II SA/Bd 1421/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Anna Klotz Protokolant sekretarz sądowy Kamila Wesołowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2017 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oddala skargę. Decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia [...] września 2010 r. nr [...] Wójt Gminy Ł. ustalił warunki zabudowy dla przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie linii SN 15,0 kV łączącej projektowany GPZ z istniejącą linią 110 kV, dla projektowanej farmy wiatrowej; działki objęte wnioskiem: 9, 31 w miejscowości T., 17, 15, 67 w miejscowości Z., 78/6, 57/3, 58,1, 52/3 w miejscowości Ł., gmina Ł.. P. z dnia [...] marca 2016 r. skarżący R. K. wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Wójta Gminy Ł.. Decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta. Zdaniem Kolegium skarżący nie ma interesu prawnego, a tym samym nie posiada legitymacji do żądania stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] lipca 2016 r. Kolegium wskazało, że skarżący nie zamieszkuje na terenie gminy Ł., ale na terenie innej gminy - gminy C., w K. . Swój interes prawny w sprawie wywodzi z tego, że jego nieruchomość jest położona w K., w najbliższym sąsiedztwie zaplanowanych elektrowni wiatrowych. Zdaniem Kolegium wskazanie wnioskodawcy na interes prawny wywodzony ze sprzeciwu wobec budowy elektrowni wiatrowych oraz towarzyszącej im infrastruktury w postaci Głównego Punktu Zasilania nie może być uwzględnione. Interes prawny wnioskodawcy powiązany jest z przysługującym mu prawem własności nieruchomości (użytkowania wieczystego) w obszarze oddziaływania tej konkretnej inwestycji. Wnioskodawca nie przedstawił ani twierdzeń, ani dowodów, które pozwoliłyby ustalić, że ma on legitymację w niniejszej sprawie. Okoliczność, że wnioskodawca nie zgadza się na realizację inwestycji polegającej na budowie elektrowni wiatrowych sama w sobie nie stanowi o interesie prawnym. Konieczne byłoby powiązanie konkretnej sytuacji prawnej wnioskodawcy z przedmiotową inwestycją, to jest wykazanie w jaki sposób oddziałuje lub może oddziaływać ona na prawnie chronione interesy wnioskodawcy, na przykład na przysługujące mu prawo własności. Wnioskodawca powyższego nie wykazał ani nie zawarł twierdzeń, które pozwoliłyby Kolegium poczynić w tym zakresie ustalenia z urzędu. Na powyższą ocenę nie wpływa zdaniem organu fakt, że Starosta T. w zawiadomieniu o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę farmy wiatrowej K. uwzględnił m.in. działkę wnioskodawcy i innych mieszkańców K.. Niniejsza sprawa nie dotyczy bowiem farmy wiatrowej, lecz linii SN, które – wbrew przekonaniu wnioskodawcy – są dwiema odrębnymi inwestycjami. Brak jest też podstaw, by przyjąć, że legitymację wnioskodawcy uzasadnia wydanie przez Kolegium postanowienia w sprawie [...], które dotyczyło budowy zespołu 7 elektrowni wiatrowych na działkach w S. i M.. Postępowanie to dotyczyło odmiennego etapu procesu inwestycyjnego, to jest oceny czy realizacja planowanego przedsięwzięcia przebiega etapowo oraz czy aktualne są warunki realizacji przedsięwzięcia określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W postanowieniu tym wyraźnie zaznaczono, że przyczyną uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji było niewyjaśnienie kwestii kręgu stron postępowania. Powyższe nie pozwala na wyprowadzenie wniosku, że brak jest podstaw dla badania czy danemu podmiotowi przysługuje status strony w niniejszej sprawie administracyjnej. W skardze do sądu skarżący wskazując na inne toczące się postępowania związane z powstaniem elektrowni wiatrowych w gminie Ł. i w gminie C., podniósł, że należało go uznać za stronę postępowania stosownie do art. 28 k.p.a. Skarżący podniósł, że decyzja, która dotyczy linii energetycznej SN dotyczy farmy wiatrowej, o czym świadczy treść "Raportu o oddziaływaniu na środowisko budowy dwóch elektrowni wiatrowych w K. (gmina C.)" z kwietnia 2011 r. W Raporcie tym wskazano, że elektrownie stanowią część farmy wiatrowej, która ma zostać zlokalizowana na terenie dwóch sąsiadujących ze sobą gmin tj. gminy Ł. i gminy C.. Równolegle do budowy turbin elektrowni Farmy Wiatrowej Ł. mają być prowadzone prace związane z budową stacji transformatorowej (GPZ) oraz układaniem kabli podziemnych. Poszczególne grupy elektrowni wiatrowych realizowanych w ramach Parku Wiatrowego Ł. połączone zostaną zasilającymi kablami podziemnymi SN. Wobec tego mieszkańcy K., którzy są stronami uwagi na lokalizację wiatraków w bliskim sąsiedztwie ich nieruchomości domagają się uznania ich za strony postępowania w sprawie linii przesyłowej SN. Skarżący zarzucił także, że Kolegium błędnie ustaliło krąg stron postępowania spośród mieszkańców [...]. Zwrócił ponadto uwagę, że w jednym z postępowań za strony postępowania zostali uznani wszyscy mieszkańcy S., bez konieczności przedłożenia szczegółowych dokumentów, natomiast w niniejszym postępowaniu organ żąda takowych dokumentów. Zdaniem skarżącego, który powołał się na stanowisko Kolegium w innym postępowaniu (gdzie uchylając rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji wskazało, że konieczne jest najpierw określenie kręgu stron postępowania), dopiero jak będzie prawidłowo ustalona lista stron postępowania, można ustalać, komu przysługuj przymiot strony. Niedopuszczalne jest natomiast postępowanie Kolegium, które jako strony uznało [...] właścicieli działek, przez które ma przebiegać inwestycja, pominęło natomiast wszystkich pozostałych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej sprawowanej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem dała podstawę do stwierdzenia, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Należy podkreślić, że w niniejszej sprawuje doszło do wszczęcia na wniosek skarżącego postępowania nieważnościowego po myśli jego wniosku tj. doszło do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy Ł. ustalającej warunki zabudowy dla przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie linii SN 15,0 kV łączącej projektowany GPZ z istniejącą linią 110 kV, dla projektowanej farmy wiatrowej; działki objęte wnioskiem: 9, 31 w miejscowości T., 17, 15, 67 w miejscowości Z., 78/6, 57/3, 58,1, 52/3 w miejscowości Ł., gmina Ł.. Następnie w toku postępowania organ ocenił, że wszczęto postępowanie na wniosek podmiotu, który nie ma przymiotu strony i tak wszczęte postępowanie zostało umorzone. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest trybem nadzwyczajnym, jednak jak w każdym postępowaniu pierwszym obowiązkiem organu jest ustalenie czy wniosek pochodzi od strony - podmiotu, który dysponuje interesem prawnym do żądanie jego wszczęcia. Jeżeli z oczywistych względów na tym etapie postępowania wynika, że wnioskodawcy nie przysługuje przymiot strony, to organ winien odmówić wszczęcia postępowania. Natomiast w przypadku, gdy ustalenie przymiotu strony wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, to organ administracyjny winien wszcząć postępowanie w sprawie. Jeżeli po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ administracyjny ustali, że wnioskodawca nie posiada interesu prawnego, to winien umorzyć postępowanie z uwagi na brak przymiotu strony wnioskodawcy. Zgodnie bowiem z powołanym przez organ art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (w skrócie "k.p.a.") gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Stosownie do dyspozycji art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Uprawnienie to oparte jest na przepisach prawa materialnego i przysługuje jedynie podmiotom, których interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. O tym więc czy dany podmiot posiada przymiot strony w konkretnym postępowaniu, decyduje norma prawna, z której dla tego podmiotu wynikają wprost określone prawa i obowiązki. Interes prawny pojawia się wówczas, gdy istnieje związek między obowiązującą normą prawa materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegający na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu w zakresie prawa materialnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 1998 r., sygn. akt IV SA 2164/97). Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 marca 1999 r. (sygn. akt I SA 1189/98), cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania przepisu prawa materialnego (por. wyrok z dnia 15 grudnia 1998 r., sygn. akt II SA 1355/98). Od tak rozumianego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. Podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 k.p.a. i nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. Ponadto, jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 marca 2001 r., sygn. akt I SA 2312/99 "wszczęcie, prowadzenie i wydanie decyzji merytorycznej w trybie nadzorczym, na wniosek podmiotu niebędącego stroną, stanowi rażące naruszenie zasady stabilności decyzji administracyjnych." W przedmiotowej sprawie organ zasadnie uznał, że skarżący nie ma interesu prawnego, a tym samym nie przysługuje mu status strony postępowania. Słusznie zwrócił uwagę organ, że stroną w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nie [...] strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanej decyzji, lecz również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności decyzji. Z kolei stronami postępowania o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego są osoby będące właścicielami lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości objętych oddziaływaniem inwestycji, a w pewnych przypadkach mogą być nimi również osoby, którym przysługują inne prawa do nieruchomości w obszarze oddziaływania inwestycji. Skarżący nie był stroną postępowania zakończonego kwestionowaną przez niego decyzją Wójta Gminy Ł. z dnia [...] września 2010 r. Zasadnie także ocenił organ, że w niniejszej sprawie badanie istnienia interesu prawnego po stronie skarżącego musi był powiązane z przysługiwaniem skarżącemu prawa do nieruchomości w obszarze oddziaływania inwestycji objętej ww. decyzją Wójta Gminy Ł. tj. w obszarze oddziaływania linii elektroenergetycznej średniego napięcia (SN 15,0 kV) łączącej projektowany GPZ z istniejącą linią 110 kV, dla projektowanej farmy wiatrowej. Linia ta, stosownie do decyzji Wójta, ma być zlokalizowana w gminie Ł., w miejscowościach: T. , Z. i Ł. . Skarżący, pomimo wezwania organu, w żaden sposób nie wykazał, że przysługują mu prawa do nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania ww. inwestycji. Słuszna jest także ocena Kolegium, iż interes prawny skarżącego nie może być wywodzony z jego sprzeciwu względem budowy elektrowni wiatrowych oraz towarzyszącej jej infrastruktury, nie objętych ww. decyzją Wójta Gminy Ł.. Jak wynika z akt sprawy inwestycja wskazana w decyzji Wójta Gminy Ł. jest związaną z realizacją inwestycji w postaci budowy elektrowni wiatrowych w ramach farmy wiatrowej, w tym w miejscowości K., gdzie mieszka skarżący (Kuczwały sąsiadują z miejscowością S., z którą z kolei sąsiadują [...], gdzie m.in. ma znajdować się linia SN wskazana w decyzji Wójta Gminy Ł.). Może zatem istnieć związek faktyczny pomiędzy tymi inwestycjami (tj. pomiędzy budową elektrowni wiatrowych w K. a budową linii SN w [...], [...] i Ł. ), co jednak – w świetle art. 28 k.p.a., nie jest równoznaczne z posiadaniem przez skarżącego interesu prawnego. Ze względu na powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), Sąd oddalił skargę.