powierzenia jej stanowiska dyrektora jedynie na jeden rok szkolny takie postępowanie Wójta nie spotkało się ze sprzeciwem Kuratorium Oświaty. Kiedy ponownie, w roku 2002, powierzono jej stanowisko tylko na jeden rok szkolny, zwróciła się o interwencję do Kuratorium Oświaty w B., jednakże nie otrzymała żadnej odpowiedzi, natomiast przez rok trwała wymiana korespondencji pomiędzy Kuratorium a Wójtem Gminy, o której treści nie była informowana. Ostatecznie wskutek utworzenia za zgodą Kuratorium Zespołu Szkół w Z. i ogłoszeniu konkursu na stanowisko dyrektora Zespołu, skarżąca zgodnie z prawem utraciła swoją funkcję.
Według skarżącej jedynym uzasadnieniem niezgodnego z prawem postępowania Wójta był fakt, iż jej mąż (radny Rady Gminy) wskutek odmiennych poglądów politycznych pozostawał w opozycji do Wójta.
Skarżąca zwróciła też uwagę na osiągnięcia Gimnazjum w okresie sprawowania przez nią funkcji dyrektora, a także na bezskuteczność jej interwencji u Wojewody [...], Kancelarii Prezydenta RP, Ministerstwa Edukacji Narodowej i Sportu oraz w prasie.
W odpowiedzi na skargę Wójt wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie.
W uzasadnieniu skargi zaprzeczył, że jego postępowanie było podyktowane względami politycznymi, stwierdzając, że powierzenie stanowiska dyrektora tylko na jeden rok było wyłącznie konsekwencją przeprowadzanej reorganizacji szkół na terenie gminy Z., podyktowanej chęcią stworzenia większego, lepiej wyposażonego zespołu szkolnego dla dzieci z terenu gminy. Jej wynikiem było utworzenie od 1 września 2003 r. Zespołu Szkół w Z., w skład której weszło Gimnazjum.
Ponieważ zgodnie ze stanowiskiem Wydziału Prawnego i Nadzoru Urzędu Wojewódzkiego w B. podjęcie przez Radę Gminy w Z. w dniu [...] 2003 r. uchwały dotyczącej utworzenia Zespołu powołało do życia nową placówkę oświatową, Wójt Gminy został zobowiązany do przeprowadzenia konkursu w celu wyłonienia kandydata na stanowisko jej dyrektora. W rezultacie z dniem [...] 2003 r. sytuacja została doprowadzona do stanu zgodnego z prawem.
Wójt wskazał, że skarżąca wezwała organ prowadzący szkołę do usunięcia naruszeń prawa za pośrednictwem Kuratorium Oświaty pismem z dnia [...] 2002 r. Kuratorium udzieliło skarżącej odpowiedzi pismem z dnia [...] 2003 r., doręczonym organowi prowadzącemu szkołę. Wobec tego należy skargę odrzucić jako wniesioną po upływie terminów przewidzianych w art. 53 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wójt podniósł też, że wobec braku reakcji na powierzenie skarżącej w roku 2001 stanowiska dyrektora tylko na jeden rok rozstrzygnięcie to zostało zaakceptowane. Brak akceptacji następnego rozstrzygnięcia o powierzeniu funkcji dyrektora na okres do [...] 2003 r. mogło skutkować jedynie zobowiązaniem organu prowadzącego szkołę do przeprowadzenia konkursu, gdyż powierzenie funkcji w oparciu o poprzedni konkurs nastąpiło do [...] 2002 r. i ta decyzją nie była podważana, a poza tym wygasła z upływem terminu.
W piśmie procesowym z dnia [...] 2005 r. Wójt ponowił swój wniosek o odrzucenie skargi argumentując, że akt o powołaniu dyrektora szkoły jest podstawą do roszczeń ze stosunku pracy (które są obecnie przez skarżąca dochodzone w odrębnym procesie), a nie do dochodzenia roszczeń przed sądami administracyjnymi. Skoro zatem przedmiot sporu nie należy do właściwości sądu administracyjnego, skarga powinna być odrzucona na podstawie art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Na rozprawie w dniu 15 lutego 2002 r. skarżąca oświadczyła, że nie zwracała się pisemnie ani do wójta ani do zarządu gminy z wezwaniem o usunięcie naruszenia prawa, a jedynie rozmawiała z radnymi na sesji rady, sam zaś akt powierzenia stanowiska dyrektora odebrała osobiście [...] lub [...] 2002 r.
Pełnomocnik Wójta podtrzymując swoje stanowisko wyjaśniła, że zarząd gminy nie podejmował uchwał w przedmiocie powierzenia skarżącej stanowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu, jednakże Sąd nie podziela argumentacji Wójta w tej kwestii.
Niezasadne jest stanowisko, że orzekanie w przedmiocie aktu o powierzeniu stanowiska dyrektora szkoły nie należy do kompetencji sądów administracyjnych. Sąd w niniejszym składzie podziela wyrażane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (patrz uchwała 7 sędziów z dnia 16 grudnia 1996 r. sygn. akt OPS 6/96, opubl. ONSA z 1997 r. Nr 2, poz. 48, LEX nr 29268 oraz wyrok z dnia 10 maja 2002 r. sygn. akt I SA 3085/01 LEX nr 81668) zapatrywanie, że akt powierzenia stanowiska dyrektora szkoły (jak też i odwołanie z tego stanowiska) nie jest czynnością prawa pracy. Istota tego aktu nie sprowadza się bowiem do przekształceń w zakresie praw i obowiązków pracowniczych. Ma on treść administracyjnoprawną. Nieprzypadkowo zresztą został uregulowany w ustawie poświęconej administrowaniu szkołą tj. w ustawie z dnia z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, a nie w ustawie regulującej stosunki pracy nauczycieli (Karta Nauczyciela). Powierzenie stanowiska dyrektora szkoły niewątpliwie należy traktować jako władczą wypowiedź organu administracji w sprawie należącej do zakresu jego zadań publicznych, chociaż wywołującą skutki także w sferze stosunku pracy nauczyciela. Jest to więc akt o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej - PSA).
Ponieważ ustawa o systemie oświaty nie przewiduje środków zaskarżenia aktu o powierzeniu stanowiska dyrektora szkoły, zgodnie z art. 52 § 3 PSA wniesienie skargi na ten akt do sądu administracyjnego powinno być poprzedzone wezwaniem na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu - do usunięcia naruszenia prawa. Dopiero po takim pisemnym wezwaniu, możliwe jest wniesienie skargi, przy czym powinno być ono dokonane w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie - w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (art. 53 § 2 PSA). Brak zachowania powyższych terminów skutkuje odrzuceniem skargi (art. 58 § 1 pkt 2 PSA).
Jak wskazano wyżej – wniesienie skargi powinno być poprzedzone wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa organu właściwego przez który należy rozumieć organ, który wydał akt naruszający prawo, a nie organ go nadzorujący, jakim jest w przedmiotowej sprawie Kurator Oświaty. Wobec tego błędne są wywody Wójta, iż takie wezwanie nastąpiło za pośrednictwem Kuratora, a w konsekwencji sugerowanie, że za początek biegu terminu do złożenia skargi powinna być uznana data odpowiedzi Kuratorium na pismo skarżącej z dnia [...] 2002 r.
Dla ustalenia czy została wyczerpana przewidziana przez ustawodawcę procedura poprzedzająca wniesienie skargi do Sądu istotna jest data doręczenia zaskarżonego aktu skarżącej. Jakkolwiek, jak wynika z akt sprawy, strony postępowania zaniedbały pisemnego potwierdzenia daty, w jakiej doręczono akt powierzenia stanowiska, niemniej mając na uwadze datę wydania tegoż aktu ([...] 2002 r.) oraz faktyczne wykonywanie przez skarżącą w roku szkolnym 2002/2003 funkcji dyrektora, należy przyjąć, iż doręczono go przed rozpoczęciem roku szkolnego, a więc tak jak oświadczyła skarżąca na rozprawie – w dniu [...] 2001 r. Termin do wezwania do usunięcia naruszenia prawa upłynął więc najpóźniej w dniu [...] 2001 r. Skoro zatem w tym terminie skarżąca nie wezwała pisemnie Wójta do usunięcia naruszenia prawa, to w rezultacie samo wniesienie skargi stało się niedopuszczalne.
Ze względu na powyższe, stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało odrzucić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło