II SA/Bd 1197/12
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2013-04-04
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która jest zwolniona z mocy ustawy od ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która na mocy ustawy jest zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W takim przypadku zwolnienie ustawowe od kosztów nie wyklucza możliwości przyznania prawa pomocy w zakresie zastępstwa procesowego.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrywał wniosek W. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący kwestionował orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. dotyczące zdolności do zawodowej służby wojskowej. Sąd uznał, że skarżący jest zwolniony z mocy ustawy od kosztów sądowych, ale rozpatrzył wniosek o ustanowienie adwokata w oparciu o jego sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił ustanowić adwokata dla W. L. i oddalić wniosek w pozostałym zakresie (tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, od których skarżący był już zwolniony z mocy ustawy).Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym sprawie ze skargi na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej postanowił: 1. ustanowić adwokata, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
W dniu 11 lutego 2013 r. (uzupełniony 2 kwietnia 2013 r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) W. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Analiza akt niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, iż skarżący skarży orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej. W przedmiotowej sprawie zastosowanie będzie miał przepis art. 239 pkt 1 lit. f ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), który stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu powszechnego obowiązku obrony.
Przedmiot niniejszej sprawy dotyczy zdolności do służby wojskowej, a więc mieści się w zakresie ww. ustawowego zwolnienia od kosztów. Strona wystąpiła o zwolnienie jej od kosztów sądowych, od których to ponoszenia jest zwolniona z mocy ustawy tak więc przyznanie stronie prawa pomocy jest bezzasadne i to niezależnie od jej sytuacji materialnej i zdrowotnej.
Ponadto ustawodawca umożliwia skorzystanie z prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa procesowego również osobie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 262 powoływanej ustawy). Z tego względu zasadnym jest rozpatrzenie wniosku w oparciu o regulację zawartą w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – ustanowienia adwokata (radcy prawnego)- domagać się może wyłącznie osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dokonując w niniejszej sprawie oceny sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy ustalono, iż skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, pozostającą na utrzymaniu rodziców. Dalej oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych.
W tym stanie rzeczy, po uwzględnieniu rzeczywistych obciążeń i stałych jego wydatków należało uznać, że W. L. uprawdopodobnił zasadność swojego wniosku, a sytuacja majątkowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, albowiem opłacenie kosztów profesjonalnego pełnomocnika nie może być dokonane bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym zainteresowanego.
Z tych powodów, na podstawie przepisu art. 245, art. 246 §1 pkt 2 w związku art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło