II SA/Bd 1339/11
WyrokWSA w Bydgoszczy2012-01-17
Skład orzekający: Wojciech Jarzembski, Wiesław Czerwiński, Jarosław Wichrowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo określił stronę postępowania i czy właściwie ocenił zebrany materiał dowodowy, w szczególności umowę najmu pojazdu, przy nakładaniu kary pieniężnej za naruszenia przepisów transportu drogowego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ nie dokonał analizy przepisów prawa cywilnego dotyczących umowy najmu, co było kluczowe dla prawidłowego określenia strony postępowania i oceny materiału dowodowego. Brak tej analizy stanowił naruszenie art. 80 i art. 107 § 3 Kpa.Stan faktyczny
Organ pierwszej instancji nałożył na skarżącego karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez licencji, z naruszeniem obowiązku posiadania dokumentów oraz warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy. Skarżący zarzucił, że decyzja została skierowana do osoby, która nie jest stroną w sprawie, wskazując na umowę najmu pojazdu. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i nałożył nową karę pieniężną, uznając, że umowa najmu nie wyklucza możliwości wykorzystania pojazdu do celów związanych z działalnością skarżącego jako osoby fizycznej. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Kpa dotyczących określenia strony postępowania i oceny dowodów.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję [...] Inspektora Transportu Drogowego w W. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1.uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Inspektora Transportu Drogowego w B. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od [...] Inspektora Transportu Drogowego w W. na rzecz skarżącego 617 (sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
II SA/Bd 1339/11
Uzasadnienie
[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w B. decyzją z dnia [...] maja 2011 r., Nr [...] nałożył na skarżącego karę pieniężną [...] zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek; wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych; wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty; wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne.
Składając odwołanie skarżący zarzucił, iż decyzja została skierowana do osoby, która nie jest stroną w sprawie.
Główny Inspektor Transportu Drogowego w W. decyzją z [...] września 2011 r. [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, art. 4 pkt 3 i 4, art. 5 ust. 1, art. 39a ust. 1, art. 39 j ust. 1 - 3, art. 39 k ust. 1 - 3, art. 39l ust. 1 i 3, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.) art. 31 ust. 1 -3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879 ze zm.), art. 3 ust. 11 i art. 8 ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2008 r., Nr 218, poz. 1391), art. 15 ust. 7 a ppkt i rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z 31 grudnia 1985 r.) oraz lp. 1.1., 1.7 i 1.8.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, uchylił powyższą decyzję w całości i nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] zł ([...] tysięcy) złotych tytułem naruszenia z lp. 1.1. polegającego na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek, tytułem naruszenia z lp. 1.7 polegającego na wykonywaniu transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty oraz tytułem naruszenia lp. 1.8.1 polegającego na wykonywaniu transportu drogowego z naruszeniem warunków dotyczących dokumentacji pracy kierowcy w zakresie: kierowania kierowcy na badania lekarskie lub psychologiczne. Organ wskazał na treść protokołu z przesłuchania skarżącego wywodząc, że umowa najmu, na którą wskazuje skarżący "nie powoduje iż wykluczona jest możliwość wykorzystania pojazdu do celów związanych z prowadzeniem działalności jako osoba fizyczna, tym bardziej, że skarżący jest wspólnikiem spółki będącej najemcą i jednocześnie przedsiębiorcą występującym w nazwie w charterze wynajmującego."
Składając skargę na ww. decyzję z [...] września 2011 r. pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie art. 28 Kpa poprzez wydanie decyzji nakładającej karę pieniężną w sytuacji, gdy te obowiązki nie dotyczyły skarżącego, naruszenie art. 10 § 1 Kpa poprzez uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań przed wydaniem zaskarżonej decyzji, art. 75 § 1, art. 81, art. 83 § 3 i art. 86 Kpa poprzez uznanie za kluczowy w sprawie z dowód protokołu z przesłuchania w charakterze strony (mandanta), gdy nie może stanowić to dowodu w sprawie, gdy odebrano go z naruszeniem ww. przepisów domagając się: stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Odpowiadając na skargę organ powtarzając argumentację z zaskarżonej decyzji wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczym i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodnością prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Po myśli przepisu art. 134 § 1 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. sąd rozstrzyga w graniach danej sprawy nie będąc jednak - co w niniejszej sprawie wymaga właśnie
szczególnego podkreślenia - związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawna.
Odnosząc powyższe do mniejszej sprawy należało zbadać zgodność zaskarżonej decyzji przede wszystkim z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie: Kpa), oraz przepisami ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125 z 2007 r., poz. 874 z późn. zm.) tj. aktami prawnymi wskazanymi w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji.
Stosowanie do przepisu art. 133 § 1 (zd. 1) ww. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.
Z akt postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie natomiast wynika, że zarówno w odwołaniu od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w B. jak i wcześniej w toku postępowania wyjaśniającego przed tym organem skarżący wielokrotnie składał wyjaśnienia informując, że nie świadczy zarobkowo usług transportowych; transport drogowy nie jest przedmiotem prowadzonej przez niego działalności gospodarczej a samochód ciężarowy marki Star o numerze rejestracyjnym [...] był przedmiotem umowy jego najmu. Na potwierdzenie tego skarżący przedłożył (znajdującą się aktach) umowę najmu z dnia [...] maja 2009 r. zawartą pomiędzy PPHU [...] i Przedsiębiorstwem Wielobranżowym "R." spółka jawna [...] z siedzibą we W. Skarżący wskazał, że faktycznie korzystającym z pojazdu był jego najemcą - tj. ww. spółka "R." [...]. Dowodem powyższego są tam oprócz ww. umowy są także dokumenty potwierdzające ponoszenie kosztów eksploatacji pojazdu przez spółkę jawną "R." a w szczególności dowody zakupu paliwa.
Do powyższej kwestii organ w zaskarżonej decyzji nie odniósł się w sposób wymagany treścią art. 107 § 3 Kpa oraz art. 80 Kpa. Organ ograniczył się tylko do lakonicznego stwierdzenia, że organ pierwszej instancji właściwie określił stronę postępowania a "Przedstawiony przez stronę stan faktyczny w postaci zawarcia z Przedsiębiorstwem Wielobranżowym "R." Sp. Jawna [...] umowy najmu kontrolowanego pojazdu nie powoduje, iż wykluczona jest możliwość wykorzystania pojazdu do celów związanych z prowadzeniem działalności jako osoba fizyczna tym bardziej, iż skarżący jest wspólnikiem spółki będącej najemcą i jednocześnie przedsiębiorcą występującym w umowie w charakterze wynajmującego." Nie negując bynajmniej tego ostatniego stwierdzenia (tj. dot. udziału skarżącego w Spółce R.) wypada zauważyć, że ww. spółka i adresat zaskarżonej decyzji to dwa zupełnie różne podmioty prawne. Rzeczą organu było więc - czego zupełnie zaniechał (podobnie jak organ pierwszej instancji) - dokonać analizy odpowiednich przepisów szeroko rozumianego prawa cywilnego a w szczególności przepisów ustawy Kodeks cywilny dotyczących umowy najmu i wyprowadzenie z faktu zawarcia tej umowy odpowiednich wniosków, które pozwoliłby na prawidłowe określenie adresatów decyzji.
W tym miejscu wypada podkreślić, że zgodnie z dyspozycją przywołanego powyżej przepisu art. 80 Kpa organ administracji publicznej orzeka na podstawie całokształtu materiału dowodowego, a zgodnie z dyspozycją art. 107 § 3 Kpa organ winien - co należy podkreślić - między innymi wskazać przyczyny, z powodu których odmówił wiarygodności pozostałym dowodom.
Doszło więc do naruszenia wskazanych powyżej przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylono zakażoną decyzję Głównego Inspektora Transportu drogowego w W. z dnia [...] września 2011 r. znak [...] oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w B. z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej. Rozstrzygniecie zawarte w pkt 2 wyrok oparto na przepisie art. 152 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r., zaś zawarte w pkt 3 na przepisach art. 200, art. 205 § 1 tej ustawy oraz powyższych rozporządzeniach Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.). Należy także zwrócić uwagę, że orzekając karę pieniężną organ odwoławczy w sentencji winien dokładnie określi zgodność przywołanych kar a nie ograniczyć się do wymierzenia jednej (łącznej) kary.
Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z niniejszego uzasadnia wyroku. Zawarta w nim ocenia prawna i wskazania mają dla organu po myśli przepisu art. 153 ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. charakter wiążący.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło