II SA/Bd 1113/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.O. o zwolnienie od koszów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] z dnia [...] września 2012 r., Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego postanowił: oddalić wniosek W dniu 26 listopada 2012r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) R.O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od koszów sądowych. Konieczność przyznania prawa pomocy skarżący uzasadnił trudną sytuacją finansową. Podał, że otrzymywane dopłaty, nie pokrywają w pełni kosztów uprawy. Jak wynika z wniosku, skarżący zamieszkuje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną. Ich miesięczny łączny dochód wynosi [...] zł z tytułu jej świadczeń emerytalnych. Posiada dom o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Ponadto oświadczył, iż posiada oszczędności w wysokości [...] zł. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012r., poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.). Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżący dysponuje stałą kwotą dochodu (świadczenia emerytalnego) w wysokości [...] zł miesięcznie, posiada oszczędności oraz uzyskuje dopłaty do nieruchomości rolnych. Wobec powyższego należy stwierdzić, że strona posiada środki pieniężne. Warto również zauważyć, że koszty sądowe mają charakter należności publicznoprawnych, zatem winny być uiszczane w pierwszej kolejności, nie zaś dopiero wówczas, gdy pozostaną wolne po rozdysponowaniu środki. Opłaty sądowe stanowią rodzaj daniny publicznoprawnej i w związku z tym inne wydatki wnioskodawcy nie mogą być w stosunku tych opłat traktowane priorytetowo (por. postanowienie NSA z dnia 23 stycznia 2006 r., sygn. akt II FZ 23/06, niepubl.). Zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 19 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 463/04 (niepubl.) podmiot dysponujący wciąż majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wpisu, nie spełnia przesłanek udzielenia mu prawa pomocy zawartych w art. 246 § 2 p.p.s.a. Tymczasem skarżący jest w stanie wygospodarować ze swojego budżetu domowego oszczędności. Reasumując należy stwierdzić, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych. Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono jak w sentencji.