II SA/Bd 1220/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-11-18
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, gdy wnioskodawcy posiadają dochód i nie wykazali, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie i rodziny. Wnioskodawcy posiadają dochód i nie wykazali, że brak im środków na pokrycie kosztów postępowania, dlatego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym należy oddalić.Stan faktyczny
J. i S. N. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie dotyczącej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. Wnioskodawcy wskazali trudną sytuację finansową i zdrowotną, podając dochód miesięczny gospodarstwa domowego oraz wydatki na ratę sprzętu AGD, opał i leki, nie precyzując jednak wysokości tych ostatnich. Wnioskowali o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. i S. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] sierpnia 2010r., nr [...] w przedmiocie wstępnego projektu podziału nieruchomości postanowił: oddalić wniosek
W dniu 11 października 2010r. (uzupełniony 15 listopada 2010r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) J. i S. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj.: zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Konieczność przyznania prawa pomocy wnioskodawcy uzasadnili trudną sytuacją finansową oraz zdrowotną. Prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Posiadają dom o powierzchni około [...] m2. Dochód gospodarstwa domowego wynosi [...] zł netto miesięcznie. Oświadczyli, że nie posiadają oszczędności oraz papierów wartościowych. Podali, że ponoszą miesięcznie wydatek związany ze spłatą raty zobowiązania na zakup sprzętu AGD w wysokości [...] zł. Ponadto wskazali, że ponoszą wydatki związane z zakupem opału i leków – nie podając wszak ich wysokości.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.)
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W świetle przedstawionej przez zainteresowanych sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych uznano, iż nie wykazali oni zasadności swojego wniosku. Strona skarżąca nie wskazała żadnych okoliczności, które wskazywałyby na to, że ponosi ponadprzeciętne wydatki tj. np. związane ze swym leczeniem czy utrzymaniem domu. Podała jedynie, że stałe koszty miesięczne jakie ponosi to: wydatek związany ze spłatą raty zobowiązania na zakup sprzętu AGD w wysokości [...] zł oraz wydatki związane z zakupem opału i leków – nie podając wszak ich wysokości.
Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie posiada jakichkolwiek środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie.
Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co nie jest kwestionowane, chociaż nie zostało przez stronę wprost podane. Z drugiej jednak strony wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych.
Strona zaś posiada środki pieniężne.
Kolejną kwestią jest wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. W tym przypadku również pod uwagę jest brany jedynie czynnik majątkowy a nie czynnik skomplikowania sprawy. Podobnie jak w przypadku zwolnienia od kosztów sądowych strona nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów w celu ustanowienia pełnomocnika bez uszczerbku w swoim utrzymaniu.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło