II SA/Bd 1282/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Asesor WSA Mariusz Pawełczak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Rektora Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu z dnia (...) nr (...) w przedmiocie skreślenia z listy studentów oddala skargę. 1. Decyzją z dnia (...) czerwca 2021r. Dziekana Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Wydziału Nauk Historycznych działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2021r., poz. 735 ze zm. – dalej "k.p.a."), art 108 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tj. Dz.U. z 2021r., poz. 478 ze zm. – dalej "p.s.w.i.n."), § 39 ust. 1 pkt 3 i ust. 3 oraz § 61 Regulaminu Studiów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu (dalej "Regulamin") wprowadzonego uchwałą nr 39 Senatu Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu z dnia 30 kwietnia 2019r. skreślił P. P. (skarżący) z listy studentów pierwszego roku, historia, pierwszego stopnia, stacjonarne, Wydział Nauk Historycznych. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 108 ust. 2 pkt 3 p.s.w.i.n. student może być skreślony z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie. Ponadto zgodnie z § 39 ust. 1 pkt 3 i ust. 3 regulaminu w stosunku do studenta, który nie zaliczył semestru lub roku, a nie uzyskał warunkowego wpisu na wyższy semestr lub rok studiów lub zezwolenia na powtarzanie semestru lub roku studiów, rektor wydaje decyzję o skreśleniu z listy studentów. Dalej organ wyjaśnił, że analiza indywidulanych osiągnięć skarżącego wykazał, że do dnia wydania decyzji nie uzyskał zaliczenia zajęć określonych planem studiów i nie zdał wszystkich egzaminów z przedmiotów kończących się egzaminem w danym roku/ semestrze, co zgodnie z § 18 ust. 1 Regulaminu jest warunkiem zaliczenia semestru/roku studiów. Powyższe okoliczności w ocenie organu pozwalały na stwierdzenie wystąpienia przesłanek uzasadniających skreślenie studenta z listy studentów. 2. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o jej zmianę. Podniósł m.in., że w miejscu zamieszkania i innym swobodnym miejscu nie posiada zdalnej komunikacji internetowej, jednakże w jego ocenie określone rozwiązywanie problemów i zagadnień trzeba bezwzględnie i koniecznie rozwiązywać osobiście w bezpośredniej rozmowie i wymianie zdań. Wniósł o wydłużenie terminu do zaliczenia brakujących przedmiotów. Wniósł uwagi, co do funkcjonowania uczelni. 3. Rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym Rektor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu decyzją z dnia (...) lipca 2021r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzją Dziekana Wydziału Nauk Historycznych z dnia (...) września 2020r. skarżący został warunkowo wpisany na listę studentów drugiego roku stacjonarnych studiów pierwszego stopnia na kierunku historia w roku akademickim (...) i zobowiązany do uzyskania zaliczenia oraz zdania egzaminów z 22 przedmiotów w terminie do (...) października 2020r. Następnie w odpowiedzi na pisma skarżącego z dnia (...) i (...) października 2020r. Dziekan Wydziału Nauk Historycznych, w związku z sytuacją epidemiczną, wyraził zgodę na przedłużenie tego terminu do (...) stycznia 2021r. Na wniosek skarżącego z dnia (...) lutego 2021r. Dziekan wydłużył ten termin do (...) lutego 2021r. W wyznaczonym terminie skarżący nie uzyskał zaliczenia z zaległego przedmiotu Źródła do historii średniowiecznej. Nie wnioskował również o możliwość powtarzania pierwszego roku. Powyższe uzasadniało skreślenie skarżącego z listy studentów. 4. W skardze do tut. Sądu skarżący wniósł o uchylenie powyższej decyzji. W uzasadnieniu strona wskazała, że z uwagi na stan pandemii kontakt z pracownikami był utrudniony – brak dyżurów pracowników akademickich UMK. Skarżący wskazał, że nie posiada w danym miejscu zamieszkania i innym swobodnym miejscu tzw. zdalnej komunikacji internetowej. 5. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 6. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2021r., poz. 137) sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a ). W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd kontrolując w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że wniesiona w sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 7. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie skarżący uczynił decyzję Rektora Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu dnia (...) lipca 2021r. utrzymującą w mocy decyzję Dziekana Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Wydziału Nauk Historycznych z dnia (...) czerwca 2021r. w sprawie skreślenia skarżącego z listy studentów. Materialnoprawną podstawę wydania kontrolowanej decyzji stanowiły przepisy zawarte w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. W myśl art. 108 ust. 2 pkt 3 p.s.w.i.n., student może być skreślony z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie. Skreślenie z listy studentów następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 108 ust. 3). Organizację prowadzonych przez Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa natomiast Regulaminu Studiów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu wprowadzony uchwałą nr 39 Senatu Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu z dnia 30 kwietnia 2019r. W przepisie § 9 Regulaminu zostały zawarte obowiązki studenta, pośród których: - w punkcie 5 zobowiązano studentów do terminowego zapisywania się na zajęcia poprzez USOS, - w punkcie 6 nałożono obowiązek terminowego zdawania egzaminów, - w punkcie 10 zobowiązano studentów do terminowego zapisywania się na zajęcia poprzez Uniwersytecki System Obsługi Studiów (USOS), - w punkcie 10 zobowiązano studentów do weryfikacji danych w USOS, a także odbierania rozstrzygnięć organów Uniwersytetu za pośrednictwem konta, o którym mowa w pkt 11 oraz niezwłocznego zgłaszania w dziekanacie błędów w dokumentacji przebiegu jego studiów, - w punkcie 11 zobowiązano studentów do posiadania konta na serwerze uniwersyteckim, a także korzystania z tego konta w zakresie kontaktowania się drogą elektroniczną w sprawach organizacyjnych i dydaktycznych. Warunkiem zaliczenia semestru lub roku studiów jest uzyskanie zaliczenia zajęć, zdanie wszystkich egzaminów oraz uzyskanie odpowiedniej liczby punktów ECTS określonych planem studiów lub Indywidualnym Planem Studiów (§ 18 ust. 1 Regulaminu). W myśl § 15 ust. 1, 2 i 3 Regulaminu okresem zaliczeniowym ustalonym w programie studiów jest semestr albo rok akademicki. Jeżeli okresem zaliczeniowym jest rok akademicki, ostateczny termin uzyskania zaliczenia zajęć dydaktycznych i zdania wszystkich egzaminów objętych planem studiów upływa w dniu 20 września. Jeżeli okresem zaliczeniowym jest semestr, ostateczny termin uzyskania zaliczenia zajęć dydaktycznych i zdania wszystkich egzaminów objętych planem studiów w semestrze zimowym upływa 28 lutego, a w semestrze letnim 20 września. Stosownie do regulacji zawartych w § 39 ust. 1 Regulaminu w stosunku do studenta, który nie zaliczył semestru lub roku, wydaje się decyzję o: 1) warunkowym wpisaniu na wyższy semestr lub rok studiów, albo 2) zezwoleniu na powtarzanie semestru lub roku studiów, albo 3) skreśleniu z listy studentów. Decyzje, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, wydaje dziekan na wniosek studenta złożony w terminie 7 dni od upływu terminu zaliczenia semestru lub roku (ust. 2 § 39). W przypadku niezłożenia przez studenta wniosku w terminie, o którym mowa w ust. 2, rektor wydaje decyzję o skreśleniu studenta z listy studentów (ust. 3 § 39). Student, który wpisany został warunkowo na wyższy semestr lub rok studiów, zobowiązany jest zdać egzaminy i uzyskać zaliczenia z zaległych przedmiotów w terminie wyznaczonym przez dziekana. Przepis § 35 ust. 1 stosuje się odpowiednio. W przypadku niewywiązania się z obowiązku, o którym mowa w ust. 5, stosuje się odpowiednio ust. 1 pkt 2 albo pkt 3 (ust. 5 § 39). Ponadto w myśl § 60 ust. 1 pkt 3 Regulaminu Rektor może skreślić studenta z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku odpowiednio w terminach określonych w § 15 ust. 2 i 3. Wskazania również w tym miejscu wymaga, że treść art. 108 ust. 2 p.s.w.i.n. wskazuje, iż decyzja w tym zakresie jest tzw. decyzją uznaniową. Regulacja ta pozostawia bowiem decyzję o skreśleniu danej osoby z listy studentów, w przypadku zaistnienia co najmniej jednej z przyczyn w nim wskazanych, uznaniu organu w szczególności po to, aby mógł on uwzględnić wystąpienie po stronie studenta przyczyn, które usprawiedliwiają niedopełnienie ciążących na nim obowiązków i tym samym odstąpienie od skreślenia go z listy studentów. Jeżeli zatem w sprawie zostanie stwierdzone zaistnienie co najmniej jednej z przyczyn pozwalających na wydanie decyzji o skreśleniu studenta z listy studentów, a jednocześnie nie wystąpią okoliczności, które uniemożliwiły studentowi wywiązanie się z danego obowiązku, to nie można mówić o przekroczeniu granic uznania administracyjnego, wynikającego z art. 108 ust. 2 tej ustawy. Podkreślenia również wymaga, że prawa i obowiązki studentów, wynikają zarówno z przepisów p.s.w.i.n. oraz Regulaminu. Osoba podejmując studia na uczelni, na warunkach przez nią autonomicznie ustalonych wyraża zgodę na podleganie jej wewnętrznym regulacjom, w tym obowiązkom wynikającym z regulaminu studiów, akceptując jego postanowienia. Na gruncie przedmiotowej sprawy kluczowe znaczenie ma okoliczność, że skarżący nie uzyskał zaliczenia z przedmiotu Źródła do historii średniowiecznej, a tym samym nie uzyskał zaliczenia pierwszego roku studiów. Okoliczność ta jest bezsporna i wynika ze znajdującej się w aktach administracyjnych karty okresowej osiągnięć studenta. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego w odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia (...) września 2020r. decyzją Dziekana Wydziału Nauk Historycznych skarżący został warunkowo wpisany na listę studentów drugiego roku, stacjonarnych studiów pierwszego stopnia na kierunku historia w roku akademickim (...) i zobowiązany do uzyskania zaliczenia oraz zdania egzaminów z 22 przedmiotów w terminie do (...) października 2020r. Jak wynika, ze znajdującego się w aktach administracyjnych pisma Prodziekana Wydziału Nauk Historycznych z dnia (...) listopada 2020r. w odpowiedzi na pismo skarżącego z dnia (...) października 2020r. z uwagi na sytuację epidemiczną wyraził on zgodę, na uzyskanie zaliczeń przez skarżącego do dna (...) stycznia 2021r. Następnie w odpowiedzi na podanie skarżącego z dnia (...) lutego 2021r. Prodziekan wydłużył ten termin do dnia (...) lutego 2021r. W zakreślonym terminie skarżący nie uzyskał zaliczenia z zaległego przedmiotu. Zatem skarżący nie spełnił obowiązku o którym mowa w § 39 ust. 5 Regulaminu. Wskazania w tym miejscu wymaga, że okolicznością uzasadniającą odstąpienie od wydania decyzji o skreśleniu skarżącego z listy studentów mogło stanowić udzielenie mu zgody na powtarzanie pierwszego roku studiów. Przywołany wcześniej Regulamin w przepisie § 39 ust. 1 pkt 2 przewiduje, że w stosunku do studenta, który nie zaliczył semestru lub roku, wydaje się decyzję o zezwoleniu na powtarzanie semestru lub roku studiów. Decyzja organu uczelni jest jednak uzależniona od woli studenta albowiem stosownie do treści § 39 ust. 2 Regulaminu decyzje, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, wydaje dziekan na wniosek studenta złożony w terminie 7 dni od upływu terminu zaliczenia semestru lub roku. W przedmiotowej sprawie skarżący z takiej możliwości nie skorzystał. Mając zatem na uwadze, że skarżący nie zaliczył pierwszego roku studiów, a ewentualna zgoda na powtarzanie roku nie została udzielona przez organ uczelni z powodu braku stosownego wniosku ze strony skarżącego, to zaskarżoną decyzję uznać należy za wydaną w granicach uznania administracyjnego, a tym samym za zgodną z prawem. Zgodnie bowiem z § 39 ust. 1 pkt 3 Regulaminu w stosunku do studenta, który nie zaliczył semestru lub roku, wydaje się decyzję o skreśleniu z listy studentów. Ponadto w myśl § 60 ust. 1 pkt 3 Regulaminu Rektor może skreślić studenta z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku odpowiednio w terminach określonych w § 15 ust. 2 i 3. Wskazać w tym miejscu należy, że ocena zasadności wystawienia skarżącemu negatywnej oceny z zaległego przedmiotu oraz ocena przebiegu współpracy z wykładowcą z uwagi na zakres kognicji sądu administracyjnego nie mogą stanowić przedmiotu kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu. Ponadto jak wynika z treści zaskarżonej decyzji pomimo niesprzyjającej sytuacji epidemicznej dołożono wszelkich starań, aby Uniwersytet funkcjonował prawidłowo i studenci mogli zrealizować wszystkie wymogi dotyczące zajęć w roku akademickim (...). Z opinii prowadzącego przedmiot Źródła do historii średniowiecznej - prof. Sławomira Jóźwiaka wynika że skarżący nie spełnił wymogów określonych jako podstawa zaliczenia oraz nie pojawił się w umówionym terminie na dyżurze. 8. Reasumując stwierdzić należy, że wydana decyzja jest prawidłowo i przekonywującą uzasadniona, zarówno co do faktów, jak i co do prawa. Analiza stwierdzeń w niej zawartych pozwala uznać, że wszystkie istotne okoliczności sprawy zostały rozważone i ocenione, a organ wydający zaskarżoną decyzję nie dokonał oceny materiału dowodowego wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji w sposób jasny i czytelny umożliwia kontrolę przedstawionych przez organ przesłanek faktycznych i prawidłowości zastosowania regulacji prawnych. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić trzeba, że zarzuty skargi były bezzasadne i skarga w oparciu art. 151 p.p.s.a. podlegała oddaleniu. Jednocześnie należy wskazać, że na podstawie art. 15zzs⁴ ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021r. poz. 2095) sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.