II SA/Bd 1242/16
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2016-12-07
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie, która jest zwolniona z mocy prawa z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, można przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba korzystająca z ustawowego zwolnienia z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (radcy prawnego), jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W analizowanej sprawie, ze względu na sytuację majątkową skarżącej, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego.Stan faktyczny
G. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżąca wraz z mężem, oboje posiadający orzeczenia o niepełnosprawności, utrzymują małoletnią córkę. Ich łączny dochód netto wynosił [...] zł miesięcznie, a dostępne środki przeznaczane są na bieżące wydatki. Skarżąca nie posiada majątku ani oszczędności.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił ustanowić radcę prawnego dla skarżącej oraz umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie wniosku (tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, z uwagi na ustawowe zwolnienie).Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego postanowił: 1. ustanowić radcę prawnego, 2. umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie wniosku.
W dniu [...] grudnia 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) G. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Analiza akt niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, iż skarżąca skarży decyzję w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego. Należy podkreślić, iż przepis art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, ponieważ jego rozpoznanie w niniejszej sprawie stało się zbędne.
Ponadto ustawodawca umożliwia skorzystanie z prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa procesowego również osobie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 262 powoływanej ustawy). Z tego względu zasadnym jest rozpatrzenie wniosku w oparciu o regulację zawartą w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – ustanowienia adwokata (radcy prawnego) - domagać się może wyłącznie osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dokonując w niniejszej sprawie oceny sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy ustalono, iż we wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje z mężem. Mają na utrzymaniu małoletnią córkę. Obydwoje z mężem legitymują się orzeczeniami o stopniu niepełnosprawności: lekkim oraz umiarkowanym. Łączny dochód gospodarstwa domowego wynosi [...] zł netto miesięcznie i składa się z zasiłków, świadczenia rentowego oraz dodatków mieszkaniowego i energetycznego. Wnioskodawca podał, że dostępne środki pieniężne przeznaczane są na bieżące utrzymanie tj.: czynsz za wynajem mieszkania, opłaty za media, żywność i leki. Dalej oświadczyła, że nie posiada żadnego majątku, oszczędności oraz przedmiotów wartościowych.
W tym stanie rzeczy, po uwzględnieniu rzeczywistych obciążeń i stałych wydatków należało uznać, że skarżąca uprawdopodobniła zasadność swojego wniosku, a sytuacja majątkowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego, albowiem opłacenie kosztów profesjonalnego pełnomocnika nie może być dokonane bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym zainteresowanego.
Z tych powodów, na podstawie przepisu art. 249a, art. 246 § 1 pkt 2 w związku art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło