II SA/Bd 1106/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik (spr.) asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Agnieszka Jagiełłowicz po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi Zbigniewa K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej po wznowieniu postępowania oddala skargę Decyzją nr [...] z dnia [...] 2006 r. Wojewoda [...], w wyniku rozpatrzenia odwołania Zbigniewa K., utrzymał w mocy wydaną przez Starostę W., po ponownym przeprowadzeniu w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądy Administracyjnego w Bydgoszczy sygn. II SA/Bd 185/06 z dnia 25 kwietnia 2006 r. wznowionego postępowania, decyzję sygn. [...] z dnia [...] 2006 r. uchylającą na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. jego własną decyzję ostateczną z dnia [...] 2003 r. nr [...] o uznaniu Zbigniewa K. z dniem [...] 2003 r. za osobę bezrobotną i przyznaniu mu od dnia [...] 2003 r. prawa do zasiłku oraz jednocześnie orzekającą o odmowie uznania wyżej wymienionego z dniem [...] 2003 r. za osobę bezrobotną. Jak wynika z motywów decyzji Starosty W. ubiegając się po raz kolejny o rejestrację w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. Zbigniew K. przedłożył w dniu [...] 2005 r. decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] 2005 r. o wykreśleniu z dniem [...] 2005 r. z ewidencji działalności gospodarczej wpisu dotyczącego rozpoczętej w dniu [...] 1998 r. przez niego działalności a nadto zaświadczenie Urzędu Skarbowego we W. z [...] 2005 r. wskazujące, iż w latach 1998 – 2004 figurował w rejestrze prowadzących działalność gospodarczą i osiągał od 1998 do 2000 roku przychody oraz zaświadczenie z ZUS we W., iż od 1 stycznia 1999 r. do 31 maja 2000 r. podlegał ubezpieczeniu zdrowotnemu i od 1 lutego 2005 r. do 14 września 2005 r. – ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności. Fakty wynikające z powyższych dokumentów nieznane organowi w dniu przyznania Zbigniewowi K. statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku stanowiły, zdaniem Starosty, istotną dla sprawy nową okoliczność faktyczną, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., świadczącą o tym, iż wyżej wymieniony nie spełniał ustawowych wymogów do nabycia z dniem [...] 2003 r. statusu osoby bezrobotnej i od [...] 2003 r. prawa do zasiłku, a zatem uzasadniającą wznowienie postępowania i wydanie rozstrzygnięcia na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. W odwołaniu od decyzji organu I instancji z dnia [...] 2006 r. Zbigniew K. podniósł, iż jakkolwiek figurował w ewidencji osób prowadzących działalność gospodarczą, to od 1 czerwca 2000 r., a więc także w dacie wydawania decyzji z dnia [...] 2003 r. działalność ta pozostawała zawieszona i nie był zorientowany, że trzeba ją wykreślić z rejestru. W uzasadnieniu swej decyzji Wojewoda [...], powołując się na art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. nr 99, poz. 1001 ze zm.) stwierdził, że za bezrobotnego nie może być uznana osoba, która ma zarejestrowaną działalność gospodarczą, chyba że od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności w ogóle nie podjęła pozarolniczej działalności gospodarczej. Organ odwoławczy wskazał także, że bycie bezrobotnym oznacza, iż osoba która ma uzyskać prawny status bezrobotnego, nie ma pracy, nie prowadzi innej działalności zarobkowej, a tym bardziej nie jest podmiotem gospodarczym. W niniejszej zaś sprawie nie można mówić o tym, iż w okresie zgłoszenia działalności gospodarczej do ewidencji nie była ona prowadzona, gdyż od dnia [...] 1998 r. działalność figurowała w rejestrach ewidencji tych działalności i nie została zlikwidowana do dnia rejestracji Zbigniewa K. w PUP we W. Wyżej wymieniony dokonał bowiem wykreślenia działalności gospodarczej dopiero w dniu [...] 2005 r. W uzasadnieniu podkreślono również, iż o powyższych okolicznościach Zbigniew K. został pouczony w informacji dla bezrobotnych (pkt II ppkt 12), której otrzymanie i zapoznanie się z nią potwierdził własnym podpisem w dniu [...] 2003 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na decyzję Wojewody [...] Zbigniew K. wniósł o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty W. z powodu naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 99, poz. 1001) poprzez niewłaściwą interpretację definicji osoby bezrobotnej. Skarżący podniósł, iż w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie podejmował żadnej pracy zarobkowej i stawiał się na każde wezwanie Powiatowego Urzędu Pracy będąc gotowy podjąć wszelką zaproponowaną pracę, która zapewniłby utrzymanie jego rodzinie. Jakkolwiek ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy łączy status osoby bezrobotnej z niepodejmowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej, to podjęcie takiej działalności należy, zdaniem skarżącego, utożsamiać z rzeczywistym jej prowadzeniem, a nie z datą uwidocznioną we wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, gdyż taki wpis powoduje jedynie powstanie domniemania, iż działalność jest wykonywana, a wymienione domniemanie może być obalone. Skarżący zaś przedstawił wystarczające dowody zaprzestania swej działalności (od 1 czerwca 2000 r.) i nieprowadzenia jej w okresie posiadania statusu osoby bezrobotnej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i powołując się na dotychczasowe orzecznictwo NSA w tym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym zapadła było dotknięte jedną z wad wymienianych w art. 145 § 1 lub 145a § 1 k.p.a. W związku z powyższym należy zauważyć, że zgodność z prawem będącej przedmiotem wznowionego postępowania, decyzji ostatecznej Starosty W. z dnia [...] 2003 r. o uznaniu skarżącego za osobę bezrobotną winna być przez organy obydwu instancji oceniana na tle przepisów obowiązującej w czasie jej podjęcia ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze zm.), a nie ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001). Dopiero w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w następstwie uchylenia na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. wskazanej decyzji ostatecznej będzie miało zastosowanie aktualnie obowiązujące prawo materialne, to jest nowa ustawa regulująca problematykę zatrudnienia. Niemniej błędnie powoływany przez organy przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy i wydawaniu rozstrzygnięć przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy znajduje swój dosłowny odpowiednik w analogicznym przepisie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w związku z czym uznać należało, iż wspomniana wyżej wadliwość wskazania w decyzji I instancji podstawy prawnej jej wydania, niedostrzeżona przez organ odwoławczy, nie miała wpływu na wynik sprawy. W myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514) bezrobotny to osoba ... nie zatrudniona i nie wykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie..., jeśli dodatkowo spełnia między innymi warunek określony w punkcie f cytowanego przepisu, to jest nie podjęła pozarolniczej działalności gospodarczej od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności... Z unormowania zawartego w punkcie f wynika, że osoba wpisana do ewidencji działalności gospodarczej tylko wówczas może otrzymać status osoby bezrobotnej gdy w okresie figurowania w tejże ewidencji, to jest od momentu wpisania do wykreślenia z niej nie rozpoczęła prowadzenia tej działalności. Rzecz oczywista, że data rozpoczęcia działalności nie musi być tożsama z datą wpisu do ewidencji – z reguły, tak jak w przypadku Zbigniewa K., który zadeklarował podjęcie działalności komercyjnej pozostałej oraz sprzedaży detalicznej na straganach i targowiskach po niemal miesiącu od dnia rejestracji, faktyczna działalność rozpoczynana jest w wymienianym odrębnie we wpisie do ewidencji terminie późniejszym. Poza sytuacją, w której nie rozpoczęto w ogóle prowadzenia działalności figurującej w ewidencji, ani w art. 2 ani też w żadnym innym przepisie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie przewidziano żadnego dodatkowego stanu faktycznego, przy którego zaistnieniu osoba aktualnie ujęta w ewidencji działalności gospodarczej mogłaby uzyskać i zachować status przysługujący bezrobotnemu. W szczególności więc dla zarejestrowania w charakterze osoby bezrobotnej w urzędzie pracy nie stanowi pozytywnej przesłanki okoliczność, iż podmiot posiadający zarejestrowaną działalność gospodarczą po jej podjęciu wstrzymał następnie na jakiś czas lub całkowicie, inaczej mówiąc – zawiesił jej wykonywanie. Jak wynika ze znajdujących się w aktach administracyjnych dokumentów, Zbigniew K. zarejestrowany od [...] 1998 r. do [...] 2005 r., a więc również w czasie wydawania w dniu [...] 2003 r. przez Starostę W. decyzji nr [...], wg prowadzonej w Urzędzie Miasta W. ewidencji działalności gospodarczej, rozpoczął działalność gospodarczą 1 marca 1998 r. i wykonując ją w latach 1998 – 2000 osiągnął podlegające opodatkowaniu ryczałtem ewidencjonowanym przychody w kwotach odpowiednio 39.782 zł, 50.979 zł i 10.961 zł. Faktowi prowadzenia w wymienionym czasie działalności gospodarczej sam skarżący zresztą nie zaprzecza. Powyższa okoliczność, nawet przy zgłoszonym w Urzędzie Skarbowym we W. i organie ubezpieczeniowym zawieszenia z dniem [...] 2000 r. na określony czas, a następnie – do odwołania, działalności gospodarczej i faktycznym jej nieprowadzeniu powoduje, iż brak było podstaw do uznania skarżącego decyzją z dnia [...] 2003 r. za osobę bezrobotną w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. Zatem istniała określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. przesłanka do wznowienia postępowania zakończonego wskazaną wyżej decyzją oraz do jej uchylenia i orzeczenia o odmowie przyznania skarżącemu z dniem [...] 2003 r. statusu osoby bezrobotnej. Reasumując należy stwierdzić, iż w świetle zawartej w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514) definicji osoby bezrobotnej fakt pozostawania w zawieszeniu działalności gospodarczej w czasie ubiegania się o rejestrację w urzędzie pracy, nie stanowi podstawy do dokonania takiej rejestracji, jeżeli działalność gospodarcza w okresie figurowania w ewidencji działalności gospodarczej w wymienionej w niej dacie została rozpoczęta. Wywody zawarte w skardze mogłyby zasługiwać natomiast na uwzględnienie w poprzednim stanie prawnym, to jest pod rządami ustawy z dnia 16 października 1991 r. o zatrudnieniu i bezrobociu (Dz. U. 106, poz. 457 ze zm.), w której w art. 2 ust. 1 pkt 9e ustawodawca przewidział mniej rygorystyczne aniżeli w ustawie 1994 r. (i aktualnie obowiązującej) kryteria dotyczące uznania podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą za osobę bezrobotną. Sąd podziela wyrażany w dotychczasowym orzecznictwie sądowym na tle przepisów ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu pogląd, iż z istoty bycia bezrobotnym wynika, że osoba która ma uzyskać status bezrobotnego nie ma pracy, nie prowadzi innej działalności zarobkowej, a tym bardziej nie jest podmiotem gospodarczym, czyli podmiotem ujętym w ewidencji działalności gospodarczej, w związku z czym wynikające w tym zakresie z ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. wyjątki, w tym przewidziany w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f, muszą być ściśle, a nie rozszerzająco interpretowane. Skoro zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja Starosty W. z dnia [...] 2006 r. są wynikiem prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego, a również Sąd nie dopatrzył się przy ich podejmowaniu innych naruszeń prawa (poza wymienionymi na wstępie), które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), należało orzec jak w sentencji, o oddaleniu skargi.