II SA/Bd 120/05
WyrokWSA w Bydgoszczy2005-09-15
Skład orzekający: Małgorzata Włodarska, Renata Owczarzak, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając decyzję o wymeldowaniu, naruszył przepisy postępowania administracyjnego poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadka, mimo że strona skarżąca informowała o przeszkodach w jego przesłuchaniu i możliwości przeprowadzenia dowodu w późniejszym terminie?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając decyzję o wymeldowaniu, naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) oraz zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.), a także art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadka Leonarda J. mimo istnienia możliwości jego przesłuchania po powrocie z zagranicy. Wojewoda, utrzymując w mocy wadliwą decyzję organu pierwszej instancji, również wydał decyzję obarczoną wadami prawnymi. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona.Stan faktyczny
Wojciech S. został decyzją Burmistrza S. wymeldowany z pobytu stałego. Organ I instancji uznał, że skarżący opuścił miejsce pobytu stałego i od 1978 r. faktycznie przebywa w G. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, wskazując na brak fizycznego przebywania skarżącego w lokalu i jego wolę opuszczenia miejsca stałego pobytu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadka Leonarda J., który mógłby potwierdzić jego twierdzenia o pobycie w miejscu stałego zameldowania w związku z pracą naukową.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Sędzia WSA Renata Owczarzak Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 15 września 2005r. sprawy ze skargi Wojciecha S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2004r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu,
Burmistrz S. decyzją z dnia [...] 2004r., nr [...] orzekł o wymeldowaniu Wojciecha S. z pobytu stałego w miejscowości S., ul [...]. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy wszczętej na wniosek Marii W. przeprowadzone postępowanie wykazało, że Wojciech S. opuścił miejsce pobytu stałego w S. i od 1978 r. faktycznie przebywa i zamieszkuje w G. Potwierdziły to zeznania świadków, z tym że świadek wskazany przez Wojciecha S mimo trzykrotnego wezwania nie stawił się na przesłuchanie.
Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, zarzucając organowi I instancji naruszenie szeregu przepisów procedury administracyjnej poprzez nie przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka Leonarda J., który to dowód pozwoliłby na ocenę treści zeznań Marii W., a także dokonanie ustaleń co do okoliczności zamieszkania skarżącego w miejscu pobytu stałego. Podniósł on również, że w Trójmieście przebywa incydentalnie ze względu na zbieranie materiałów do pracy naukowej. W jego ocenie fakt, iż zamieszkuje i jest zameldowany w miejscu pobytu stałego utrudnia zawarcie Marii W. transakcji z pośrednikiem handlu nieruchomościami.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] 2004 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzje organu I instancji, wskazując, iż w orzecznictwie ugruntował się pogląd, że o opuszczeniu miejsca stałego pobytu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U., Nr 87, poz. 960, ze zm.) można mówić, gdy osoba, której postępowanie dotyczy, fizycznie nie przebywała w lokalu, w którym miała poprzednio zorganizowane centrum życiowe oraz gdy nie przebywanie w tym lokalu jest wynikiem woli, zamiaru tej osoby. W rozpatrywanej sprawie sytuacja taka miała miejsce, bowiem odwołujący faktycznie nie przebywa w miejscu zameldowania na pobyt stały od 1978 r., co wynika z karty osobowej mieszkańca prowadzonej prze Urząd Miejski w S., zeznań świadków, a także z przeprowadzonej przez Policję kontroli meldunkowej. Podniesiono, iż wskazywany przez skarżącego jako świadek Leonard J. mimo wezwań, trzykrotnie nie zjawił się by złożyć zeznania przed Urzędem Miejskim w G. Również Wojciech S. nie stawił się na rozprawie administracyjnej, ani nie wziął udziału w konfrontacji stron postępowania.
Od powyższej decyzji Wojciech S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, wnosząc o jej uchylenie. W skardze podniósł, że organ I instancji rażąco naruszył przepisy postępowania przez nie wyjaśnienie wszechstronnie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, nie przeprowadził bowiem dowodu z przesłuchania w charakterze świadka Leonarda J. Wyżej wspomniany latem 2004 r. przebywał za granicą, o czym organ został poinformowany. Zaś po dniu [...] 2005 r. powrócił on do kraju, więc przeprowadzenie dowodu było możliwe. Ponadto skarżący wskazał, iż mimo częstego zmieniania miejsca pobytu czasowego, miejsce jego stałego pobytu się nie zmieniło, gdyż z S. wiąże swą przyszłość. Wskazał także, że Maria W. ma zamiar pilnie sprzedać mieszkanie, a jego wymeldowanie znacznie by to ułatwiło.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 80 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071, ze zm.) organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Realizując wyrażona w niniejszym przepisie zasadę swobodnej oceny dowodów, organ powinien opierać się na zebranym materiale dowodowym, dokonując jego wszechstronnej oceny. Pominięcie ustalenia faktu mającego znaczenia dla sprawy stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a.. W razie, gdy organ stwierdzi, że przeprowadzenie dowodu może mieć znaczenie dla sprawy, tzn. dla ustalenia stanu faktycznego, ma obowiązek żądanie uwzględnić. Dotyczy to w szczególności sytuacji, gdy ustalenie stanu faktycznego jest podstawą do rozstrzygnięcia negatywnego dla strony.
Zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa określoną w art. 8 k.p.a. nie odpowiada postępowanie w sprawie, w której występują sprzeczne interesy stron, gdy organ prowadzący postępowania - bez wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy - uwzględnia tylko jeden z wchodzących w grę interesów, nie ustosunkowując się do zgłoszonych twierdzeń i wniosków strony reprezentującej inne interesy.
W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznania świadka Leonarda J. W związku z wyjazdem wyżej wymienionego za granicę skarżący jak i żona świadka informowali organ o zaistniałej przeszkodzie, a także o dniu, w którym Leonard J. wróci do kraju i będzie mógł złożyć zeznania. Wzywając Leonarda Jankowskiego do złożenia zeznań w dniu [...] 2005 r. organ nie uwzględnił, że na ten dzień przewidywany był powrót świadka, co nie oznaczało, że w owym dniu świadek mógł już złożyć zeznanie. Jak wskazuje na to oświadczenie jego żony, wezwanie można mu było przekazać dopiero popołudniu, a to ze względu na późną godzinę jego powrotu. Organ powinien zatem, uwzględniając zaistniałą przeszkodę, ponownie wezwać świadka do złożenia zeznań.
Burmistrz Sępólna Krajeńskiego nie przeprowadzając dowodu z zeznań wskazanego przez skarżącego świadka naruszył zasadę prawdy obiektywnej, wynikającą z art. 7 k.p.a., a także zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa określoną w art. 8 k.p.a., oraz przepisy procesowe - art. 77 § 1, art. 80 k.p.a.. Natomiast Wojewoda Kujawsko-Pomorski, utrzymując w mocy decyzje naruszającą prawo, również wydał decyzję wadliwą. Istota administracyjnego postępowania odwoławczego polega bowiem na ponownym rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej przez organ drugiej instancji, który nie może ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji . Orzeka więc w tym postępowaniu merytorycznie. Jest on tak samo, jak organ pierwszoinstancyjny związany przepisami art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a., art. 80 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a., a dodatkowo, jeśli w ocenie organu II instancji istnieją braki w materiale dowodowym, zgromadzonym przez organ I instancji, to może on zgodnie z przepisem art. 136 K.p.a, przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie.
Wojewoda [...] nie powinien w imię szybkości postępowania, pomijać istotnych dowodów, doprowadzając do naruszenia reguł prawa procesowego, a zwłaszcza mającej w tej mierze szczególne znaczenie zasady prawdy obiektywnej. Pominięcie tych reguł powoduje bowiem, wadliwość postępowania, czego następstwem jest wadliwe zastosowanie przepisu prawa materialnego.
Powyższe okoliczności w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego świadczą o naruszeniu przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło