II SA/Bd 1208/04

WyrokWSA w Bydgoszczy2005-02-02

Skład orzekający: Jan Grzęda, Małgorzata Włodarska, Grzegorz Saniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy świadczenie z pomocy społecznej (zasiłek stały) może zostać przyznane za okres poprzedzający miesiąc złożenia wniosku, w sytuacji gdy dopiero późniejsze orzeczenie sądu zmieniło wcześniejsze orzeczenie o niepełnosprawności dziecka, które było podstawą do odmowy przyznania świadczenia?
Ratio decidendi
Świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Nawet w przypadku zmiany niekorzystnego orzeczenia o niepełnosprawności dziecka w wyniku postępowania odwoławczego, nie ma podstaw do przyznania świadczenia za okres poprzedzający miesiąc złożenia wniosku.
Stan faktyczny
Skarżąca S. D. domagała się przyznania zasiłku stałego z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym za okres od 1 kwietnia 2003 r. do 30 kwietnia 2004 r. Wniosek złożyła 8 lipca 2004 r. Wcześniejsze orzeczenie o niepełnosprawności dziecka nie dawało podstaw do przyznania zasiłku. Dopiero wyrok Sądu Rejonowego z dnia [...] 2004 r. zmienił to orzeczenie, uznając potrzebę stałej opieki. Organy odmówiły przyznania zasiłku, wskazując na brak wniosku w okresie obowiązywania poprzedniej ustawy oraz na przepisy dotyczące przyznawania świadczeń od miesiąca złożenia wniosku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA: Jan Grzęda Sędzia WSA: Małgorzata Włodarska Asesor WSA: Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant: Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2004 r., nr [...] w przedmiocie odmowy pomocy finansowej z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym oddala skargę. II SA/Bd 1208/04 UZASADNIENIE Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją nr [...] z dnia [...] 2004 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. (wydaną z jego upoważnienia przez Zastępcę Kierownika Rejonowego Ośrodka Pomocy Społecznej "B." w B.) z dnia [...] 2004 r. odmawiającą S. D. pomocy finansowej z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym za okres od 1 kwietnia 2003 r. do 30 kwietnia 2004 r. W uzasadnieniu Kolegium wskazało na zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji wyjaśnienia strony, iż w okresie od 1 marca 2000 r. do 31 marca 2003 r. otrzymywała z MOPS zasiłek stały z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym. Orzeczeniem z dnia 9 kwietnia 2003 r. Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności stwierdził, że dziecko S. D. – M. D., nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Zainteresowana odwołała się od tego orzeczenia. W wyniku procedury odwoławczej Sąd Rejonowy w B. wyrokiem z dnia [...] 2004 r. zmienił orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, jak też Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w ten sposób, że uznał, iż małoletnia M. D. wymaga stałego współdziałania na co dzień opiekuna w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji oraz potrzebuje długotrwałej pomocy w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych. Dysponując tym wyrokiem strona w dniu 7 lipca 2004 r. złożyła wniosek o wypłacenie jej zasiłku stałego za okres od 1 kwietnia 2003 r. do 30 kwietnia 2004 r. Kolegium zauważyło, że aktualnie obowiązująca ustawa o pomocy społecznej nie przewiduje zasiłku stałego dla osób opiekujących się dziećmi niepełnosprawnymi, natomiast po wejściu w dniu 1 maja 2004 r. ustawy o świadczeniach rodzinnych dotychczasowy zasiłek stały przysługujący osobie opiekującej się dzieckiem niepełnosprawnym został zastąpiony świadczeniem pielęgnacyjnym. W okresie obowiązywania ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r. tj. do 1 maja 2004 r. strona nie złożyła wniosku o przyznanie zasiłku stałego. Ponadto Kolegium zwróciło uwagę, że zgodnie z art. 106 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Podobny zapis znajdował się również w poprzedniej ustawie o pomocy społecznej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. D. zarzuciła, iż nie można było wymagać od niej, tak jak to czyni Kolegium, aby składała wniosek o przyznanie zasiłku stałego na następny okres (tj. po 30 marca 2003 r.) jednocześnie z odwoływaniem się od orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r. podstawą przyznania zasiłku było orzeczenie tegoż Zespołu z zaleceniem konieczności stałej opieki nad niepełnosprawnym, bezprzedmiotowe zatem było składanie wniosku o zasiłek w sytuacji kiedy orzeczenie Zespołu takiego zalecenia nie zawierało. Dopiero wyrok Sądu i nowe orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z dnia 28 czerwca 2004 r. dały skarżącej podstawę do złożenia wniosku o wypłatę zasiłku stałego za okres od 1 kwietnia 2003 do 30 kwietnia 2004 r.. Ponieważ zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego wcześniejsze, niekorzystne orzeczenia straciły moc, zdaniem skarżącej powodowało to, że pomiędzy 1 kwietnia 2003 r. a 30 kwietnia 2004 r. odnoszące się do jej sprawy warunki nie uległy zmianie, wobec czego odmowa przyznania zasiłku jest dla niej krzywdząca, tym bardziej, iż pracownicy MOPS nie informowali jej, że powinna złożyć ponowny wniosek o przyznanie zasiłku. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoją argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Jak wynika z akt administracyjnych skarżąca złożyła wniosek o wypłacenie jej zaległych świadczeń – świadczenia pielęgnacyjnego za okres od 1 kwietnia 2003 r. do 30 kwietnia 2004 r. w dniu 8 lipca 2004 r. , precyzując następnie pismem z dnia 15 września 2004 r., że domaga się wypłaty za powyższy okres zasiłku stałego z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym. Zarówno więc w momencie orzekania w przedmiocie tegoż wniosku, jak też w momencie jego złożenia obowiązywała ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, która przewiduje wprawdzie świadczenie w postaci zasiłku stałego (art. 37 ust. 1), jednakże bez możliwości przyznania go z tytułu opieki nad osobą niepełnosprawną. Przede wszystkim jednak, jak słusznie zauważyło Kolegium, art. 106 ust. 3 tej ustawy przewiduje, że świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Tak więc przyznanie jakiegokolwiek świadczenia pomocy społecznej za okres poprzedzający dzień złożenia wniosku jest możliwe jedynie w obrębie tego miesiąca, w którym wniosek był złożony, zatem nawet gdyby skarżąca wnioskowała o przyznanie jej świadczenia, którego wymogi przyznania mogłaby spełnić, świadczenie to nie mogło być przyznane za wskazany przez nią okres. Należy ponadto zwrócić uwagę, że identyczne rozwiązanie przyjęte było w art. 43 ust. 6 uchylonej ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r. , a ustawodawca nie przewidział odstępstwa od tej zasady nawet w przypadku, jeżeli w wyniku wyczerpania postępowania odwoławczego osoba ubiegająca się o ówczesny zasiłek stały uzyskała zmianę niekorzystnego dla niej orzeczenia o niepełnosprawności dziecka, o którym mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło