II SA/Bd 1407/16

WyrokWSA w Bydgoszczy2017-01-17

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Joanna Brzezińska, Jarosław Wichrowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając decyzję o zmianie pozwolenia na budowę dla inwestycji mogącej znacząco oddziaływać na środowisko, powinien zweryfikować aktualność i skuteczność decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zwłaszcza po upływie terminu jej ważności?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji obu instancji naruszyły prawo materialne i procesowe, uchylając decyzje o zmianie pozwolenia na budowę. Kluczowym błędem było nieuwzględnienie upływu terminu ważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, co skutkowało brakiem możliwości skutecznego ubiegania się o zmianę pozwolenia na budowę. Ponadto, organy nie zbadały zgodności inwestycji z przepisami prawa miejscowego dotyczącymi ochrony Krajeńskiego Parku Krajobrazowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o zmianie pozwolenia na budowę dwóch elektrowni wiatrowych. Zmiana dotyczyła parametrów technicznych wież. Skarżący zarzucił brak analizy wpływu zmian na otoczenie oraz niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy. Organy administracji obu instancji uznały, że zmiany nie wymagają ponownej oceny oddziaływania na środowisko i są zgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi H. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie zmiany pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2016 r. nr [...], 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz H. L. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] 2016 r., nr [...] Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany zmian i zmienił decyzję własną z dnia [...] 2013 r., [...] o pozwoleniu na budowę inwestycji w całości obejmującej budowę dwóch elektrowni wiatrowych wraz z obiektami towarzyszącymi infrastruktury technicznej (drogami dojazdowymi, placami montażowymi), podziemną kablową linią elektroenergetyczną SN i podziemną sterującą linią światłowodową (łącze sterujące w kanalizacji optotelekomunikacyjnej) na działkach o nr ew. [...] – obręb [...]; [...] obręb [...]; [...] – obręb [...]; [...] – obręb [...], [...] – obręb [...]., gm[...]. Wskazał przy tym, że zmiany te dotyczą części projektu architektoniczno-budowlanego w zakresie zmiany wież elektrowni wiatrowych z [...] o wysokości wieży [...] m i mocy [...] MW na [...] o wysokości wieży [...] m i mocy [...] MW. Dodał, że pozostała treść decyzji i warunki pozwolenia pozostają bez zmian. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że przedłożony po uzupełnieniu w dniu [...].2016 r. projekt budowlany ma wymaganą formę i jest kompletny, został wykonany i sprawdzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, które w chwili sporządzenia projektu były członkami właściwych izb samorządu zawodowego. Osoby te złożyły oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Wnioskodawca uzyskał właściwe uzgodnienie. Organ wskazał, że projekt budowlany nie jest niezgodny z ustaleniami: decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu gminnym, wydanej przez Burmistrza dnia [...] 2010 r. nr [...], decyzji o ustaleniu warunków zabudowy wydanej przez Burmistrza dnia [...] 2012 r. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy rzemieślniczej w [...] przy ul. [...], uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] 1998 r. oraz ustaleniami decyzji nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, wydanej przez Burmistrza z dnia [...] 2009 r., a także z innymi przepisami, w tym architektoniczno-budowlanymi. Inwestor złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania działkami nr [...] – obręb [...], przeznaczonymi do lokalizacji wież elektrowni wiatrowych, na cele budowlane. Organ wskazał też, że projektant sporządził informacje dotyczące bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz określił obszar oddziaływania obiektu. W odwołaniu od powyższej decyzji H. L., C. K., S. K., G. K., M. K., R. K. i Z. W., zarzucili organowi wydanie zgody na zmianę parametrów elektrowni wiatrowych bez jakiejkolwiek analizy zmiany czynników oddziaływania na otoczenie. Powołał się jedynie na decyzję nr [...] z dnia [...] 2013 r., która została oprotestowana przez odwołujących się z uwagi na to, że została wydana na podstawie nieprawidłowej decyzji lokalizacyjnej Burmistrza. Wyjaśnili przy tym, że w stosunku do przedmiotowych elektrowni wiatrowych wraz z przyłączem Burmistrz, bez zapisu w planie zagospodarowania przestrzennego, wydał dwie decyzje lokalizacyjne – osobno na wieże i osobno na kabel. Potraktowanie linii kablowej jako inwestycji celu publicznego było w ocenie odwołujących się manipulacją, ponieważ kabel ten będzie łączył jedynie wiatraki z [...]. Odwołujący się wielokrotnie apelowali do Starosty o nie wydawanie pozwolenia na budowę, informując, że teren inwestycji to obszar [...] Parku Krajobrazowego, w bliskiej odległości znajdują się siedliska ludzkie, rezerwat biosfery "[...]" i oczka wodne. Zwrócili też uwagę, że uniemożliwiono im rozbudowę gospodarstw, argumentując to twierdzeniem, że w odległości mniejszej niż 100 m od zbiorników wodnych nie można sytuować żadnych budynków, nie stosując jednocześnie tych ograniczeń do elektrowni wiatrowych. Decyzją z dnia [...] 2016 r., nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana po uprzednim złożeniu przez inwestora wniosku o pozwolenie na budowę wraz z wymaganymi załącznikami oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Dokonana przez organ odwoławczy analiza akt sprawy wykazała, że przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany jest kompletny i ma wymaganą formę. Został wykonany i sprawdzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, które w chwili sporządzania projektu oraz sprawdzania były członkami właściwej izby samorządu zawodowego. Osoby te złożyły oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Projektant sporządził informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia a wnioskodawca uzyskał niezbędne pozwolenia, opinie i uzgodnienia. Wojewoda wskazał, że do większości zarzutów zawartych w odwołaniu odniósł się wcześniej w swojej decyzji z dnia [...] 2014 r., nr [...], podnosząc, że decyzja o lokalizacji planowanej inwestycji została prawidłowo uzgodniona z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w odniesieniu do obszaru objętego ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody. Nie zagraża ona również pobliskim siedliskom ludzkim, gdyż spełnia wymagania odnoście projektowania farmy wiatrowej "[...]" z [...] 2012 r., a jej charakter w zakresie budowy i utrzymania przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, prawidłowo został uznany za inwestycję celu publicznego. Odnoście zarzutu wskazującego na brak dokonania przez Starostę analizy zmiany czynników oddziaływania na otoczenie, organ II instancji, podniósł, że w świetle obowiązującego prawa budowlanego analiza taka nie jest konieczna, gdyż wnioskowane zmiany dotyczą tylko i wyłącznie typu wież wiatrowych, jakie będą realizowane przy inwestycji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję H. L. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności art. 7 i 77 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności koniecznych dla rozpatrzenia sprawy; a także naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 36a ust. 3 w zw. z art. 32-35 ustawy Prawo budowlane poprzez ich niezastosowanie. W ocenie skarżącego zakres odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego obligował organy do przeprowadzenia w zasadzie nowego, powtórnego postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę. Przewidziane przez projektanta zmiany polegające na podwyższeniu o sześć metrów wysokości wież elektrowni wiatrowych, wiążą się z podwyższeniem miejsca umieszczenia generatora elektrowni na szczycie masztu, zwiększeniem wysokości całych budowli, a co za tym idzie zmianą oddziaływań zwłaszcza na środowisko, chociażby w zakresie emisji hałasu. Taka istotna zmiana parametrów technicznych inwestycji wymagała ponownej oceny zgodności inwestycji z decyzją o warunkach zabudowy, a także z wymogami ochrony środowiska określonymi decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Istotna zmiana parametrów technicznych, zdaniem skarżącego, powinna prowadzić do opracowania nowego raportu oddziaływania na środowisko lub anektowania raportu poprzedniego. Skarżący wskazał też, że konieczne było uzyskanie nowych przewidzianych przepisami uzgodnień i opinii odnoszących się do istotnie zmienionego projektu budowlanego. Zwrócił też uwagę, że od wydania decyzji pierwotnej do złożenia wniosku o wydanie decyzji zmieniającej upłynęło blisko trzy lata, po upływie których decyzja pierwotna by wygasła. Okoliczności te, zdaniem skarżącego, jednoznacznie wskazują, że wydanie decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę wymagało aktualnych ocen, uzgodnień i opinii. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie jej zarzuty są zasadne. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 z późn.zm.), dalej "P.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (które to zastrzeżenie w niniejszej spawie nie ma zastosowania). W myśl art. 135 P.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2016r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z [...] 2016r. w przedmiocie zmiany decyzji tego organu z dnia [...] 2013r. o udzieleniu [...] sp. z o.o. w [...] pozwolenia na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego dla inwestycji obejmującej budowę dwóch elektrowni wiatrowych wraz z obiektami towarzyszącymi infrastruktury technicznej, podziemną kablową linią elektroenergetyczną SN i podziemną sterującą linią światłowodową na działkach o nr ew. 7[...] – obręb [...], [...] – obręb [...]; [...] – obręb [...]; [...] – obręb [...], [...] – obręb [...]., gm. [...]. i zatwierdzeniu projekt budowlany zmian w części projektu architektoniczno-budowlanego w zakresie zmiany wież elektrowni wiatrowych z [...] o wysokości wieży [...]m i mocy [...] MW na [...] o wysokości wieży [...]m i mocy [...] MW. Zgodnie z art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016r. poz. 23), istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę (ust. 1). Właściwy organ uchyla decyzje o pozwoleniu na budowę, w przypadku wydania decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 (ust. 2). W postępowaniu w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę, przepisy art. 32-35 stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany (ust. 3). W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy a mianowicie: 1. art. 36a ust. 3 w zw. z art. 32 ust. 1 pkt 1 i 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w związku z art. 72 ust. 2 pkt 1a lit. a, ust. 3 i ust. 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. na datę wydania zaskarżonej decyzji Dz.U. z 2016 r., poz. 353 ze zmianami), dalej w skrócie "ustawy środowiskowej", w zw. z § 3 pkt 1 uchwały nr [...] Sejmiku Województwa z dnia [...] sierpnia 2015 r. w sprawie Krajeńskiego Parku Krajobrazowego (Dz.Urz.Woj. Kuj.-Pom. poz. 2550). 2. art. 32 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej oraz z naruszeniem prawa procesowego – art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę obiektu budowlanego może być wydane po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zgodnie z art. 59 ust. 1 ww. ustawy (w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy administracji) , wymaga realizacja 1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1. Rodzaje przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, na podstawie delegacji zawartej w art. 60 ww. ustawy określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się między innymi instalacje wykorzystujące do wytwarzania energii elektrycznej energię wiatru o łącznej mocy nominalnej elektrowni nie mniejszej niż 100 MW oraz lokalizowane na obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej (§ 2 ust. 1 pkt 5). Do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się z kolei instalacje wykorzystujące do wytwarzania energii elektrycznej energię wiatru inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 5: a) lokalizowane na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2015 r. poz. 1651, 1688 i 1936) (...), b) o całkowitej wysokości nie niższej niż 30 m (§ 3 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia). Obowiązujące do dnia 14 listopada 2010r. uprzednie rozporządzenie RM z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257 poz. 2573) przewidywało, że sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko mogą wymagać instalacje wykorzystujące siłę wiatru do produkcji energii o całkowitej wysokości nie niższej niż 30 m, niewymienione w § 2 ust. 1 pkt 5 - czyli o mocy poniżej 100MW planowane na lądzie (§ 3 ust. 1 pkt 6). W myśl art. 61 ust. 1 ustawy środowiskowej, ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza się w ramach: 1) postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; 2) postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18, jeżeli konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko została stwierdzona przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w przypadku, o którym mowa w art. 88 ust. 1. Zgodnie z art. 71 ww. ustawy, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Jej uzyskanie jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W myśl art. 72 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Ust. 2 pkt 1a art. 72 stanowi, że wymogu uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie stosuje się w przypadku zmiany decyzji, o których mowa w ust. 1 pkt 1, (...), polegających na zmianie zatwierdzonego projektu budowlanego dotyczącej: a) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego, w szczególności: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji, oraz charakterystycznych parametrów drogi w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego, b) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne, c) charakterystycznych parametrów drogi w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego - które nie spowodują zmian uwarunkowań określonych w wydanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; W przypadku decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określającej warunki realizacji przedsięwzięcia, przepis ust. 2 pkt 1a stosuje się, jeżeli odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, o którym mowa w ust. 2 pkt 1a, nie spowoduje zmian uwarunkowań określonych w tej decyzji (ust. 2b). Jak stanowi ust. 3 art. 72, decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1, oraz zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1a. Złożenie wniosku lub dokonanie zgłoszenia następuje w terminie 6 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, z zastrzeżeniem ust. 4 i 4b. Zgodnie z ust. 4 złożenie wniosku lub dokonanie zgłoszenia może nastąpić w terminie 10 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, o ile strona, która złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, lub podmiot, na który została przeniesiona ta decyzja, otrzymali, przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 3, od organu, który wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, stanowisko, że realizacja planowanego przedsięwzięcia przebiega etapowo oraz że aktualne są warunki realizacji przedsięwzięcia określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub postanowieniu, o którym mowa w art. 90 ust. 1, jeżeli było wydane. Zajęcie stanowiska następuje w drodze postanowienia uwzględniającego informacje na temat stanu środowiska i możliwości realizacji warunków wynikających z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Na postanowienie, o którym mowa w ust. 4, przysługuje zażalenie (ust. 4a). W okresie, o którym mowa w ust. 3, 4 i 4b, dla danego przedsięwzięcia wydaje się jedną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Jedną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach wydaje się także w przypadku, gdy dla danego przedsięwzięcia jest wymagane uzyskanie więcej niż jednej z decyzji, o których mowa w ust. 1, lub gdy wnioskodawca uzyskuje odrębnie decyzje dla poszczególnych etapów realizacji przedsięwzięcia (ust. 5). Nadto w rozdziale 4 "Ponowne przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko" w art. 88 ust. 1 ustawodawca zastrzegł, że ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania albo zmiany decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18, przeprowadza się także: 1) na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia, złożony do organu właściwego do wydania decyzji; 2) jeżeli organ właściwy do wydania decyzji stwierdzi, że we wniosku o wydanie decyzji zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; 3) w przypadku braku możliwości stwierdzenia gotowości instalacji do wychwytywania dwutlenku węgla na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadku instalacji do spalania paliw w celu wytwarzania energii elektrycznej, o elektrycznej mocy znamionowej nie mniejszej niż 300 MW. W przypadku gdy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stwierdza konieczność ponownego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, podmiot planujący podjęcie realizacji przedsięwzięcia przedkłada raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (ust. 1a). W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, podmiot planujący podjęcie realizacji przedsięwzięcia przedkłada, wraz z wnioskiem o przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Przepisy art. 69 i 70 stosuje się odpowiednio (ust.2). W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, organ właściwy do wydania decyzji stwierdza, w drodze postanowienia, obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, określając jednocześnie zakres raportu; na postanowienie to przysługuje zażalenie (ust. 3). Organ wydaje postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie wydania decyzji do czasu przedłożenia przez wnioskodawcę raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (ust. 4). Przenosząc powyższe na okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że realizacja przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu dwóch elektrowni wiatrowych o mocy nominalnej do [...] MW oraz łącznej wysokości konstrukcji do [...] m bez wątpienia wymagała zatem przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, na podstawie przepisów ww. ustawy, bowiem stanowi przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko. Niesporne pozostaje, że ocena taka została wobec przedmiotowego przedsięwzięcia przeprowadzona w 2009r. i ostateczną decyzją z dnia [...] 2009r. (nr [...]) Burmistrz, na wniosek [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...], ustalił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych w rejonie miejscowości [...], na działkach [...]obręb geodezyjny [...] gmina S. K.. W pouczeniu tej decyzji wskazano, że termin jej ważności ustala się na okres czterech lat od momentu, w którym stała się prawomocna. Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, że decyzja środowiskowo stała się ostateczna w dniu [...] 2009r. Zważyć należy, że w dacie wydania tej decyzji przepisy art. 72 ust. 3 i 4 ustawy o środowiskowych uwarunkowaniach stanowiły, że decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1. Złożenie wniosku powinno nastąpić w terminie 4 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna. Termin, o którym mowa w ust. 3, może ulec wydłużeniu o 2 lata, jeżeli realizacja planowanego przedsięwzięcia przebiega etapowo oraz nie zmieniły się warunki określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Decyzją z dnia [...] 2013r. nr [...] Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (poprzednio [...] sp. z o.o. w [...]) pozwolenia na budowę inwestycji obejmującej budowę dwóch elektrowni wiatrowych wraz z obiektami infrastruktury towarzyszącej podziemną kablową linią elektroenergetyczną SN i podziemną sterującą linią światłowodową na działkach o nr ew. [...] – obręb [...], [...] – obręb [...] [...] – obręb [...]; [...] – obręb [...], [...] – obręb [...]., gm. S. K.. Decyzja ta została utrzymana w mocy ostateczną decyzją Wojewody z dnia [...] maja 2014r. (znak WI.I.7840.9.371.2013.WK). Skarga H. L. na powyższą decyzję została odrzucana prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...] września 2014r. (sygn. II SA/Bd 752/14). W tym miejscu podkreślenia wymaga, iż wbrew oczekiwaniu skarżącego, w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym zainicjowanym jego skargę na decyzję administracyjną Wojewody z [...] 2016r. wydaną w odrębnej sprawie administracyjnej – czyli w nadzwyczajnym trybie zmiany ostatecznej decyzji, Sąd nie jest uprawniony do dokonania kontroli i objęcia rozstrzygnięciami (na podstawie art. 135 P.p.s.a.) także decyzji wydanych w pierwotnej sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Postępowanie prowadzone w trybie art. 36a ustawy Prawo budowlane, jest bowiem z znaczeniu materialnoprawnym odrębną sprawą administracyjną. Uwzględniając zatem zasadę trwałości decyzji ostatecznych (art. 15 K.p.a.), nawet w sytuacji gdy decyzja taka dotknięta jest kwalifikowanymi wadami, jak wywodzi skarżący, jej wzruszenie może odbyć się wyłącznie w odrębnym trybie administracyjnym (nadzwyczajnym) zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego lub przepisów szczególnych. Z analizy akt administracyjnych przedmiotowej sprawy wynika, że Starosta [...], na wniosek [...] sp. z o.o. w [...] z dnia [...] 2016r., wszczął postępowanie w sprawie zmiany powyższego pozwolenia na budowę dwóch elektrowni wiatrowych wraz z obiektami towarzyszącymi infrastruktury technicznej, podziemną kablową linią elektroenergetyczną SN i podziemną sterującą linią światłowodową (łącze sterujące w kanalizacji optotelekomunikacyjnej) – w zakresie zmiany wież elektrowni wiatrowych [...] HH=[...] na Vestes [...] o wysokości wieży [...]m – [...] MW na działkach [...] w obrębie [...], gmina S. K.. Do wniosku dołączono projekt budowlany zmian wraz z oświadczeniem pełnomocnika Spółki o prawie dysponowania nieruchomością (działki nr [...] na cele budowlane), uzupełniony na wezwanie organu w dniu [...] 2016r. Zgodnie z art. 35 ust. 1 Pb, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7(...) Mając zatem na uwadze treść art. 32, art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego oraz cytowanych przepisów ustawy środowiskowej i ww. rozporządzenia, nie budzi wątpliwości, iż obowiązkiem organu w postępowaniu dotyczącym zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego, polegającego na zmianie projektu budowlanego poprzez zmianę parametrów, wysokości konstrukcji wież elektrowni wiatrowych było zweryfikowanie spełnienia wymogów wynikających z ustawy środowiskowej w zakresie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko i jej aktualności. Organ właściwy w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę inwestycji mogącej znacząco oddziaływać na środowisko, jak również jej zmiany, zobowiązany był zatem ocenić przede wszystkim, czy inwestor nadal legitymuje się decyzją środowiskową, która winna być dołączona wszakże do wniosku i czy jest ona aktualna, a następnie dopiero czy dokonano we wniosku zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, czy zatem zachodzi potrzeba ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko. Nie ulega wątpliwości, iż cytowane przepisy interpretowane łącznie zobowiązują organ administracji publicznej, który wydaje decyzję dotyczącą realizacji tego typu inwestycji, aby uwzględniał wymagania środowiskowe wynikające z decyzji, jeśli jest ona wymagana. Inwestor z tego powodu zobowiązany jest składając wniosek o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę – nadal dysponować skuteczną decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Ustawodawca, mając bowiem na uwadze charakter decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uregulował maksymalny okres, w którym mogą one stanowić podstawę do ubiegania się o uzyskiwanie stosownych pozwoleń na dalszych etapach inwestycyjnych, jak również sytuacje i tryb, w którym można ją przedłużyć. Powyższą, istotną w niniejszej sprawie okoliczność faktyczną i prawną, pominęły organy obydwu instancji, bezkrytycznie powołując się w treści swych decyzji na decyzję o środowiskowych uregulowaniach z dnia [...] 2009r., pomimo, że w dniu [...] 2015r. upłynął okres 6 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna. Wnosząc zatem o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę dwóch elektrowni wiatrowych w dniu [...] 2016r. inwestor, nie mógł już skutecznie złożyć wraz z wnioskiem o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę tej decyzji, o czym stanowi art. 72 ust. 3 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej. Nie wynika również z akt sprawy, aby organ rozważał i uruchomił procedurę określoną w art. 72 ust. 4, do przedłużenia wykorzystania decyzji środowiskowej w tej sprawie do 10 lat. Dodać pobocznie można, iż dopiero na mocy ustawy nowelizującej z dnia 24 lipca 2015r. (Dz.U. poz. 1211), która weszła w życie 4 września 2015r. wydłużony został termin umożliwiający wykorzystanie decyzji środowiskowej, który uprzednio wynosił 4 lata, z możliwością przedłużenia dla inwestycji etapowych do 6 lat. W ocenie Sądu, utrata tak określonego okresu "ważności" decyzji środowiskowej, skutkowała koniecznością uzyskania przez inwestora, ubiegającego się o dokonanie istotnych odstępstw od pozwolenia na budowę inwestycji mogącej znacząco oddziaływać na środowisko nowej decyzji określającej, oparte na aktualnej wiedzy i raporcie, środowiskowe uwarunkowania realizacji tego typu przedsięwzięcia. Nie budzi wątpliwości, że w przypadku upływu okresu, w którym można wykorzystać decyzję, nie ma już możliwości dokonania także skutecznej oceny, czy w przypadku ubiegania się o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę, planowane zmiany spowodują zmianę uwarunkowań określonych w wydanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W tym zakresie znaczenie mają także podnoszone przez skarżącego i innych właścicieli zamieszkujących pobliskie nieruchomości okoliczności, w tym konieczność ustalenia, czy zmiana wysokości i parametrów wież z [...]m do [...] m [...] [...] (także przy zmniejszeniu maksymalnej mocy do [...] MW każdej elektrowni wiatrowej) ma znaczenie w zakresie oddziaływania na środowisko plonowanej przez inwestora inwestycji przemysłowej. Na gruncie ocenianej sprawy zwrócić należy bowiem uwagę na relację jaka istnieje między treścią art. 86 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...), a art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane. Pierwszy ze wskazanych przepisów ustanawia zasadę związania organu wydającego decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę - decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Drugi natomiast stanowi, iż przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza (...) zgodność projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W związku z powyższym podkreślić należy, iż istnieje ścisły związek między tymi dwiema decyzjami i nie jest możliwe ani dopuszczalne aby decyzja o pozwoleniu na budowę pozostawała w sprzeczności z decyzją środowiskową. Kolejną istotną wadą zaskarżonej decyzji, jak również decyzji organu pierwszej instancji, jest zatwierdzenie projektu budowlanego zmian i zmiana decyzji o pozwoleniu na budowę dla inwestycji, która narusza powszechnie obowiązujący na danym terenie przepis prawa miejscowego. Z akt sprawy, w szczególności wydanych w sprawie decyzji, decyzji o warunkach zabudowy, wynika, że działki planowana inwestygacja polegająca na budowie między innymi dwóch elektrowni wiatrowych o wysokości [...]m i mocy [...] MW każda wraz z infrastrukturą towarzyszącą służącą do wytwarzania energii – czyli będącą przedsięwzięciem przemysłowym położona m.in. na nieruchomościach oznaczonych nr ewid.[...] obrębie [...] gmina S. K., położona jest w obrębie [...] Parku Krajobrazowego. Pozostaje to w sprawie okolicznością niesporną. Przedmiotowa inwestycja jest zatem instalacją wykorzystującą do wytwarzania energii elektrycznej energię wiatru, na obszarze objętym formą ochrony przyrody, o której mowa a art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r. poz. 1651, 1688 i 1936). Zgodnie z art. 16 ust. 1 tej ustawy park krajobrazowy obejmuje obszar chroniony ze względu na wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe w celu zachowania, popularyzacji tych wartości w warunkach zrównoważonego rozwoju. Dla ochrony powyższych walorów w parku krajobrazowym mogą być wprowadzone, przez właściwy organ, zakazy określone w art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, w tym zakaz realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (pkt 1). W ust. 3 art. 17 ustawodawca wprowadził wyłącznie, zgodnie z którym powyższy zakaz nie dotyczy realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko nie jest obowiązkowe i przeprowadzona procedura oceny oddziaływania na środowisko wykazała brak niekorzystnego wpływu na przyrodę i krajobraz parku krajobrazowego. W § 3 pkt 1 uchwały nr [...] Sejmiku Województwa z dnia [...] 2015 r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego (Dz.Urz.Woj. [...]. poz. [...]) na obszarze tego parku krajobrazowego zakazano realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy z dnia [...] 208r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Powyższa uchwała stanowi akt prawa miejscowego, który wszedł w życie [...] 2015r. Stwierdzić należy jednocześnie, iż w poprzedzającym ją rozporządzeniu nr [...] Wojewody z dnia [...] 2005r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego (Dz.Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]) w z § 5 pkt 1 określony był analogiczny zakaz odnoszony do przepisu art. 51 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane bez dostatecznego ustalenia okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, w tym uwzględnienia utraty możliwości uwzględnienia decyzji środowiskowej z [...] 2009r., co doprowadziło do wydania decyzji naruszających przepisy materialnoprawne tj. art. 36a ust. 3 i art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane, w związku z art. 16 ust. 1, art. 17 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 oraz ustawy o ochronie przyrody oraz § 3 pkt 1 uchwały nr [...] Sejmiku Województwa z dnia [...] 2015 r. Nie wynika z analizy akt sprawy, w tym treści decyzji organów, aby dokonały analizy sprawy w tym zakresie, w szczególności oceny planowanego zamierzenia w kontekście obowiązujących przepisów prawa miejscowego i wprowadzonego na terenie Krajeńskiego Parku Krajobrazowego zakazu realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy środowiskowej. Zapis w takim brzmieniu dotyczy zarówno przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, jak również mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (art. 59 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy), a tego typy przedsięwzięciem z pewnością jest budowa dwóch elektrowni wiatrowych o wysokości powyżej 30 m na terenie parku krajobrazowego. W ocenie Sądu, cytowaną normę prawa miejscowego, czyli powszechnie obowiązującego na danym terenie należy wykładać jednak zgodnie z treścią normy ustawowej, stanowiącej delegację dla sejmiku województwa dla stanowienia aktu wykonawczego. Zgodnie z delegacją określoną w art. 16 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody, uchwała sejmiku określa między innymi szczególne cele ochrony oraz zakazy właściwe dla danego parku krajobrazowego lub jego części, wybrane spośród zakazów, o których mowa w art. 17 ust. 1, wynikające z potrzeb jego ochrony. W konsekwencji, przy wykładni bezwzględnego zakazu realizacji przedsięwzięcia danej kategorii wynikającego z § 3 pkt 1 ww. uchwały Sejmiku Województwa w sprawie [...] Parku Krajobrazowego, należy uwzględnić przepis szczególny art. 17 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody. Zakaz ten nie dotyczy zatem realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko nie jest obowiązkowe i przeprowadzona procedura oceny oddziaływania na środowisko wykazała brak niekorzystnego wpływu na przyrodę i krajobraz parku krajobrazowego. Zgodnie z regułą wykładni, wyjątków nie należy jednak interpretować rozszerzająco, co oznacza w okolicznościach tej sprawy, że organy nie mogły się uchylić od oceny zaistnienia podstaw tego wyłącznie, co powinno znaleźć wyraz w uzasadnianiu decyzji. Powyższe, istotne dla wyniku sprawy naruszenia przepisów prawa skutkowały, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 P.p.s.a. uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Ponadto Sąd zważył, że decyzja Starosty [...] z [...] 2016r., wbrew dyspozycji art. 107 § 1 K.p.a. nie określa stron postępowania administracyjnego w sprawie, w tym nawet adresata decyzji o zmianie decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego. W decyzji dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę oznaczenie jej adresata jest nader istotne, bowiem jest ona kierowana i daje uprawnienie do prowadzenia na jej podstawie robót budowlanych wyłącznie jednoznacznie i wprost określonemu podmiotowi – inwestorowi. Analiza treści tej decyzji wskazywać może na świadomy i celowe zamiar konsekwentnego pominięcia określenia wprost inwestora robót budowlanych/wnioskodawcy we wszystkich elementach decyzji. Jednocześnie w aktach sprawy znajdują się różnej treści egzemplarze decyzji różniące się treścią rozdzielnika, na jednej obok określenia "wnioskodawca", którego w decyzji nigdzie nie sprecyzowano, widnieje zapis "strony postępowania według odrębnego wykazu", a na innych wskazano jako stronę wyłącznie jedną z wielu stron postępowania. Podkreślenia wymaga, że decyzja administracyjna winna określać wszystkie strony postępowania. Nie jest wykluczone wskazanie wielu stron postępowania w "odrębnym wykazie", jednakże w takiej sytuacji powinien on stanowić załącznik do decyzji. Wadliwości tej nie dostrzegł organ odwoławczy. Zarzuty skargi tj. naruszenia art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. i art. 36a ust. 3 w zw. z art. 32-35 ustawy Prawo budowlane, co do zasady okazał się zatem zasadne, aczkolwiek częściowo z innych przyczyn niż w niej wskazane. Z uwagi na uwzględnienie skargi, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego, obejmujące zgodnej z wnioskiem 500 zł (wpis od skargi). Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ uwzględni powyższa ocenę prawną i wskazania, dokonując ponownie oceny kompletności wniosku i spełnienia warunków ustawowych do zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę w zakresie zmiany projektu budowlanego dla spornego przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem przepisów ustawy środowiskowej, ustawy o ochronie przyrody i aktów wykonawczych. Dodatkowo, dokonując oceny spełnienia warunku określonego w art. 32 ust. 4 pkt 2 w zw. z art. 36a ust. 3 Prawa budowlanego organ winien uzupełnić materiał dowodowy celem zweryfikowania oświadczenia złożonego w imieniu [...] sp. z o.o. przez pełnomocnika o posiadaniu przez Spółkę, na mocy stosunku zobowiązaniowego, prawa dysponowania nieruchomościami na cele budowlane, poprzez wezwanie do przedłożenia dokumentu z którego wynika to prawo.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło