II SA/Bd 1327/15
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2016-10-10
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, powinien zostać uwzględniony w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jeśli wnioskodawczyni korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, powinien zostać uwzględniony w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Pomimo ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla swojego utrzymania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.Stan faktyczny
K. L. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, ma na utrzymaniu chorego syna, uzyskuje dochód w wysokości [...] zł miesięcznie i posiada ograniczone prawo do lokalu mieszkalnego. Nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Sąd uznał, że sytuacja majątkowa wnioskodawczyni uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.Rozstrzygnięcie
1. ustanowić radcę prawnego, 2. umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie wniosku.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 10 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych wraz z ustawowymi odsetkami postanowił: 1. ustanowić radcę prawnego, 2. umorzyć postępowanie w pozostałym zakresie wniosku.
Dnia [...] września 2016 r. K. L. złożyła wniosek (formularz PPF) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Analiza akt niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, iż skarżąca skarży decyzję w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych wraz z ustawowymi odsetkami. Należy podkreślić, iż przepis art. 239 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718; zwanej dalej p.p.s.a.) przewiduje ustawowe zwolnienie od obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, ponieważ jego rozpoznanie w niniejszej sprawie stało się zbędne.
Ponadto ustawodawca umożliwia skorzystanie z prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa procesowego również osobie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 262 powoływanej ustawy). Z tego względu zasadnym jest rozpatrzenie wniosku w oparciu o regulację zawartą w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym – ustanowienia adwokata - domagać się może wyłącznie osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dokonując w niniejszej sprawie oceny sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy w tym w oparciu o załączone akta administracyjne ustalono, iż prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Ma na utrzymaniu pełnoletniego, chorego psychicznie syna. Uzyskuje dochód w wysokości [...] zł miesięcznie, z którego pokrywa bieżące wydatki związane z utrzymaniem (m.in. czynsz, media). Posiada ograniczone prawo rzeczowe do lokalu mieszkalnego o powierzchni [...] m2. Dalej oświadczyła, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych.
W tym stanie rzeczy, po uwzględnieniu rzeczywistych obciążeń i stałych jej wydatków należało uznać, że skarżąca uprawdopodobniła zasadność swojego wniosku, a sytuacja majątkowa, w której się znajduje uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego, albowiem opłacenie kosztów profesjonalnego pełnomocnika nie może być dokonane bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym zainteresowanej. Tym bardziej, że wnioskodawczyni zamierza złożyć skargę kasacyjną od wyroku zapadłego w przedmiotowej sprawie.
Z tych powodów, na podstawie przepisu art. 249a, art. 246 § 1 pkt 2 w związku art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło