II SA/Bd 1192/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Asesor WSA Anna Klotz Protokolant Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały oddala skargę II SA/Bd 1192/04 UZASADNIENIE Dyrektor Wydziału Spraw Obywatelskich i Migracji działając z upoważnienia Wojewody [...] wydał w dniu [..]2004 r. decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...]2004 r., nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania A. M. na pobyt stały. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 87 z 2001 r., poz. 960 z późn. zm.). W uzasadnieniu decyzji wskazano, że Prezydent Miasta B. w wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącego W. M. decyzję z dnia 30.08.2004 r. orzekł o anulowaniu czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały A. M. w B., przy ul. P., dokonanej w dniu [...]1999 r., ponieważ ustalono, że w dniu zameldowania nie zamieszkiwała ona w spornym lokalu i nigdy do niego nie powróciła. Tą decyzję zaskarżył W. M., podnosząc iż zameldowania jego córki A. M. dokonano bez jego zgody i z naruszeniem prawa. Domagał się uznania zameldowania za nieważne od samego początku. Organ drugiej instancji wydając zaskarżoną decyzję przeprowadził następujące rozważania: Zgodnie z utrwalona doktryną i orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego wpis o zameldowaniu ma charakter czynności materialno-technicznej i sam w sobie nie ustala praw, czy obowiązków dla osoby zameldowanej. Ustawodawca wyraźnie przesądził o takim charakterze wpisu wprowadzając do ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych przepis art. 9 ust. 2b ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 93, poz. 887), który mówi, że zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu. W dacie zameldowania A. M. i wszczęcia postępowania przez organ I instancji obowiązywał przepis art. 9 ust. 2 i art. 29 ust. 1 wymienionej ustawy o ewidencji ludności. Art. 9 stanowił "Przy zameldowaniu na pobyt stały lub pobyt czasowy trwający ponad 2 miesiące, należy przedstawić potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu /pomieszczeniu/, w którym ma nastąpić zameldowanie". Z kolei art. 29 ust. 1 stanowił "Wynajmujący, najemca, osoba której przysługuje spółdzielcze prawo do lokalu lub właściciel lokalu jest obowiązany potwierdzić fakt pobytu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące, a ponadto właściciel /zarządca/ budynku jest obowiązany wskazać, czy osobie tej przysługuje uprawnienie do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie". Orzeczeniem nr [...]z dni [...] 2002 r. Trybunał Konstytucyjny uznał art. 9 ust. 2 cytowany wyżej za niezgodny z Konstytucją. Po orzeczeniu TK stan prawny określał art. 10 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który jako jedyną przesłankę zameldowania określonej osoby w oznaczonym lokalu przewidywał sam fakt przebywania w nim, bez konieczności legitymowania się dokumentem uprawniającym do tego (wyrok NSA V SA 2425/02 orzeczenia Lex 100 118). Osoba dopełniająca obowiązku zameldowania się na pobyt stały lub czasowy zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych zgłasza zameldowanie organowi gminy prowadzącemu ewidencję ludności. Wykonanie obowiązku meldunkowego polega na zgłoszeniu wymaganych do zameldowania danych organowi ewidencji, który dokonuje stosownego aktu rejestracji. Czynność zameldowania ma potwierdzić istniejący stan faktyczny - stały lub czasowy pobyt pod oznaczonym adresem, a więc dana osoba winna najpierw zamieszkać w konkretnym lokalu, a następnie dokonać zameldowania w nim. Określona w art. 10 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 cytowanej ustawy przesłanka zameldowania na pobyt stały zostaje wówczas spełniona, gdy łącznie zrealizowane zostaną określone w tych przepisach dwa warunki, a mianowicie, gdy osoba zamieszkuje w lokalu /koncentrują się tam jej sprawy życiowe/ i ma zamiar stałego w nim przebywania. W razie zgłoszenia zastrzeżeń, czy wątpliwości co do prawidłowości zameldowania, sprawę rozstrzyga w trybie art. 47 ust. 2 cytowanej ustawy organ ewidencji ludności wydając decyzję o anulowaniu bądź odmowie anulowania czynności materialno-techmicznej zameldowania. Anulowanie takiej czynności ma miejsce przede wszystkim wówczas, gdy w toku postępowania administracyjnego zostanie wykazane, że osoba zgłaszająca pobyt pod określonym adresem faktycznie nigdy tam nie przebywała. Taka decyzja anulująca wywiera więc skutki z mocą wsteczną. Jest ona równoznaczna ze stwierdzeniem, iż zameldowanie osoby było nieuprawnione. W przedmiotowej sprawie organ I instancji poprzez wydanie decyzji o anulowaniu zameldowania A. M. na pobyt stały przy ul. P. w B. usunął skutki wadliwego zameldowania wymienionej czym stwierdził, że jej zameldowanie było nieuprawnione. Strona ta faktycznie nie zamieszkała w dacie zameldowania w miejscu pobytu stałego, bowiem jak wykazało postępowanie wyjaśniające od [...]1999 r. wydzierżawiła należącą do niej część nieruchomości przy ul. P. firmie "M.". Strona ta utrzymywała, że ze względu na odbywane studia w P. czasowo nie przebywa w miejscu zameldowania. Z zaświadczenia A. w P. z dnia [...]1999 r. wynika, że w dacie wydania zaświadczenia była studentką piątego roku Wydziału Ekonomii, który winna ukończyć w 2000 r. Postępowanie nie wykazało, aby A. M. po ukończeniu studiów powróciła do lokalu przy ul. P., bowiem strona nie udowodniła w żaden sposób faktu pobytu w tym lokalu. Nie odbierała korespondencji w miejscu zameldowania, również nie doszły do skutku kilkakrotnie wyznaczane przez organ prowadzący postępowanie oględziny lokalu, z uwagi na niestawiennictwo stron postępowania. Komisariat Policji B. pismem z dnia [..]2004 r. potwierdził, że w lokalu przy ul. P. przebywa wyłącznie W. M., natomiast A. M. przebywa prawdopodobnie u swojej matki w B. przy ul. C. Powyższe wskazuje zatem na to, że A. M. nie zamieszkała w lokalu, w którym zameldowała się na pobyt stały i nie miała zamiaru stałego w nim przebywania. Wobec powyższego należało wydać decyzję o anulowaniu zameldowania A. M. na pobyt stały w B. przy ul. P., która jest równoznaczna ze stwierdzeniem, iż zameldowanie wymienionej osoby było nieuprawnione. Skargę od tej decyzji złożył W. M., podkreślając że dotyczy ona jedynie uzasadnienia decyzji. Jego zdaniem organ drugiej instancji pominął fakt zameldowania jego córki A. M. w mieszkaniu przy ul. P. bez jego zgody oraz fakt, że urzędnicy Urzędu Miejskiego odrzucili jego prośby o właściwe i zgodne z przepisami zakończenie sprawy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Skarżący w piśmie z dnia 01.04.2005 r. także podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie twierdząc ponadto, że przytoczone w odpowiedzi na skargę argumenty prawne nie mają nic wspólnego z istotą sprawy, którą w jego przekonaniu jest rozstrzygnięcie kwestii "czy w mieszkaniu użytkowanym zgodnie z prawem przez jednego użytkownika można bez jego zgody zameldować kolejnego lokatora". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności prawem. Oznacza to, że sąd rozpatrując skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Ponadto zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem ani przepisów prawa materialnego, ani postępowania administracyjnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Podstawą materialno-prawną rozpoznania sprawy będącej przedmiotem zaskarżonej do sądu decyzji są przepisy ustawy z dnia 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 87 z 2001 r., poz. 960 z późn. zm.). Zgodnie z przepisem art. 47 ust. 2 tej ustawy stanowiącym podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji, jeżeli zgłoszone przy zameldowaniu dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania lub wymeldowania rozstrzyga właściwy organ gminy. Istotą postępowania prowadzonego na podstawie tego przepisu jest rozstrzyganie - według reguł ogólnego postępowania administracyjnego - o tym czy zachodzą materialnoprawne przesłanki zameldowania. Nie chodzi więc w tym postępowaniu o to, czy zgłoszenie odpowiadało wymaganiom formalnym - w tym czy nastąpiło ono na podstawie prawidłowo wypełnionego formularza meldunkowego, ale o to, czy zachodzą materialnoprawne warunki obowiązku meldunkowego. Organy obu instancji prowadząc postępowanie w niniejszej sprawie niewątpliwie tym właśnie się zajmowały - badaniem materialnoprawnych przesłanek zameldowania A. M. W efekcie prowadzonego postępowania administracyjnego organy administracji doszły do wniosku, że w sprawie tej nie została spełniona jedna z przesłanek, od których zależy możliwość zameldowania, wynikająca z przepisu art. 9 ust. 2a ustawy o ewidencji ludności ... (cyt. powyżej), który ma zastosowanie w niniejszej sprawie wobec uchylenia z dniem 19.06.2002 r. orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27.05.2002 r. (sygn. akt K 20/01, publik. w Dz. U. Nr 78, poz. 716) art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i ..., jako niezgodnego z art. 52 ust. 1 i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej, a mianowicie A. M. nie przebywała w spornym lokalu ani w dniu zameldowania to jest 06.09.1999 r., ani nie powróciła do tego lokalu w okresie późniejszym. Kierując się definicją pojęcia "pobyt stały" zawartą w art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i ..., organy uznały, że A. M. nie zamieszkała w sensie fizycznym w spornym lokalu, ani nie miała zamiaru stałego przebywania w tym lokalu. Ustalenie powyższe jest podstawą do anulowania (inaczej unieważnienia) czynności materialno-technicznej, jaką jest zameldowanie, co też organ II instancji uczynił decyzją z dnia [...]2004 r. Rozstrzygnięcie to swą treścią odpowiada wnioskowi skarżącego z dnia [...]1999 r., którym zwrócił się do organu administracji o anulowanie decyzji o zameldowaniu córki A. M. Wprawdzie skarżący uzasadniając swoje żądanie wskazał na brak zgody jego - jako współwłaściciela (razem z córką A. M.) domu przy ul. P. oraz na to, że postanowienie o ustanowieniu córki zarządcą nieruchomości nie jest jeszcze prawomocne, ale nie oznacza to, że organ administracji nie miał możliwości, po przeprowadzeniu stosownego postępowania, podjąć rozstrzygnięcia w oparciu o inne przesłanki niż wskazywane przez skarżącego, jeżeli tylko miały one oparcie w obowiązujących przepisach prawa. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji nie można uznać za wadliwe. Wobec tego zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy to rozstrzygnięcie nie zasługuje na uchylenie. Podkreślić przy tym należy, iż w uzasadnieniu tej decyzji zawarto wyjaśnienia odnośnie zmiany stanu prawnego dotyczącego przesłanek zameldowania, w okresie prowadzenia postępowania w niniejszej sprawie, co daje odpowiedź na zarzuty skarżącego odnośnie wadliwości uzasadnienia decyzji. Uznając zatem, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).