II SA/Bd 1092/13
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2013-10-29
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, nawet jeśli sprawa dotyczy umieszczenia w domu pomocy społecznej, co generalnie wiąże się z ustawowym zwolnieniem od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że osobie fizycznej, która wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Nawet jeśli sprawa dotyczy dziedziny, która generalnie przewiduje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych (jak pomoc społeczna), prawo do ustanowienia adwokata może być przyznane na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, jeśli wnioskodawca uprawdopodobni zasadność wniosku i swoją trudną sytuację majątkową.Stan faktyczny
B. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie niedopuszczalności odwołania od decyzji o umieszczeniu w domu pomocy społecznej. Sąd analizował sytuację majątkową skarżącej, która zamieszkuje z córką, a dochód gospodarstwa domowego wynosi [...] zł miesięcznie z tytułu renty. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów, a dochód przeznacza na utrzymanie i leki.Rozstrzygnięcie
1. ustanowić adwokata, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 29 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r., znak: [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania postanowił: 1. ustanowić adwokata, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
Dnia 25 października 2013 r. B. K. złożyła wniosek (formularz PPF) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Analiza akt niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, iż skarżąca skarży co prawda postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. w przedmiocie niedopuszczalności odwołania, jednakże dotyczy ono decyzji w przedmiocie umieszczenia w domu pomocy społecznej. Należy podkreślić, iż przepis art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej p.p.s.a.) przewiduje ustawowe zwolnienie od obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.
Ponadto ustawodawca umożliwia skorzystanie z prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa procesowego również osobie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 262 powoływanej ustawy). Z tego względu zasadnym jest rozpatrzenie wniosku w oparciu o regulację zawartą w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – ustanowienia adwokata - domagać się może wyłącznie osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dokonując w niniejszej sprawie oceny sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy ustalono, iż skarżąca we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje z córką. Dochód tegoż gospodarstwa wynosi łącznie [...] zł miesięcznie z tytułu świadczeń rentowych. Dalej oświadczyła, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Ponadto skarżąca podkreśliła, że swój dochód przeznacza na utrzymanie oraz leki.
W tym stanie rzeczy, po uwzględnieniu rzeczywistych obciążeń i stałych jej wydatków należało uznać, że B. K. uprawdopodobniła zasadność swojego wniosku, a sytuacja majątkowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, albowiem opłacenie kosztów profesjonalnego pełnomocnika nie może być dokonane bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym zainteresowanej.
Z tych powodów, na podstawie przepisu art. 245, art.246 §1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło