II SA/Bd 1439/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na decyzję Inne z dnia [...] czerwca 2023 r., nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia "dobry start" postanawia odrzucić skargę. A. S. wniósł odwołanie do Sądu Rejonowego we [...] od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku z dnia [...] czerwca 2023 r., orzekającej o zwrocie części świadczenia dobry start w wysokości [...] zł. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2023 r. sygn. akt IVU 157/23 Sąd Rejonowy we [...] IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 464 kpc uznał się za niewłaściwy do rozpatrzenia powyższej sprawy i przekazał ją Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy jako właściwemu do jej rozpoznania i rozstrzygnięcia. Na skutek zarządzenia Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...] grudnia 2023 r. odnotowano w repertorium pod sygn. akt II SA/Bd 1436/23. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako, że skarżący nie wyczerpał administracyjnego toku zaskarżania. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634) – zwanej dalej: "p.p.s.a.", warunkiem dopuszczalności skargi jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie czy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.). Wyczerpanie środków zaskarżenia, o których mowa w przywołanym wyżej art. 52 § 2 P.p.s.a. przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu. Obowiązek ten wynika z założenia, że Sąd nie wyręcza organów administracji wyższego stopnia i nie narusza podstawowej zasady dwuinstancyjności postępowania. Zasada dwuinstancyjności daje natomiast stronie prawo domagania się dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy przez dwa różne organy administrujące. Rangę tej zasady potwierdza art. 78 Konstytucji RP, w myśl którego "każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji". W przedmiotowej sprawie skarżący A. S. wystąpił ze skargą na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] czerwca 2023 r., nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia "dobry start". Zakład Ubezpieczeń Społecznych działał w niniejszej sprawie jako organ I instancji i stąd też od wydanej decyzji przysługiwało skarżącemu prawo złożenia w terminie 14 dni odwołania do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Z akt sprawy nie wynika aby skarżący z tego uprawnienia skorzystał. Tymczasem wniósł skargę na decyzję organu pierwszej instancji. W świetle powyższego należy stwierdzić, że wniesiona skarga była niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu gdyż zaskarżeniu do Sądu mogła podlegać tylko decyzja organu drugiej instancji, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Wobec tego skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.