II SA/Bd 1109/15

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2016-06-09

Skład orzekający: Michał Kujawa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, gdy postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego jest zasadny, nawet jeśli postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA. Umożliwia to art. 262 PPSA, który pozwala na skorzystanie z zastępstwa procesowego osobie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów. Sytuacja majątkowa wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego, gdyż opłacenie profesjonalnego pełnomocnika mogłoby nastąpić z uszczerbkiem dla jego koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący R. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie uznania go za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Wcześniejsza skarga skarżącego została oddalona wyrokiem WSA. Sąd analizował sytuację majątkową wnioskodawcy, który prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubiną i małoletnim synem, a jego miesięczny dochód jest niski. Ponadto wnioskodawca opiekuje się niepełnosprawnymi rodzicami.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono ustanowić radcę prawnego dla skarżącego i umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego T. z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych postanowił: 1. ustanowić radcę prawnego, 2. umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie wniosku. Wyrokiem z dnia [...] grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę R. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. W dniu 2 maja 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Analiza akt niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, iż skarżący skarży decyzję w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Należy podkreślić, iż przepis art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, ponieważ jego rozpoznanie w niniejszej sprawie stało się zbędne. Ponadto ustawodawca umożliwia skorzystanie z prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa procesowego również osobie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 262 powoływanej ustawy). Z tego względu zasadnym jest rozpatrzenie wniosku w oparciu o regulację zawartą w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – ustanowienia adwokata (radcy prawnego) - domagać się może wyłącznie osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonując w niniejszej sprawie oceny sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy ustalono, iż gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z konkubiną. Mają na utrzymaniu małoletniego syna. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego wynosi od [...] zł do [...] zł (prace dorywcze oraz zasiłek rodzinny). Oświadczył również, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Ponadto podał, że mieszka wraz z rodzicami, opiekując się nimi, ponieważ są osobami niepełnosprawnymi. Nie ponosi żadnych opłat. W tym stanie rzeczy, po uwzględnieniu rzeczywistych obciążeń i stałych wydatków należało uznać, że skarżący uprawdopodobnił zasadność swojego wniosku, a sytuacja majątkowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego, albowiem opłacenie kosztów profesjonalnego pełnomocnika nie może być dokonane bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym zainteresowanego. Z tych powodów, na podstawie przepisu art. 249a, art. 246 § 1 pkt 2 w związku art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło