II SA/Bd 1300/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant asystent sędziego Magdalena Tambelli – Orwat po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę. II SA/Bd 1300/15 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza B. z dnia [...] nr [...] odmawiającą przyznania M. S. prawa do dodatku mieszkaniowego. Organy obu instancji powołały się na przepis art. art. 7 ust. 3 pkt 1 i art. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 966 ze zm.) Na podstawie akt sprawy, w szczególności wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...] ustalono, że wnioskodawca dokonał w spółdzielni mieszkaniowej zgłoszenia A. S. jako osoby wspólnie z nim zamieszkującej. Okoliczność tę potwierdził również pracownik Ośrodka Pomocy Społecznej w B. podczas wizytacji lokalu wnioskodawcy. Ustalono także, że M. S. wyrażał zainteresowanie uzyskaniem świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem przez niego opieki nad A. S. W ocenie organów obu instancji wnioskodawca w kwestii prowadzenia gospodarstwa domowego składa sprzeczne w swej treści oświadczenia, w zależności od tego, o jakie świadczenie ubiega się. Na kanwie tych ustaleń za całkowicie niewiarygodne organy orzekające uznały oświadczenie wnioskodawcy w przedmiocie użyczenia A. S. połowy lokalu. Pozostaje ono bowiem w sprzeczności z faktem, że M. S. w okresie poprzedzającym złożenie wniosku nie zadeklarował jakiegokolwiek dochodu, a jednocześnie A. S. dokonała sprzedaży swojego mieszkania, co wskazuje, że podstawą utrzymania obojga są dochody pozostającej z nim we wspólnym gospodarstwie domowym A. S. Dlatego też organy obu instancji zgodnie przyjęły, że na dochód gospodarstwa domowego wnioskodawcy należy zaliczyć rentę A. S. w kwocie [...] zł oraz fakt posiadania przez nią lokaty bankowej w kwocie [...] zł., co przy racjonalnym gospodarowaniu pozwoli wnioskodawcy pokrywać wydatki związane z utrzymaniem mieszkania. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy M. S. zarzucił, iż organy orzekające nie zbadały z należytą starannością jego faktycznej sytuacji materialnej i życiowej i bezpodstawnie uznały, że prowadzi on wraz z A. S. wspólnie gospodarstwo domowe. Zdaniem skarżącego, organy orzekające w sprawie nie dokonały wnikliwego rozważenia wszystkich okoliczności - nie przeanalizowały charakteru umowy, na podstawie której A. S. zamieszkuje wraz z nim w jego mieszkaniu i nie wyjaśniły też, na czym polegają łączące ich więzi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Oceniając zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza B. Sąd uznał, iż brak jest podstaw do wyeliminowania ich z obrotu prawnego, zaś argumenty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie. Zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych oraz właściwość organów w tych sprawach regulują przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 966 ze zm.). oraz zawarte w aktach wykonawczych do tej ustawy, tj. w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817 ze zm.) i w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie sposobu przeprowadzania wywiadu środowiskowego, wzoru kwestionariusza wywiadu oraz oświadczenia o stanie majątkowym wnioskodawcy i innych członków gospodarstwa domowego, a także wzoru legitymacji pracownika upoważnionego do przeprowadzania wywiadu (Dz. U. z 2013 r., poz. 589). Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja odmawiająca przyznania dodatku mieszkaniowego na podstawie art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, zgodnie z którym organ, o którym mowa w ust. 1, odmawia przyznania dodatku mieszkaniowego, jeżeli w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego ustali, że występuje rażąca dysproporcja pomiędzy niskimi dochodami wskazanymi w złożonej deklaracji, o której mowa w ust. 1, a faktycznym stanem majątkowym wnioskodawcy wskazującym, że jest on w stanie uiszczać wydatki związane z zajmowaniem lokalu mieszkalnego (domu jednorodzinnego) wykorzystując własne środki i opisane zasoby majątkowe. W wyroku z dnia 17 marca 2009 r. w spawie I OSK 1435/08 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że celem tej regulacji jest wyeliminowanie przypadków, w których dodatek mieszkaniowym byłby wypłacany osobom, których stan majątkowy pozwala na uiszczanie opłat związanych z zajmowanym mieszkaniem, a które wykazują dochody uzasadniające pobieranie świadczenia, a więc o osoby osiągające dochody nielegalnie. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach sprawie IV SA/GL 436/09 wskazał, że w przepisie art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych chodzi o taki stan rzeczy, w którym wnioskodawca deklaruje niskie dochody, pozostające w rażącej sprzeczności z rzeczywistym stanem majątkowym, który to stan przemawia przeciwko przyznaniu dodatku (Lex nr 600317). Jak wynika z niekwestionowanych ustaleń organu, w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego położonego w B., według wskazań skarżącego nie uzyskał on żadnego dochodu. Skarżący oświadczył również, że w [...] poniósł koszty utrzymania mieszkania w kwocie [...] zł. Jednocześnie z informacji uzyskanych z dokumentów zawartych w aktach postępowań wszczętych na wniosek skarżącego w przedmiocie przyznania mu zasiłku okresowego i specjalnego oraz z wywiadu środowiskowego z dnia [...] wynika, że skarżący deklarował prowadzenie wspólnie gospodarstwa domowego z A. S., która uzyskuje miesięczny dochód z tytułu renty w kwocie [...] zł., a nadto posiada lokatę bankową w wys. [...] zł uzyskaną z tytułu sprzedaży swojego mieszkania. W zaskarżonej decyzji, a uprzednio w decyzji organu I instancji, przyjęto istnienie rażącej dysproporcji pomiędzy brakiem dochodów wykazanym w załączonej do wniosku skarżącego deklaracji z dnia [...], a jego rzeczywistym stanem majątkowym. Motywując odmowę przyznania świadczenia organy akcentowały poczynione w toku postępowania wyjaśniającego ustalenia, że skarżący prowadzi wspólnie gospodarstwo domowe z A. S. i jest w stanie uiszczać wydatki związane z zajmowaniem ww. lokalu mieszkalnego, wykorzystując środki finansowe i posiadane zasoby majątkowe A. S. Zdaniem Sądu, powyższe stanowisko organów orzekających jest - w okolicznościach niniejszej sprawy - uzasadnione. Przy takim stanie faktycznym zgodzić się należy ze stanowiskiem organów obu instancji, że zachodziła podstawa do zastosowania art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Bez wątpienia bowiem udokumentowane wydatki skarżącego ponoszone przez niego na utrzymanie mieszkania, jak i te, które są obiektywnie konieczne do ponoszenia celem zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych wskazują na niewiarygodność oświadczenia skarżącego o braku jakichkolwiek dochodów. Z tego względu za absolutnie usprawiedliwione uznać należy odniesienie się organów orzekających w sprawie również do informacji o sytuacji osobistej i majątkowej skarżącego zawartych w aktach innych postępowań prowadzonych przez Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w B. Zestawienie tych ustaleń z danymi wykazanymi przez skarżącego ostatnim wniosku stawia pod znakiem zapytania jego wiarygodność w kontekście deklarowanej sytuacji osobistej i majątkowej, a zwłaszcza w zakresie samodzielnego prowadzenia gospodarstwa domowego. Biorąc powyższe pod uwagę - jak zasadnie wskazał organ I instancji - treść oświadczeń odnośnie sytuacji materialnej i mieszkaniowej skarżącego zawarta w uprzednich wnioskach o przyznanie zasiłku okresowego i zasiłku specjalnego stoi w sprzeczności z jego oświadczeniem złożonym przy wniosku z dnia [...]. Rzutuje to w sposób niewątpliwy na ocenę oświadczeń skarżącego złożonych w niniejszej sprawie, które wobec ustaleń poczynionych przez organ są niespójne, a w konsekwencji niewiarygodne. Wskazują przy tym na oczywistą dysproporcję pomiędzy brakiem dochodów wykazanym przez skarżącego przy składaniu wniosku, a jego faktyczną sytuacją materialną. Uzasadnia to odmowę przyznania dodatku mieszkaniowego z przyczyn określonych w art. 7 ust.3 pkt 1 omawianej ustawy. W tym kontekście nieuzasadnione są zarzuty skargi odnośnie błędnego ustalenia przez organy, że skarżący pozostaje w konkubinacie z A. S., gdyż okoliczność ta w niniejszej sprawie nie stanowiła podstawy do zastosowania art. 7 ust. 3 pkt 1ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Za prawidłowe uznać należy rozstrzygnięcie przez organy, że skarżący prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe w rozumieniu art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zgodnie z jego treścią przez gospodarstwo domowe rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy, samodzielnie zajmującą lokal albo gospodarstwo prowadzone przez tę osobę wspólnie z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi, które swoje prawa do zamieszkiwania w lokalu wywodzą z prawa tej osoby. Za bezsporny uznać należy fakt , że A. S. stale zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Bezsporną jest również okoliczność, że wywodzi ona swe prawa do zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu z prawa skarżącego, gdyż zamieszkuje tam za jego zgodą. Bez znaczenia jest przy tym, czy ten stan rzeczy znajduje oparcie w sferze faktycznej czy też prawnej. Pod pojęciem osób wywodzących swe prawa do zamieszkiwania z wnioskodawcą należy rozumieć wszystkie osoby, z jakimi on stale zamieszkuje i gospodaruje, a zatem bez względu na charakter więzi istniejących między nimi. Ustalenie istnienia przesłanek z art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie wymaga bowiem badania charakteru więzi łączących osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy z innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi. W konsekwencji zatem nieuzasadnione są zarzuty skargi odnośnie naruszenia przez organy przepisów postępowania administracyjnego, w tym postępowania dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.). Organ I instancji zgromadził w sprawie pełny materiał dowodowy, który został poddany wnikliwej analizie i ocenie, co znalazło należyte odzwierciedlenie w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia. Również organ II instancji dokonał ponownego rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie poddając wszechstronnej analizie i ocenie zebrany w sprawie materiał dowodowy. Swe stanowisko przekonująco i prawidłowo uzasadnił czyniąc zadość wymogom zawartym w art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, ponieważ zarzuty skargi okazały się nieuzasadnione, a Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów, które uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji, skarga podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.)