II SA/Bd 1291/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-12-09

Skład orzekający: Grzegorz Saniewski, Wojciech Jarzembski, Renata Owczarzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu wygaśnięcia prawa do dodatku za rozłąkę, wydana na podstawie nowelizacji przepisów o służbie wojskowej, jest prawidłowa, jeśli żołnierz nie spełnia nowych warunków ustawowych, mimo że poprzednie przepisy wykonawcze mogły obowiązywać dłużej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ustanie podstaw do przyznania prawa do dodatku za rozłąkę na mocy nowelizacji ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych stanowi podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia dotychczasowej decyzji przyznającej to prawo. Pozostawienie w obrocie prawnym decyzji przyznającej uprawnienie, które już nie przysługuje, prowadzi do nierówności praw innych podmiotów, a zatem stwierdzenie wygaśnięcia decyzji leży w interesie społecznym. Skarżący nie spełniał nowych, ustawowych warunków do otrzymania dodatku, w tym wymogu korzystania z zakwaterowania tymczasowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. Ł. na decyzję Dowódcy Okręgu Wojskowego, która utrzymała w mocy decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego o stwierdzeniu wygaśnięcia decyzji przyznającej żołnierzowi prawo do dodatku za rozłąkę. Nowelizacja przepisów o służbie wojskowej od 1 stycznia 2010 r. zmieniła warunki przyznawania tego dodatku, wymagając m.in. korzystania z zakwaterowania tymczasowego. Skarżący twierdził, że nadal przysługuje mu dodatek za okres od stycznia do czerwca 2010 r. i kwestionował prawidłowość podstawy prawnej oraz procedury. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi A. Ł. na decyzję Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji o ustaleniu prawa do dodatku za rozłąkę oddala skargę. II SA/Bd 1291/10 Uzasadnienie Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w [...] stwierdził wygaśnięcie z dniem [...] r. decyzji nr [...] Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w [...] z dnia [...] r. ustalającej ppłk A. Ł. prawo do dodatku za rozłąkę. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił art. 162 § 1 pkt 1 i § 3 kpa oraz art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r., Nr 90, poz. 593 z późn. zm.). W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że z dniem 1 stycznia 2010 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 79, poz. 669 z późn. zm.), które spowodowały zmiany zasad ustalania prawa do dodatku za rozłąkę. Od dnia 1 stycznia 2010 r. dodatek za rozłąkę przysługuje żołnierzowi zawodowemu pozostającemu w związku małżeńskim lub posiadającemu dzieci pozostające na jego utrzymaniu, który w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 398 z późn. zm.) w brzmieniu na dzień 1 stycznia 2010 r. korzysta z zakwaterowania tymczasowego bez prawa zamieszkiwania z członkami rodziny. Stosownie do art. 1a pkt. 10 cytowanej ustawy zakwaterowaniem tymczasowym jest zamieszkiwanie w internacie, kwaterze internatowej lub kwaterze zastępczej. Z poświadczenia zameldowania wydanego przez Urząd m.st. [...], Biuro Administracji i Spraw Obywatelskich w [...] z dnia [...] r. wynika, iż ppłk A. Ł. jest zameldowany w miejscu pełnienia służby tj. w [...] przy ulicy [...]. Na podstawie zaświadczenia z Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, Oddziału Regionalnego w [...] z dnia [...] r. wynika, że ppłk A. Ł. nie korzysta z zakwaterowania tymczasowego stanowiącego zasób w/w Oddziału. Od powyższej decyzji zainteresowany wniósł odwołanie, w którym domagał się wypłacenia należności za okres luty- czerwiec 2010 r. Odwołujący się zarzucił, że zwracał się do organu o zakwaterowanie, o którym mowa w art. 68 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych- zakwaterowanie zbiorowe w internacie lub kwaterze internatowej. Zakwestionował też prawidłowość powołania podstawy prawnej rozstrzygnięcia - przepisów ustawy o zakwaterowania Sił Zbrojnych RP oraz nieuwzględnienie w przeprowadzonym postępowaniu opinii Departamentu Spraw Socjalnych MON, że wypłata dodatku za rozłąkę powinna nastąpić na podstawie decyzji administracyjnych, które stały się ostateczne przed 1 stycznia 2010 r. oraz, że dotychczasowe są nadal wiążące do momentu ich uchylenia i wydania decyzji na podstawie rozporządzenia z 30 kwietnia 2010 r. Wadliwie też określono organ wydający decyzję - zamiast Szefa WSW napisano Wojewódzki Sztab Wojskowy, a także określając adresata decyzji pominięto jego adres zamieszkania, błędnie przywołano datę wcześniejszego rozstrzygnięcia powołanego w uzasadnieniu decyzji, pominięto ocenę skarżącego dotyczącą zgromadzonego materiału dowodowego. Decyzją Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego z [...] r. nr [...] utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ przytoczył treść art. 68 ust. 1 ustawy z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy, z którego wynika, że prawo do należności z tytułu rozłąki przysługuje żołnierzowi, który korzysta z zakwaterowania tymczasowego bez prawa zamieszkiwania z członkami rodziny, w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej w rozumieniu ustawy z 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Zainteresowany zameldowany jest na pobyt czasowy w lokalu przy ul. [...] i nie korzysta z zakwaterowania tymczasowego stanowiącego zasób internatowy Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział w [...]. Organ zwrócił też uwagę, że dotychczasowe rozwiązania prawne w zakresie należności za rozłąkę były regulowane aktem rangi rozporządzenia, natomiast aktualnie – ustawą. Zakres przedmiotowy i podmiotowy nowej regulacji odbiega od dotychczasowych rozwiązań prawnych, zatem zasadnym było zastosowanie art. 162 § 1 pkt 1 kpa. Odnosi się to do zmiany kręgu adresatów normy prawnej wynikającej z art. 68 ust. 1 ustawy pragmatycznej. W skardze do sądu zainteresowany zarzucił nieuzasadnione pozbawienie praw nabytych za okres od 1 stycznia do 31 maja 2010 r. wynikające z nieuwzględnienia luki prawnej - braku stosownego rozporządzenia, wypełnionej przez przepis przejściowy – art. 9 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zarzucił też naruszenie art. 6, 7, 77, 104, 8, 35 § 1 -3, 80, 81, 107 § 3, 136, 138 i 162 ust. 1 kpa ograniczając się do częściowej kontroli decyzji organu I instancji. Do 31 grudnia 2009 r. podstawę wypłaty dodatku za rozłąkę stanowiło rozporządzenie MON z 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy za przeniesienia i podróże służbowe (Dz. U. Nr 140, poz. 1487 ze zm.), które było wydane na podstawie art. 86 ust. 2 ustawy z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008 r., Nr 141, poz. 892 ze zm.). Nowa regulacja weszła w życie od 1 stycznia 2010 r., gdzie w art. 68 ust. 1 i 3 określono warunki otrzymywania dodatku za rozłąkę a w art. 8 i 9 upoważniono Ministra Obrony Narodowej do wydania stosownego rozporządzenia. W art. 9 ust. 2 ustawy określono losy dotychczasowych przepisów wykonawczych do 30 czerwca 2010 r. Z dniem 1 stycznia 2010 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z 16 grudnia 2009 r. z zapisem o utracie mocy obowiązywania dotychczasowego rozporządzenia z dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia. Zdaniem skarżącego narusza to § 132 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej (Dz. U. Nr 100, poz. 908). Stworzyła się też luka prawna w zakresie dodatku za rozłąkę, którą w resorcie próbowano wypełnić przez modyfikacje projektu rozporządzenia i sugerowanie przyjęcia od 1 stycznia 2010 r. rozwiązań zawartych w piśmie Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych MON z [...] r., zapominając o przepisie zawartym w art. 9 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o służbie wojskowej. Organ nie uwzględnił też zmiany ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP z 1 lipca 2010 r. (Dz. U. Nr 28, poz. 143), która zmieniła treść art. 68 ust. 1 ustawy pragmatycznej. Według skarżącego organ nie ustalił jaka norma obowiązywała na danym etapie postępowania i dokonał błędnej interpretacji decyzji organu I instancji. W efekcie doszło do naruszenia pozostałych przepisów procedury. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowi art. 162 § 1 pkt 1 i 3 kpa w związku z art. 68 ust. 1 ustawy z 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (dalej zwaną ustawą o s.w.ż.z) w brzmieniu uwzględniającym zmiany zawarte w ustawie z 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 79, poz. 669). Zgodnie z art. 162 § 1 kpa organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja: stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. W rozpoznawanej sprawie organ uznał, że w związku z nowelizacją ustawy o s.w.ż.z. skarżący przestał spełniać przesłanki do posiadania prawa do wypłaty należności z tytułu rozłąki. Uzasadnia to uznanie, że dotychczasowa decyzja przyznająca to prawo stała się bezprzedmiotowa i stwierdzenie jej wygaśnięcia leży w interesie społecznym. W ocenie Sądu ustanie podstaw do przyznania prawa stanowi podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji przyznającej takie prawo, gdyż pozostawienie w obrocie prawnym dotychczasowej decyzji przyznającej uprawnienie, prowadzi do nierówności praw innych podmiotów. W tym znaczeniu uznanie, że wygaśnięcie decyzji leży w interesie społecznym nie budzi sprzeciwu. W brzmieniu ustawy o s.w.ż.z. na dzień 1 stycznia 2010 r. żołnierzowi zawodowemu pozostającemu w związku małżeńskim lub posiadającemu dzieci pozostające na jego utrzymaniu, który w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej (Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 398, z późn. zm.) korzysta z zakwaterowania tymczasowego bez prawa zamieszkiwania z członkami rodziny, przysługuje dodatek za rozłąkę. Poprzednia regulacja przyznawała w art. 86 ustawy o s.w.ż.z. prawo do należności za przeniesienia i podróże służbowe. Konkretne należności wymieniono w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z 28 maja 2004 r. w sprawie należności żołnierzy zawodowych za przeniesienia i podróże służbowe (Dz. U. Nr 140, poz. 1487). Zgodnie z delegacją ustawową zawartą w art. 86 ust. 2 ustawy o s.w.ż.z. Minister Obrony Narodowej został upoważniony do określenia w drodze rozporządzenia wysokości oraz trybu przyznawania należności za przeniesienia i podróże służbowe. Określając rodzaj należności można się zastanawiać czy Minister Obrony Narodowej nie przekroczył granic upoważnienia ustawowego wydając cytowane rozporządzenie, w którym ustalił dodatkowo rodzaj i charakter należności. Jednym z nich był dodatek za rozłąkę - § 3 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia. Warunkiem przyznania prawa do dodatku za rozłąkę według rozporządzenia było posiadanie członków rodziny, o których mowa w § 3 ust. 2 rozporządzenia (małżonek i dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 20 ustawy o s.w.ż.z.), w przypadku gdy nie przesiedlili się oni wraz z nim do nowego miejsca pełnienia służby i zamieszkują w miejscowości, do której nie jest możliwy codzienny dojazd publicznymi środkami transportu. Rozporządzenie obowiązywało do 1 stycznia 2010 r. Stosownie do art. 9 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o s.w.ż.z. oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2009 r., Nr 79, poz. 669) dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie m.in. art. 86 ust. 2 ustawy s.w.ż.z. zachowały moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie m.in. art. 68 ust. 8 znowelizowanej ustawy o s.w.ż.z., nie dłużej jednak niż przez 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. W świetle powyższej regulacji nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącego, że przepisy poprzedniego rozporządzenia obowiązywały do 30 czerwca 2010 r. i wejście w życie nowego rozporządzenia z dniem 1 stycznia 2010 r. (rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 16 grudnia 2009 r. w sprawie należności pieniężnych żołnierzy zawodowych za przeniesienia, przesiedlenia, podróże służbowe (Dz. U. Nr 221, poz. 1744) narusza zasady techniki prawodawczej. Znowelizowana ustawa o s.w.ż.z., weszła w życie 1 stycznia 2010 r. i z tą datą weszło w życie nowe rozporządzenie. Zatem tak jak zapisano w art. 9 ust. 2 ustawy zamieniającej utraciło moc poprzednie rozporządzenie 30 grudnia 2009 r. Najistotniejsze jest jednak to, że w istocie dotychczasowe uprawnienie do przyznania należności za rozłąkę opierało się na poprzednim akcie wykonawczym. Dopiero znowelizowana ustawa o s.w.ż.z. przyznała prawo do tej należności aktem rangi ustawowej. W nowej ustawie warunkiem przyznania prawa do należności za rozłąkę jest korzystanie z zakwaterowania tymczasowego bez prawa zamieszkiwania z członkami rodziny (regulacja ustawą o zmianie ustawy o s.w.ż.z od 1 stycznia 2010 r. Dz. U. z 2009 r., Nr 79, poz. 699). Od 1 lipca 2010 r. na mocy kolejnej zamiany ustawy pragmatycznej (Dz. U. z 2010 r., Nr 28, poz. 143) dodatek za rozłąkę przysługuje żołnierzowi korzystającemu z zakwaterowania zbiorowego, polegającego na przydzieleniu miejsca w internacie lub kwaterze internatowej. Definicja zakwaterowania tymczasowego określona jest w ustawie z 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 398 ze zm.) w dotychczasowym brzmieniu – (do 1 lipca 2010 r., tj. do zmiany określonej w ustawie o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw – Dz. U. Nr 28, poz. 143). Stosownie do art. 1a pkt 10 ustawy o zakwaterowaniu..., zakwaterowaniem tymczasowym jest zamieszkiwanie w internacie, kwaterze internatowej lub kwaterze zastępczej. Lokal, w którym zameldowany jest skarżący nie pełni wymienionej funkcji. Skarżący zameldowany jest w miejscu pełnienia służby i nie korzysta z zakwaterowania tymczasowego stanowiącego zasób Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. W tych okolicznościach nie spełnia on przesłanek do posiadania prawa do należności za rozłąkę. Wobec powyższego należy uznać, że decyzja jest prawidłowa. W ocenie Sądu organ trafnie zastosował obowiązujące przepisy prawa i w konsekwencji zarzuty dotyczące podstawy prawnej rozstrzygnięcia jak i prawidłowości prowadzonego postępowania nie zasługują na uwzględnienie (skarżący zwracał uwagę, że niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego doprowadziło do naruszenia przepisów postępowania). Z tego względu Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło