II SA/Bd 1277/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Włodarska po rozpoznaniu w dniu 15 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W.G. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Bydgoszczy z dnia 24 listopada 2003 r. w sprawie o sygn. SA/Bd 3241/03 odrzucającego skargę w przedmiocie odszkodowania postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania. Pismem z dnia [...] grudnia 2005 r. W.G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Bydgoszczy z dnia 24 listopada 2003 r. w sprawie o sygn. SA/Bd 3241/03 odrzucającego skargę w przedmiocie odszkodowania wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Jako podstawę wznowienia skarżący wskazał utratę, w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 września 2005 r. w sprawie sygn. akt P 18/04, mocy obowiązującej aktu normatywnego na podstawie, którego zostało wydane orzeczenie w sprawie, którego wznowienia żąda. Jako podstawę skarżący wskazał również pozbawienie go możliwości działania oraz orzekanie w sprawie sędziego wyłączonego z mocy ustawy, przy czym ostatnia podstawa wznowienia postępowania została podniesiona w piśmie z dnia [...] stycznia 2006 r. Postanowieniem z dnia 14 lutego 2007 r. Sąd odrzucił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu, stwierdzając, iż z informacji uzyskanych od skarżącego wynika, iż nie uchybił on terminowi do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Pismem z dnia [...] września 2007 r. pełnomocnik skarżącego został wezwany przez Sąd do wskazania przepisu prawa procesowego w skutek naruszenia, którego pozbawiono skarżącego możliwości działania oraz wskazania związku przyczynowego między naruszenie prawa procesowego a pozbawieniem strony możliwości działania. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący przywołał: art. 77 Konstytucji RP, art. 412 k.c., art. 198 k.p.a., art. 160 k.p.a., art. 67 § 3 k.p.c., art. 351 k.p.c., art. 355 k.p.c., art. 19 pkt 1, art. 27 ust. 2, art. 53 ust. 3, art. 59 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym oraz art. 1, 2 i nast. ustawy z dnia 21 czerwca 2009 r. o zwrocie korzyści uzyskanych niesłusznie kosztem Skarbu Państwa lub innych państwowych osób prawnych (Dz.U. Nr 44, poz. 255; ze zm.), a także art. 6 § 1,2 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (Dz.U. Nr 61, poz. 284; ze zm.), jako przepisy prawa procesowego w skutek naruszenia, których pozbawiono skarżącego możliwości działania. Stwierdził przy tym, iż skutkiem naruszenia przez Sąd powyższych przepisów jest nienaprawialna utrata zdolności procesowej strony i skarżącego oraz brak jego należytej reprezentacji w tym bezpodstawne umorzenie postępowania w sprawie o sygn. SA/Bd 3241/03, restytucja majątku i prawa z tego stosunku pracy i mianowania oraz roszczeń z nim związanych łącznie z nimi dochodzonego odszkodowania na rzecz osoby prawnej lub osoby fizycznej, której nie ma i nie działanie organu konstytucyjnie do tego powołanego. Na wezwanie Sądu, skarżący wyjaśnił ponadto, iż jego zdaniem sędzia podlegał wyłączeniu w niniejszej sprawie na mocy art. 351 § 3 k.p.c., bo był inny skład orzekając od tego, który wydał postanowienie z dnia 24 listopada 2003 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.) w przypadkach przewidzianych w ustawie można żądać wznowienia postępowania, które została zakończone prawomocnym orzeczeniem. W świetle natomiast art. 280 § 1 cyt. ustawy w przypadku, gdy skarga nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega ona odrzuceniu. Zgodnie z dominującym poglądem w orzecznictwie, jak i doktrynie samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom ustawy nie oznacza, iż opiera się ona na ustawowej podstawie wznowienia. Przy badaniu dopuszczalności skargi o wznowienia Sąd winien bowiem ustalić również czy wskazana podstawa wznowienia rzeczywiście istnieje (por. postanowienie SN z 7 lipca 2005 r. IV CO 6/05 publ. LEX 155376; postanowienie NSA z 25 września 2001 r., II SA/Gd 970/01, niepubl.) W niniejszej sprawie skarżący przywołał następujące podstawy wznowienia: 1. orzeczenie przez Trybunał Konstytucyjny o niezgodności z Konstytucją art. 160 § 5 k.p.a., 2. pozbawienie strony możliwości należytego działania, 3. orzekanie w sprawie podlegającej wznowieniu przez sędziego wyłączonego z mocy ustawy. Do pierwszej z przywołanych podstaw wznowienia odnosi się przepis art. 272 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z póź. zm.). Z przepisu tego wynika, iż ustawową podstawą wznowienia postępowania jest wydanie przez Trybunał Konstytucyjny takiego orzeczenia, które stwierdza niezgodność z Konstytucja, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, którego przepisy były podstawą orzekania sądu administracyjnego w sprawie, której wznowienia domaga się skarżący. Należy w związku z tym wskazać, iż podstawę prawną wydanego przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Bydgoszczy postanowienia z dnia 24 listopada 2003 r. odrzucającego skargę W.G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2003 r., stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368; z późn. zm.) nie zaś przepis art. 160 § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz U z 200 r., Nr 98, poz. 1071; z późn. zm.), którego dotyczył wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 września 2005 r.. Dodać należy przy tym, iż wyżej wskazany przepis, o którego niezgodności z Konstytucją orzekł Trybunał Konstytucyjny w powołanym przez skarżącego orzeczeniu, w ogóle nie ma zastosowania w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tym samym orzeczenie Trybunału w przedmiocie tego przepisu nie może zostać uznane za przyczynę wznowienia postępowania, o której mowa w art. 272 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (cyt. wyżej). Odnosząc się do kolejnej z wskazywanych przez skarżącego podstaw wznowienia, jaką miało być pozbawienia go możliwości działania, należy podnieść, iż aby mówić o pozbawieniu strony działania, winna ona wykazać, iż doszło do niego w związku z naruszenia przepisów prawa procesowego przez Sąd. Z udzielonej przez skarżącego odpowiedzi nie wynika jasno, w czym miałoby się wyrażać naruszenia przepisów postępowania, jakiego zdaniem skarżącego, Sąd się dopuścił i jaki miało ono związek z pozbawieniem go możliwości działania. Dodać należy przy tym, iż z akt sprawy nie wynika by skarżący był pozbawiony możliwości działania w sprawie, by zaś zaistniała określona w art. 271 ust. 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (cyt. wyżej) przesłanka do wznowienia postępowania konieczne jest by strona rzeczywiście była pozbawiona możności działania, czyli aby zaistniałe naruszenie przepisów procesowych uniemożliwiło jej podjęcie czynności w postępowaniu. Tym samym nie można uznać, by zachodziła określona w przepisie art. 271 ust 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (cyt. wyżej) podstawa wznowienia postępowania. Jeśli chodzi natomiast o trzecią z podstaw wznowienia przywołanych przez skarżącego, tj. orzekanie w sprawie podlegającej wznowieniu przez sędziego wyłączonego z mocy ustawy. Należy wskazać, iż w świetle przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (cyt. wyżej), jak i przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43 poz. 292; z późn. zm.), do której odsyłała ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (cyt. wyżej) mająca zastosowanie w chwili wydawania postanowienia kończącego postępowania, którego skarżący domaga się wznowienia, sędzia podlega wyłączeniu z mocy ustawy, gdy ze względu na związek z przedmiotem postępowania lub podmiotami biorącymi udział w postępowaniu nie powinien brać udziału w sprawie. Przywołanej przez skarżącego okoliczności, iż postanowienie Sądu z dnia 24 listopada 2003 r. o odrzuceniu skargi zapadło w innym składzie niż późniejsze postanowienie Sądu z dnia 10 grudnia 2003r., nie można tym samym uznać za ustawową podstawą do wyłączenia sędziego, nie stanowi ona zatem również podstawy do wznowienia postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 280 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z póź. zm.), orzeczono jak w sentencji postanowienia.