II SA/Bd 1447/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2011-01-12
Skład orzekający: sędzia WSA Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która poniosła stratę w poprzednim roku obrotowym, ale nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym i posiada znaczący majątek, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, która poniosła stratę w poprzednim roku obrotowym, ale nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, posiada znaczący majątek i nie wykazała braku możliwości regulowania zobowiązań, nie może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), jeśli posiadane środki finansowe pozwalają na pokrycie tych kosztów bez znacznego pogorszenia jej kondycji finansowej. Obowiązek wykazania trudnej sytuacji materialnej spoczywa na wnioskodawcy, a przyznanie prawa pomocy nie jest obligatoryjne.Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek, wskazując, że spółka posiada środki na pokrycie kosztów sądowych mimo poniesionej straty. Spółka wniosła sprzeciw, podnosząc, że nie posiada wystarczających środków. Sąd rozpoznał sprzeciw na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 15 grudnia 2010r. w sprawie ze skargi spółki A w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] w przedmiocie zmiany ostatecznej decyzji o zezwoleniu na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2010r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Bydgoszczy oddalił wniosek spółki A w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wskazano, iż jak wynika z urzędowego wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPPr), mimo poniesionej w roku ubiegłym straty, skarżąca spółka posiada środki finansowe na pokrycie kosztów sądowych, polegających na uiszczeniu wpisu sądowego.
We wniesionym sprzeciwie, strona skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika podniosła, iż nie posiada dostatecznych środków na uiszczenie kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
Jak wynika z art. 246 § 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie całkowitym może nastąpić wówczas, gdy wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Obowiązek wykazania trudnej sytuacji materialnej, uzasadniającej uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie spoczywa na wnioskodawcy. Wskazać należy, iż przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej nie jest obligatoryjne, mimo spełnienia przez nią przesłanek, na co wskazuje zawarty w treści 246 § 2 p.p.s.a. zwrot "może być przyznane".
Rozpatrując sytuację finansową strony w świetle wskazanych powyżej przepisów prawa, zauważyć należy iż przedstawione przez stronę skarżącą okoliczności nie uzasadniają przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie. Skarżąca spółka nie wykazała bowiem, zarówno w treści formularza PPPr, jak i w treści sprzeciwu, iż posiadane przez nią środki finansowe nie wystarczają na pokrycie kosztów postępowania sądowego, a uiszczenie wpisu spowoduje utratę płynności finansowej spółki, które skutkować może ogłoszeniem jej upadłości.
Jak wynika ze złożonego przez stronę formularza PPPr spółka posiada kapitał zakładowy w wysokości [...] zł, wartość środków trwałych skarżącej spółki wynosi [...] zł, a środki zdeponowane na koncie bankowym stanowią [...] zł., ponadto, jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych bilansu spółki, w roku 2009 osiągnęła ona przychód netto [...] zł.
Argumentem przemawiającym, w opinii wnioskodawcy, za uwzględnieniem wniosku jest poniesiona przez stronę w roku 2009 strata w wysokości [...] zł. Strata bilansowa nie oznacza jednak utraty płynności finansowej i jednoczesnego zaprzestania działalności spółki, czy też zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Spółka nie wykazała w szczególności, że toczy się względem niej jakiekolwiek postępowanie egzekucyjne, lub, że nosi się z zamiarem ogłoszenia upadłości. Stwierdzić należy, iż strona skarżąca w dalszym ciągu funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nie wykazując braku możliwości regulowania ciążących na niej zobowiązań, zatem sytuacja finansowa skarżącej spółki pozwala, zdaniem Sądu, na pokrycie kosztów sądowych, obejmujących wpis od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.
Zauważyć należy, iż Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 19 listopada 2004r., sygn. akt FZ 463/04 wskazał, iż za słuszny należy uznać utrwalony w orzecznictwie pogląd, iż spółka jako podmiot posiadający osobowość prawną i prowadzący działalność gospodarczą znacznych rozmiarów powinna w procedurze planowania wydatków uwzględnić również potrzebę gromadzenia środków na prowadzenie ewentualnego postępowania i liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów sądowych. W powołanym orzeczeniu NSA podniósł jednocześnie, iż przyjąć należy, że osoba prawna dysponująca wciąż majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wpisu, nie mieści się w hipotezie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy, uznając iż strona skarżąca jest w stanie pokryć koszty postępowania bez znacznego pogorszenia własnej kondycji finansowej, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło