II SA/Bd 1302/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2011-04-20

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Jerzy Bortkiewicz, Grzegorz Saniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia, wydana z powodu niewyjaśnienia przez organ pierwszej instancji, na co konkretnie ma być przeznaczony zasiłek celowy, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia była zgodna z prawem. Organ odwoławczy prawidłowo uznał, że decyzja organu pierwszej instancji była przedwczesna z powodu niewystarczającego wyjaśnienia, na jakie konkretne straty ma być przeznaczony zasiłek celowy, co wymagało przeprowadzenia dalszego postępowania wyjaśniającego.
Stan faktyczny
K. B. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na pokrycie wydatków powstałych w wyniku powodzi. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania zasiłku, uznając, że wnioskodawca otrzymał już pomoc po pierwszej fali powodzi, a jego altana jest obecnie w pełni wyposażona. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na niewystarczające wyjaśnienie przez organ pierwszej instancji, na co konkretnie ma być przeznaczony zasiłek. K. B. zaskarżył decyzję Kolegium, kwestionując przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji z powodu jego rzekomej stronniczości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 20 kwietnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant: Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2011 roku sprawy ze skargi K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1. oddala skargę, 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) na rzecz adw. M. S. kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] 2010r., nr [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w [...], działając z upoważnienia Prezydenta [...], odmówił K. B. przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na pokrycie wydatków powstałych w wyniku katastrofy naturalnej – powodzi. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, a jego źródło utrzymania stanowi zasiłek stały w wysokości [...] zł. Organ wskazał, iż wnioskodawca po raz drugi ubiega się o przyznanie świadczenia pieniężnego z uwagi na zalanie altany. Decyzją z dnia [...]2010 r. otrzymał on zasiłek celowy w wysokości [...] tysięcy złotych na pokrycie wydatków powstałych w wyniku powodzi w maju 2010 r. Organ wywiódł, iż do czasu drugiej fali powodziowej wnioskodawca nie poczynił większych prac, ani nie zakupił wyposażania. Dodał, iż jak wynika z wywiadu środowiskowego aktualnie altana jest w pełni wyposażona i nadaje się do zamieszkania i nie zachodzi potrzeba ponownego udzielenia pomocy na ten cel. W odwołaniu od powyższej decyzji K. B. podniósł, iż jest ona dla niego krzywdząca, bo uniemożliwia mu zaspokojenie ustawowych potrzebom mieszkaniowych. Wskazał, iż w piśmie z dnia [...]2010 r. i [...]2010 r. należycie uzasadnił konieczność ubiegania się o pomoc w związku z drugą falą powodziową, do której doszło w czerwcu 2010 r. Stwierdził, iż otrzymane przez niego [...] tysięcy zł. w związku z powodzią majową nie pokryło nawet w połowie poniesionych przez niego strat. Dodał, iż cześć z otrzymanych pieniędzy ([...] tysięcy złotych) wykorzystał na usunięcie skutków pierwszej powodzi. Poza koniecznością opłacenia materiałów, musiał zapłacić za wykonane prace porządkowe, których sam ze względu na stan zdrowia nie był w stanie wykonać. Skarżący wskazał przy tym, iż posiada świadków mogących potwierdzić powyższe, a także to, iż w chwili przeprowadzania wywiadu środowiskowego budynek, w którym skarżący mieszka był w fatalnym stanie – większość wyposażenia została zniszczona. Decyzją z dnia [...]2010 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło zaskarżoną decyzje i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, iż z wniosku skarżącego z dnia [...]2010 r. nie wynika, o jaka pomoc skarżący wnioskuje. Wiadomo jedynie, że chodzi o zasiłek celowy, ale nie jest jasne na co konkretnie ma być ukierunkowana ta pomoc. W związku z niewyjaśnieniem powyższych okoliczności, Kolegium stwierdziło, iż kwestionowana decyzja organu I instancji nie spełnia wymogów ustawowych określonych w art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 40 ust. 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na powyższą decyzję, K. B. podniósł, iż zgadza się z uchyleniem przez Kolegium decyzji organu I instancji, kwestionuje natomiast przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, ze względu na to, iż jego zdaniem Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie jest stronniczy i działa na szkodę skarżącego. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wskazał, iż Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w [...] jest organem właściwym miejscowo i rzeczowo w niniejszej sprawie i nie ma możliwości prawnych wydania innego rozstrzygnięcia niż przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ, którego decyzja została w administracyjnym toku instancji zaskarżona. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269; z późn. zm.), Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżone orzeczenie nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania. Należy w związku z tym stwierdzić, iż kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według wskazanego wyżej kryterium oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w przepisie art. 134 p.p.s.a. doprowadziła do uznania, że decyzja ta odpowiada prawu. Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie było rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego podjęte w trybie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071; z późn. zm.), zgodnie, z którym to przepisem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W związku z powyższym rola Sądu kontrolującego zaskarżoną decyzję sprowadza się do oceny, czy w przeprowadzonym przez organ I instancji postępowaniu dowodowym wystąpiły braki czy też wadliwość tego postępowania, które wywołują taki skutek, że postępowanie dowodowe należy przeprowadzić ponownie w całości, bądź tez w części. Wskazać należy, iż przepisy procedury administracyjnej obligują organy administracji do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.), do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez stronę decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu (art. 11 k.p.a.), do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.). Ustalenia poczynione w postępowaniu dowodowym powinny znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu faktycznym decyzji w myśl art. 107 § 3 k.p.a.. W ocenie Sądu, decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem wyżej wskazanych przepisów procedury. Jak słusznie wskazało Kolegium, z akt administracyjnych sprawy nie wynika na co konkretnie ma być przyznany zasiłek celowy, o który ubiega się skarżący. Wskazać należy, iż w świetle przepisu z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009, Nr 175, poz. 1362; z późn. zm.) zasiłek celowy może być przyznany, w związku ze stratą poniesioną w wyniku zdarzenia losowego. Ustalając na co mają być przeznaczone środki pieniężne, organ nie możne tym samym poprzestać na stwierdzeniu, iż pomoc pieniężna będzie przeznaczona na złagodzenie skutków zdarzenia losowego, ale musi zbadać jakie konkretnie straty poniosła strona w wyniku tego wydarzenia. W podaniu z dnia [...]2010 r., jak i formularzu wniosku o przyznanie pomocy dla osoby poszkodowanej w wyniku katastrofy naturalnej złożonego w dniu [...]2010 r. skarżący nie określił, jakie w szczególności straty miałaby zrekompensować pomoc, o którą się zwrócił do organu pomocy społecznej. Z akt sprawy nie wynika również, by organ wzywał skarżącego do wyjaśnienia powyższych kwestii. Ustalenia swoje organ ograniczył do stwierdzenia, iż od czasu pierwszej fali powodziowej, w związku, z która skarżący otrzymał już pomoc pieniężną, nie poczynił on większych prac, ani nie zakupił wyposażenia, które to twierdzenie skarżący kwestionuje. W tych okolicznościach, zdaniem Sądu, Kolegium prawidłowo uznało, iż wydanie decyzji przez organ I instancji było przedwczesne, a rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Dodać należy, że przeprowadzenie w takim zakresie postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy naruszałoby zasadę dwuinstancyjności postępowania, której istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej. W konsekwencji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie narusza przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu, który mógłby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji, w stopniu uzasadniającym jego uchylenie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło