II SA/Bd 1148/04
WyrokWSA w Bydgoszczy2005-04-06
Skład orzekający: Wojciech Jarzembski, Renata Owczarzak, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Z. L. jako współwłaściciel i użytkownik gospodarstwa rolnego, ale nie jedyny posiadacz w rozumieniu Kodeksu cywilnego, mógł ubiegać się o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący Z. L. nie był posiadaczem gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego i ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych, mimo że był współwłaścicielem i użytkownikiem. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich, płatności przysługują posiadaczowi gospodarstwa rolnego. Ponieważ skarżący nie spełniał tej przesłanki, organy administracji zasadnie odmówiły mu przyznania dopłaty, a skarga została oddalona na podstawie art. 151 PPSA.Stan faktyczny
Z. L. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił przyznania płatności, uznając, że wniosek dotyczy tych samych działek, co wniosek A. L., który był jedynym użytkownikiem gruntów. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając, że A. L. jest posiadaczem gruntów. Z. L. wniósł skargę, argumentując, że jego matka M. L. jest współwłaścicielem, a A. L. nie uprawiał ziemi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Z. L.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędzia WSA Renata Owczarzak Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z. L. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] 2004 r. nr [..]. w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich od gruntów rolnych oddala skargę Na oryginale właściwe podpisy
II SA/Bd 1148/04
UZASADNIENIE
W dniu 30.06.2004 r. Z. L. złożył "Wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2004".
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. w dniu [...]2004 r. wydał decyzję Nr [...] dmawiającą przyznania płatności, powołując się na art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm.) oraz art. 104 kpa. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż "nie ma uprawomocnionego orzeczenia o rozwodzie pani M. J. L. i pana A. L. Nie został przeprowadzony podział majątku wspólnego. Pani L. przyznała, że całość uprawiał pan A. L. ze środków wspólnych" i dlatego uznano, iż wniosek Z. L. dotyczy tych samych działek ewidencyjnych, co wniosek A. L. i jest bezpodstawny.
Odwołanie od tej decyzji złożył Z. L. i jego matka M. L.. W odwołaniu wskazano, że M. L. 27.08.2004 r. na rozprawie administracyjnej oświadczyła, że A. L. nie jest jedynym użytkownikiem gruntów.
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T., na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa, decyzją z dnia [...]2004 r., Nr [...] odwołania nie uwzględnił i utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji wskazał, że w toku postępowania stwierdzono, że posiadaczem, czyli osobą, która uprawia grunty rolne jest A. L., a odwołujący nie przedłożyli żadnych dowodów potwierdzających zarzuty zgłoszone w odwołaniu. Postępowanie zostało przeprowadzone prawidłowo, z uwzględnieniem zebranego w sprawie materiału dowodowego i nie zaistniały żadne przesłanki powodujące wadliwość skarżonej decyzji oraz nie wystąpiły żadne nowe istotne dla sprawy okoliczności, które mogłyby podważyć prawidłowo wydaną decyzję przez Kierownika Biura Powiatowego w B..
Na powyższą decyzję skargę wniósł Z. L., wskazując że jego matka M. L. jest współwłaścicielem przedmiotowego gospodarstwa, w odniesieniu do którego wniosek o dopłatę złożył drugi współwłaściciel - A. L. Agencja zamiast przyznać dopłaty każdej ze stron po połowie, przyznała ją w całości tylko A. L. Podniósł też, że A. L. ziemi nie uprawiał, co przyznał w postępowaniu przed Sądem Okręgowym w B.
W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie wskazując, że stan faktyczny uniemożliwiał wydanie w oparciu o przepisy prawa materialnego w tej sprawie, tj. art. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych, decyzji odmiennej od zaskarżonej. W niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek uzasadniająca zmianę skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Na wstępie przede wszystkim należało określić, co jest przedmiotem postępowania sądowego w niniejszej sprawie. Otóż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Granice niniejszej sprawy zostały natomiast określone przez fakt złożenia wniosku w niniejszej sprawie przez Z. L. i wydania w związku z tym decyzji organów administracji adresowanych do Z. L.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że celem postępowania sądowego w niniejszej sprawie było wyłącznie zbadanie legalności, tj. zgodności z prawem tych decyzji. Nie było natomiast i nie mogło być przedmiotem badania i oceny sądu legalność decyzji dotyczących A. L. wydanych w postępowaniu wszczętym z jego analogicznego wniosku.
Ustawa z 18.12.2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40 z późn. zm.), w oparciu o którą rozstrzygano w postępowaniu administracyjnym, w art. 2 ust. 1 stanowi, że osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, zwanej dalej w ustawie "producentem rolnym", przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska, zwane dalej "gruntami rolnymi".
Dalsze przepisy ustanawiają kolejne przesłanki przyznania dopłaty, nieistotne przy rozstrzyganiu legalności decyzji w niniejszej sprawie i dlatego nie będą tu przytaczane i analizowane.
To co istotne w niniejszej sprawie, a wskazane w cytowanym przepisie, to kwestia, czy skarżący był posiadaczem przedmiotowego gospodarstwa rolnego.
Ponieważ wskazana ustawa z 18.12.2003 r. nie zawiera definicji terminu "posiadacz" - należało w ramach obowiązującego systemu prawnego sięgnąć do ustawy Kodeks cywilny. W ustawie tej ustawodawca w Księdze drugiej: Własność i inne prawa rzeczowe w art. 336-352 regulują problematykę posiadania. Odnosząc się do tych przepisów należy zwrócić uwagę, że ustawodawca odróżnia terminy "posiadanie" (art. 336) i "dzierżenie" (art. 338) stanowiąc, że kto rzeczą faktycznie włada za kogo innego jest dzierżycielem.
Odnosząc wskazane przepisy Kodeksu cywilnego do niniejszej sprawy, należy zauważyć, że z ustaleń dokonanych w postępowaniu administracyjnym w niniejszej sprawie i w postępowaniu sądowym wynika, że współposiadaczem przedmiotowego gospodarstwa jako współwłaściciel była M. L., nie był natomiast nim jej syn Z. L., który stwierdził na rozprawie, że był "użytkownikiem". Także i w skardze skarżący expressis verbis stwierdzał, że matka "jest współposiadaczem". Również przed organem pierwszej instancji M. L. w dniu 27.08.2004 r. stwierdzała "...użytkownikami ziemi są ... A. L. i ... M. L. przy pomocy syna ... Z. L.".
Skoro więc z jednoznacznych ustaleń wynika niezbicie, że skarżący Z. L. nie był posiadaczem gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego i w/w ustawy z 18.12.2003 r. - to zasadnie uznano w postępowaniu administracyjnym, iż brak przesłanek z art. 2 ust. 1 ustawy z 19.12.2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych uzasadniających przyznanie przedmiotowej dopłaty Z. L.
Wydając więc zaskarżoną decyzję nie naruszono prawa i dlatego po myśli art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalono.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło