II SA/Bd 1199/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] [...] [...] w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] października 2012 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego postanawia odmówić przywrócenia terminu do złożenia skargi. W dniu [...] listopada 2012 r. Stowarzyszenie [...] [...] [...] w W., za pośrednictwem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na postanowienie tego organu z dnia [...] października 2012 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego. Postanowieniem z dnia 14 grudnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę wskazując, że została wniesiona po upływie terminu określonego w art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że kwestionowane postanowienie organu administracyjnego zostało doręczone stronie skarżącej w dniu [...] października 2012 r. Termin trzydziestodniowy do wniesienia skargi upływał zatem wobec niej z dniem [...] listopada 2012r. Tymczasem, jak wynika z daty stempla pocztowego (karta 6 akt sądowych) skarga została nadana w placówce pocztowej w dniu [...] listopada 2012r., a więc z uchybieniem ustawowego terminu przewidzianego do jej wniesienia. Odpis postanowienia Sądu doręczono stronie skarżącej w dniu [...] grudnia 2012 r. (k. 74 akt sądowych). Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2013 r. (wpływ do sądu [...] stycznia 2013 r.) Stowarzyszenie [...] [...] [...] w W. zwróciło się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o przywrócenie terminu rozpoznania przez Sąd skargi na powyższe postanowienie "z powodu uprawdopodobnienia braku winy". W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała, że władze stowarzyszenia zwróciły się z uwagi na brak wiedzy prawniczej do radcy prawnego o ocenę i sporządzenie odwołania do Sądu Administracyjnego, która mimo usilnych ponagleń nastąpiła w ostatnim dniu terminu [...] listopada 2012r. Zgodnie z § [...] Statutu członkowie władz stowarzyszenia pełnią swoje funkcje społecznie, a zgodnie z § [...] Statutu, do oświadczeń w zakresie praw i obowiązków majątkowych oraz udzielania pełnomocnictw wymagane jest współdziałanie prezesa i skarbnika Zarządu. W dniu sporządzenia skargi przez prawnika nie było możliwości uzyskania podpisu skarbnika z uwagi na jego wyjazd w trasę, gdyż prowadzi on działalność gospodarczą Prywatny Transport Osobowy "[...]". Podpis na dokumencie złożył w nocy w dniu [...] listopada 2012 r., również w tym samym dniu dokumenty zostały wysłane do sądu. Strona skarżącą zwróciła także uwagę na fakt, iż uchybienie terminowi jest niewielkie, a postępowanie władz stowarzyszenia nie miało na celu świadomego łamania prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r. poz. 270) zwanej dalej P.p.s.a - jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Warunkami skuteczności takiego wniosku jest: złożenie go w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, spowodowanie dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego, równoczesne ze złożeniem wniosku dokonanie uchybionej czynności oraz uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i § 2 oraz art. 87 § 1, § 2 i § 4 P.p.s.a.). Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione łącznie, co oznacza, że brak jednej z nich skutkować musi odmową przywrócenia terminu. Podstawowym kryterium przy rozpoznaniu wniosku o przywrócenie terminu jest uprawdopodobnienie przez stronę, że nie dokonała czynności bez swojej winy. O braku winy można mówić tylko w razie uprawdopodobnienia przez stronę, że dopełnienie czynności było niemożliwe z powodu przeszkody nagłej i nie do przezwyciężenia. W nauce prawa jak i orzecznictwie przyjmuje się, iż usprawiedliwione przyczyny uchybienia terminu do dokonania czynności są ograniczone do okoliczności, które nie tyle utrudniają, ale faktycznie uniemożliwiają dokonanie czynności nawet przy zachowaniu największej możliwej staranności takich jak: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony przy równoczesnej niemożliwości wyręczenia się inną osobą, mylne poinformowanie strony o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia. – ("Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", pod red. T. Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2008 str. 381). Przechodząc do merytorycznej oceny wniosku strony skarżącej stwierdzić należy, że nie zostały spełnione łącznie przesłanki wymienione w art. 87 p.p.s.a., stanowiące warunek formalny wniosku o przywrócenie terminu. Wnioskodawca, bowiem nie uprawdopodobnił w sposób wystarczający, iż nie ponosi winy w uchybieniu terminu. Strona skarżąca podniosła, że z uwagi na wyjazd skarbnika, który prowadzi działalność gospodarczą Prywatny Transport Drogowy "[...]" nie było możliwości uzyskania podpisu pod skargą. Skarga została niezwłocznie po powrocie skarbnika tj. w dniu [...] listopada 2012 r. podpisana i wysłana w tymże dniu do Sądu. Stowarzyszenie podniosło, że zgodnie z paragrafem [...] Statutu Stowarzyszenia do oświadczeń w zakresie praw i obowiązków majątkowych oraz udzielania pełnomocnictw wymagane jest współdziałanie prezesa i skarbnika. Oceny wymagała zatem przesłanka braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Dokonując takiej oceny należy przyjąć obiektywny miernik staranności, zgodnie z którym o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wówczas, gdy strona, obiektywnie nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody. Okoliczności wskazane we wniosku strony skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie stanowią przesłanki przywrócenia terminu zgodnie z art. 86 P.p.s.a. bowiem nie wskazują one na brak winy strony w uchybieniu terminu. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że okolicznością uzasadniającą przyjęcie braku winy nie może być fakt niewielkiego uchybienia terminowi jedynie o jeden dzień, jak wskazuje skarżący. Terminy do dokonania czynności procesowych zostały, bowiem określone przez ustawodawcę tak, aby zapewnić prawidłowy bieg postępowania. Konsekwencją natomiast uchybienia terminu jest bezskuteczność czynności dokonanej przez stronę, a w przypadku uchybienia terminu do wniesienia skargi – odrzucenie skargi. Zaakcentować nadto należy, że ustawa nie wiąże przesłanek przywrócenia terminu z czasokresem tego uchybienia. Zatem niezależnie, czy strona uchybiła terminowi tylko jeden dzień, czy też przykładowo piętnaście dni, skutek i tak pozostaje ten sam – termin nie został zachowany, zatem jak już wyżej zaznaczono, czynność w postępowaniu pozostaje bezskuteczna. W niniejszej sprawie strona skarżąca została prawidłowo pouczona w skarżonym postanowieniu o terminie i sposobie złożenia skargi do sądu administracyjnego, dlatego przyjąć należy, że dokonując tej czynności procesowej po terminie musiała liczyć się z konsekwencjami własnego działania. Władze skarżącego stowarzyszenia nie dochowały należytej staranności, jakiej wymaga się od osoby prowadzącej we własnym interesie postępowania administracyjne, czy też sądowe. Zachowaniu strony skarżącej należy przypisać niedbalstwo, bowiem, jak wynika z wniosku nie istniała żadna obiektywna przeszkoda uniemożliwiająca dokonanie tej czynności procesowej w przepisanym terminie. Należy ponownie podkreślić, że kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. W niniejszej sprawie strona skarżąca nie zachowała należytej staranności tym bardziej, że skargę do sądu administracyjnego składa się w terminie 30 dni od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia organu II instancji. Wobec tego przywoływana okoliczność zwrócenia się o pomoc prawna i opinię prawną do radcy prawnego i oczekiwanie na uzyskanie tej porady również nie stanowi uzasadnienia dla opóźnienia w dokonaniu czynności procesowej. Obowiązkiem władz Stowarzyszenia było czuwać nad tym, aby skarga została skutecznie wniesiona w ustawowym terminie. Strona skarżąca miała wystarczająco dużo czasu, aby sporządzić i wnieść skargę, która nie wymagała sporządzenia jej przez radcę prawnego lub adwokata. Niewłaściwe zorganizowanie działalności stowarzyszenia, tzn. niezapewnienie możliwości podpisania skargi przez inne upoważnione osoby świadczy o winie strony skarżącej w niedochowaniu terminu czynności procesowej. Mając powyższe na uwadze nie można uznać, że w sprawie zostały spełnione przesłanki przywrócenia terminu określone w art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tych względów orzeczono jak w sentencji.