II SA/Bd 1062/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Anna Klotz Sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant Asystent Sędziego Dawid Myszyński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 listopada 2014 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia ... 2014 r. nr ... w przedmiocie zasiłku dla opiekuna oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta [...] odmówił skarżącemu T. S. przyznania zasiłku dla opiekuna w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną T. S. w okresie od 1 lipca 2013 r. do 14 maja 2014 r. Organ ustalił, że skarżący decyzją nr [...] r. uzyskał prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu niepodejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością stałej opieki nad niepełnosprawną matką T. S. na okres od 12 października 2010 r. do 31 maja 2013 r. Organ wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2014 r. poz. 567) zasiłek dla opiekuna przysługuje, jeżeli decyzja o przyznaniu jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasła z mocy prawa na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r. poz. 1548 oraz z 2013 r. poz. 1557) z dniem 1 lipca 2013 r. Organ podniósł, że w przypadku skarżącego prawo do świadczenia pielęgnacyjnego wygasło z upływem terminu, na który decyzja została wydana z powodu upływu ważności orzeczenia o niepełnosprawności, z dniem 31 maja 2013 r. Nie została zatem spełniona powyższa przesłanka przyznania zasiłku. Odwołując się skarżący podniósł, że jego matka posiada orzeczenie o niezdolności do samodzielnej egzystencji od 1 czerwca 2013 r. do 30 czerwca 2018 r., a zatem jest zachowana ciągłość orzeczenia o niepełnosprawności. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta. Organ odwoławczy, tak jak Prezydent, uznał, że brak jest podstaw do przyznania świadczenia gdyż skarżący nie utracił prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z dniem 1 lipca 2013 r. w związku z wygaśnięciem decyzji z mocy prawa. W skardze do sądu administracyjnego T. S. kwestionując decyzję Kolegium podtrzymał swoje stanowisko, że nie ma przerwy w ciągłości orzeczenia o niepełnosprawności jego matki – poprzednie orzeczenie było wydane do dnia 31 maja 2013 r., natomiast zgodnie z decyzją lekarza orzecznika ZUS matka skarżącego jest niezdolna do samodzielnej egzystencji od dnia 1 czerwca 2013 r. Wskazał ponadto, że opiekunowie, którzy mieli prawo do świadczenia, w ramach przywrócenia praw nabytych muszą je odzyskać na tych samych warunkach; państwo musi zadośćuczynić negatywnym konsekwencjom niekonstytucyjnego rozwiązania - wprowadzenia w życie art. 11 ust. 1 i 3. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) oraz w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Dokonując w ten sposób kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że nie narusza ona prawa. Skarżący domagał się przyznania prawa do zasiłku dla opiekuna, którego zasady przyznawania określone zostały w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Zgodnie z art. 2 ust. 1 tej ustawy zasiłek dla opiekuna przysługuje osobie, jeżeli decyzja o przyznaniu jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasła z mocy prawa na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1548 oraz z 2013 r., poz. 1557) z dniem 1 lipca 2013 r. (ust. 1). Wymieniona ustawa z dnia z dnia 7 grudnia 2012 r. w art. 11 ust. 1 wskazywała, że osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia 30 czerwca 2013 r., jeżeli spełniają warunki określone w przepisach dotychczasowych, natomiast ww. art. 11 ust. 3 stanowił, że wydane na podstawie przepisów dotychczasowych decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasają z mocy prawa po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1. Z powyższego wynika, że zasiłek dla opiekuna może być przyznany osobie, która przed dniem 1 lipca 2013 r. była uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego na mocy decyzji, która wygasła z mocy prawa z dniem 1 lipca 2013 r., przy czym podstawą wygaśnięcia był konkretny przepis ustawowy – art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw. Zgodnie z prawem w kontrolowanej sprawie organ uznał, że ta przesłanka nie została spełniona. Jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy decyzji Prezydenta Miasta [...] (z upoważnienie którego działał Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w [...]) z dnia 18 listopada 2010 r. skarżącemu przyznano świadczenie pielęgnacyjne na okres od 12 października 2010 r. do 31 maja 2013 r. Decyzja ta nie mogła zatem wygasnąć z dniem 1 lipca 2013 r., gdyż w tej dacie skarżący nie był już uprawniony do świadczenia pielęgnacyjnego. Już sam brak spełnienia powyższej, podstawowej przesłanki uniemożliwia przyznanie zasiłku dla opiekuna. Dopiero gdyby skarżący spełnił powyższą przesłankę organ musiałby rozważać, czy spełnione są pozostałe przesłanki określone ustawą z dnia 4 kwietnia 2014 r. m.in. czy wnioskodawca spełniał warunki do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego określone w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992, z późn. zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2012 r., co pociągałoby konieczność zbadania, czy osoba wymagająca opieki legitymuje się właściwym orzeczeniem o niepełnosprawności. W sytuacji jednakże, gdy nie jest spełniona przesłanka wygaśnięcia decyzji przyznającej świadczenie pielęgnacyjne w konkretnie wskazanym przez ustawodawcę dniu (1 lipca 2013 r.) i na konkretnie wskazanej przez ustawodawcę podstawie prawnej, kwestia zachowania ciągłości orzeczeń o niepełnosprawności osoby wymagającej opieki nie ma znaczenia dla sprawy. Odnośnie argumentu o konieczności przywrócenia prawa nabytych w związku ze stwierdzeniem niekonstytucyjności art. 11 ust. 1 i 3 (jak mniema Sąd – art. 11 ust. 1 i 3 ustawy dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw, którego niezgodność z Konstytucją stwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 5 grudnia 2013 r. sygn. akt K 27/13) należy zauważyć, że jak stwierdził Trybunał w ww. wyroku "przywrócenie stanu zgodnego z Konstytucją wymaga interwencji ustawodawcy, który powinien wprowadzić stosowne korekty np. do ustawy o świadczeniach rodzinnych, w celu wyeliminowania niekonstytucyjności mającej źródło w art. 11 ust. 1 i 3". Tak więc sam wyrok Trybunału nie może być podstawą przyznania skarżącemu świadczeń. Świadczenie to może być przyznane dopiero w ramach nowych tj. wydanych po wyroku Trybunału przepisów prawa, które winny spełniać wymogi wskazane w wyroku Trybunału. Niezależnie od oceny, czy ustawa o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów wypełnia całość zaleceń wyroku Trybunału, należy stwierdzić, że nie przewiduje ona możliwości przyznania zasiłków innych osobom, niż te które utraciły prawo do świadczenia pielęgnacyjnego wskutek wygaśnięcia z mocy prawa decyzji o przyznaniu świadczenia na mocy art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę