II SA/Bd 128/06
WyrokWSA w Bydgoszczy2006-05-09
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Krzysztof Gruszecki, Renata Owczarzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez matkę osoby ubiegającej się o zasiłek pielęgnacyjny, nie wzywając jej do wyjaśnienia charakteru jej działania (własne czy w imieniu syna) i nie stosując trybu uzupełnienia braków formalnych?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy proceduralne, w szczególności zasadę należytego załatwienia sprawy (art. 7 kpa) oraz obowiązek wezwania do uzupełnienia braków formalnych (art. 64 § 2 kpa), nie wzywając matki skarżącego do wyjaśnienia, czy działała we własnym imieniu, czy jako pełnomocnik syna. Brak pełnomocnictwa jest brakiem formalnym podlegającym uzupełnieniu, a zaniechanie tej czynności mogło mieć wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Decyzją organu pierwszej instancji odmówiono Ł. Z. przyznania zasiłku pielęgnacyjnego z powodu braku orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności. Od tej decyzji odwołanie wniosła matka skarżącego, B. Z. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. postanowieniem stwierdziło niedopuszczalność odwołania, uznając, że wniosła je osoba nieuprawniona, gdyż nie było dowodu na jej umocowanie do działania w imieniu syna. Skarżący złożył skargę do sądu, zarzucając brak pouczenia o trybie wniesienia odwołania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA: Jerzy Bortkiewicz Sędzia WSA: Krzysztof Gruszecki Sędzia WSA: Renata Owczarzak (spr.) Protokolant Magdalena Gadecka po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi Ł. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] 2005 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania w sprawie zasiłku pielęgnacyjnego uchyla zaskarżone postanowienie
Decyzją z dnia [...] 2005r. Nr [...] odmówiono skarżącemu Ł. Z., przyznania zasiłku pielęgnacyjnego. W jej uzasadnieniu wskazano, iż zgodnie z treścią art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. Nr 228, poz. 2255 z późn. zm.) zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie w wieku powyżej szesnastego roku życia legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, którego jak wynika z akt sprawy, wnioskodawca nie posiada.
Od powyższej decyzji wniesione zostało odwołanie podpisane przez B. Z., matkę skarżącego.
Postanowieniem z dnia [...] 2005r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. stwierdziło niedopuszczalność odwołania.
Organ stwierdził, iż zgodnie z art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego organ odwoławczy w ramach postępowania wstępnego podejmuje czynności mające na celu ustalenie czy wniesione odwołanie jest dopuszczalne. W niniejszej sprawie zachodziła niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych, ponieważ odwołanie wniosła osoba nieuprawniona. Powołując się na regulację zawartą w art. 127 § l Kodeksu postępowania administracyjnego organ odwoławczy podkreślił, iż podmiotem uprawnionym do wniesienia odwołania jest strona, a więc zgodnie z art. 28 każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Tym samym o przymiocie strony w postępowaniu administracyjnym decyduje jej interes prawny, który w uproszczeniu powinien być rozumiany jako wynikające z przepisów prawo do ubiegania się o przyznanie uprawnienia. Interes ten powinien być oceniany na podstawie przepisów prawa materialnego, którymi w przedmiotowej sprawie są przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, ze zm. ) Powołując się na powyższe regulacje organ odwoławczy uznał, że przymiot strony przysługuje wyłącznie osobie ubiegającej się o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego, którą w przedmiotowej sprawie w myśl art. 23 ust. l powołanej ustawy jest pełnoletnia osoba niepełnosprawna, czyli Ł. Z., natomiast z akt sprawy nie wynika, by B. Z. była upoważniona do działania w jego imieniu jako przedstawiciel lub pełnomocnik strony.
Na powyższe rozstrzygnięcie skarżący złożył skargę do Sądu.
Podniósł, iż zarówno on jak i jego rodzice, nie znali obowiązujących przepisów prawa w zakresie terminów do wniesienia odwołania, natomiast organ rozstrzygający sprawę nie udzielił skarżącemu stosownej informacji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. wniosło o jej oddalenie, podtrzymało swoją dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Ponadto, organ wyjaśnił, iż wydane orzeczenie I instancji zawierało stosowne pouczenie o możliwości i trybie wniesienia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W szczególności należy podkreślić, że skarga jest zasadna, ale z innych przyczyn niż te, które zostały wskazane przez stronę skarżącą.
Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zawarta w art. 7 kpa zasada nakazująca organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do należytego załatwienia sprawy mając na uwadze interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy powinny też działać w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość prawną obywateli czego wyrazem jest czuwanie nad prawidłowością prowadzonego postępowania.
Jak wynika z treści odwołania zostało ono podpisane przez matkę skarżącego. Nie ustalono jednak, czy działała ona w imieniu własnym czy syna.
Stosownie do art. 32 kpa strona może działać przez pełnomocnika, chyba, że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Przepis ten nie ogranicza w swej treści zakresu pełnomocnictwa. Pełnomocnik może być ustanowiony do udziału w jednej lub w kilku czynnościach, a może też mieć umocowanie do udziału w całym postępowaniu.
Wniesienie odwołania przez matkę skarżącego, który był wnioskodawcą i zainteresowanym w sprawie uzasadniało wątpliwości co do charakteru w jakim odwołująca się występuje . Organ winien był je wyjaśnić, a nie ograniczać się jedynie do stwierdzenia, iż z akt administracyjnych nie wynika, że B. Z. została upoważniona do działania w imieniu syna jako jego pełnomocnik, zwłaszcza, że skarżący cierpiał na schorzenia, które mogą utrudniać jego prawidłowe funkcjonowanie i podejmowanie właściwych czynności w postępowaniu.
Należy podkreślić, iż brak pełnomocnictwa jest brakiem formalnym, podlegającym uzupełnieniu w trybie art. 64 § 2 kpa. Przepis ten dotyczy wezwania do usunięcia braków możliwych do usunięcia w postępowaniu administracyjnym. Do takich braków należy niewątpliwie brak pełnomocnictwa. W przypadku gdy wnosząca odwołanie jednoznacznie stwierdziłaby, że występuje w imieniu własnym, zasadne byłoby wydanie postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania.
Zaniechanie wezwania wnoszącej odwołanie do stanowczego oświadczenia się czy występuje w imieniu własnym czy syna, stanowi naruszenie art. 7, 8, 9, i 64 § 2 kpa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Z tego względu Sąd uznając, że wydanie zaskarżonego postanowienia nastąpiło z naruszeniem przepisów proceduralnych w stopniu który miał wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./ orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło