II SA/Bd 1447/17

WyrokWSA w Bydgoszczy2018-04-17

Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Szulc, Sędzia WSA Ewa Kruppik- Świetlicka, Sędzia WSA Urszula Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wymiana przewodów i słupów elektroenergetycznej linii napowietrznej na nowe o większym przekroju i innych parametrach technicznych, w celu poprawy przepustowości sieci, może być zakwalifikowana jako remont w rozumieniu art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami, uzasadniający wydanie decyzji zobowiązującej właściciela do udostępnienia nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że planowane prace polegające na wymianie wszystkich słupów, fundamentów, izolatorów i przewodów elektroenergetycznej linii napowietrznej na nowe, o większym przekroju i innych parametrach technicznych, w celu poprawy przepustowości sieci, nie stanowią remontu w rozumieniu art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wymiana kluczowych elementów całej linii jako obiektu liniowego, prowadząca do zmiany parametrów technicznych i użytkowych, jest traktowana jako przebudowa lub inwestycja, a nie odtworzenie stanu pierwotnego. W związku z tym, nie zachodzą przesłanki do wydania decyzji zobowiązującej właściciela do udostępnienia nieruchomości.
Stan faktyczny
Spółka E.S.A. wystąpiła o wydanie decyzji zobowiązującej właścicieli nieruchomości do udostępnienia jej części w celu wykonania prac remontowych istniejącej elektroenergetycznej linii napowietrznej, polegających na wymianie słupów i przewodów. Starosta odmówił wydania decyzji, uznając, że planowane prace nie mieszczą się w definicji remontu, lecz stanowią przebudowę. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że wymiana przewodów na nowe o większym przekroju i inne parametry techniczne, mająca na celu poprawę przepustowości sieci, wykracza poza ramy remontu. Spółka wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami i prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Szulc (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kruppik- Świetlicka Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant: Referent- stażysta Katarzyna Gołda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi E.S.A. w G. na decyzję Wojewody K-P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie udostępnienia nieruchomości. oddala skargę Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2017 r. E. S.A. w G., Oddział w T. (Strona, Skarżąca, Spółka), wystąpiła do Starosty [...] o wydanie, na podstawie art. 124b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016r., poz. 2147 ze zm.), dalej jako "u.g.n.", decyzji zobowiązującej J. i M. W. - właścicieli nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], położonej w obrębie Ś. , gmina B., zapisanej w księdze wieczystej numer [...], do udostępnienia części tej nieruchomości obejmującej 995 m2 powierzchni, w celu wykonania prac remontowych istniejącej elektroenergetycznej linii napowietrznej, polegających na wymianie słupów wraz z przewodami niskiego napięcia, zgodnie z zakresem opisanym na załączonym do wniosku opisie prac remontowych i mapie. Prace będą obejmowały wymianę przewodów istniejącej linii energetycznej. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r., znak: [...], Starosta W. odmówił zobowiązania właścicieli ww. nieruchomości do udostępnienia jej części E. S.A. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zakres opisanych przez wnioskodawcę prac nie mieści się w definicji remontu istniejącej linii elektroenergetycznej, a skoro tak, to w sprawie nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 124b ust. 1 u.g.n. W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka zarzuciła naruszenie art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 3 ust. 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016r., poz. 290 ze zm.), dalej jako "u.p.b.", przez ich błędną interpretację w zaistniałym stanie faktycznym, polegającą na uznaniu planowanej inwestycji jako przebudowy, nie zaś remontu istniejącej sieci energetycznej. Strona podniosła, że planowane prace nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę ani też decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ponadto podkreśliła, że wymiana istniejących elementów obiektu budowlanego stanowi remont. W związku z powyższymi zarzutami Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i wydanie decyzji zobowiązującej. Decyzją z dnia [...] października 2017r. nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podniósł, że wydanie decyzji administracyjnej w oparciu o art. 124b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może nastąpić wyłącznie w sytuacji spełnienia przesłanek określonych w tym przepisie, w tym spełnienia przesłanki polegającej na tym, iż planowane przedsięwzięcie ograniczać się będzie do podjęcia "czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii". Organ wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie okolicznością sporną jest remontowy charakter planowanych prac, natomiast pozostałe przesłanki dotyczące udostępnienia nieruchomości nie budzą wątpliwości. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, organ wskazał, że ustawa o gospodarce nieruchomościami nie definiuje pojęcia remontu, o którym mowa w art. 124b ust. 1 ww. ustawy. W związku z powyższym, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych Wojewoda powołał się na definicję legalną zawartą w art. 3 pkt 8 u.p.b. Zgodnie z tym przepisem, roboty budowlane wykonywane w istniejącym obiekcie budowlanym polegające na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiące bieżącej konserwacji, są remontem. Przy wykonywaniu tego rodzaju robót budowlanych dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyte w stanie pierwotnym. Za remont uważane są tylko takie roboty budowlane, które są wykonywane w istniejącym obiekcie budowlanym i ich celem jest odtworzenie stanu pierwotnego, a więc takiego, który istniał w danym obiekcie budowlanym. Wobec tego remontem nie będą roboty budowlane polegające na rozbiórce obiektu budowlanego i budowie nowego obiektu, nawet z wykorzystaniem materiałów budowlanych pozyskanych z obiektu rozebranego w tym samym miejscu i odpowiadającego gabarytami obiektowi pierwotnemu. Organ wyjaśnił, że ocena czy mamy do czynienia z remontem jest uzależniona od zakresu planowanych prac. Przy remoncie nie powinno dochodzić do realizacji nieistniających uprzednio elementów obiektu ani do zmiany położenia obiektu i jego gabarytów. Nie ma przy tym decydującego znaczenia fakt, czy gabaryty te uległy zwiększeniu, czy też zmniejszeniu. Prace takie nie będą mieściły się w definicji remontu. Wojewoda powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 lutego 2016 r. sygn. akt II SA/Bd 1343/15, w którym stwierdzono, że "planowane użycie przy wymianie słupa i przewodów elektrycznych stanowiących część linii elektroenergetycznej wyrobów budowlanych posiadających inne (wyższe) parametry niż wyroby budowlane stanowiące obecnie część tego obiektu liniowego (linii elektroenergetycznej) nie będzie remontem (...) jeżeli spowodują zmianę parametrów użytkowych lub technicznych obiektu budowlanego jako całości". Organ wskazał, że jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności z załączonych do wniosku z dnia [...] stycznia 2017 r. "Wytycznych programowych na modernizację odgałęzień linii napowietrznej SN-15 kV GPZ L. - P. ", zakres modernizacji będzie obejmował wymianę przewodów typu AFL-6 o przekroju 25 mm2 i 35 mm2 na przewody niepełnoizolowane typu GREEN PAS CCST o przekroju 70 mm2. Ponadto, zaleca się stosowanie żerdzi żelbetowych napowietrznych typu ŻN oraz strunobetonowych wirowanych typu E o długościach 12 m, 13,5 m, 15 m wymaganej wytrzymałości. W związku z powyższym organ stwierdził, że na przedmiotowej linii przewody dotychczasowe zostaną zastąpione przez przewody o większym przekroju. W jego ocenie, nie może więc budzić wątpliwości, że spowoduje to trwałe, zwiększone możliwości przesyłu prądu (zwiększenie przepustowości sieci), co zresztą potwierdził sam Inwestor w "Wytycznych programowych ..." deklarując, że modernizacja ma na celu "poprawę przyszłych potrzeb przepustowości sieci". W świetle powyższych ustaleń, zdaniem organu odwoławczego, nie mogą się ostać zapewnienia Inwestora zawarte w pismach kierowanych do Starosty [...], że remont nie zmieni parametrów technicznych linii napowietrznej. Wraz ze zwiększeniem przekroju przewodów zwiększą się bowiem możliwości przesyłowe, a tym samym i natężenia prądu, gdyż takowe umożliwiają większe przekroje przewodów - linek. Wojewoda wskazał, że w odpowiedzi na wezwanie organu Wnioskodawca podał, iż przedmiotowa linia posiada przewody "gołe" ALF o przekroju 50 mm2, a po remoncie linii będą przewody "niepełnoizolowane" EKOPAS o przekroju 50 mm2. Przewody te nie zwiększą możliwości przesyłania prądu, natomiast ich większy przekrój wynika z zastosowania izolacji, która ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa i wytrzymałości linii energetycznej. Organ podał, że Wnioskodawca nie dostarczył jednakże na poparcie swoich argumentów żadnych dowodów mogących potwierdzić aktualny stan i zaprzeczyć danym znajdującym się w "Wytycznych programowych na modernizację odgałęzień linii napowietrznej SN-15 kV GPZ L. - P. ". W związku z powyższym organ odwoławczy nie dał wiary odpowiedziom udzielonym przez Wnioskodawcę. Zauważył ponadto, że jednym z parametrów mający wpływ na fakt nieremontowego charakteru przedmiotowej linii jest jej moc. Wyjaśnił, że jak wynika z definicji natężenia prądu elektrycznego, im większy przekrój przewodnika tym więcej elektronów przepłynie w jednostce czasu, co jednocześnie zwiększy moc linii elektroenergetycznej, przy jednoczesnym zwiększeniu pola elektromagnetycznego. W związku z powyższym, w ocenie organu odwoławczego, już sama wymiana przewodów linii elektrycznej nie spełniała definicji remontu, gdyż dojdzie do zmiany parametrów takich jak zwiększenie mocy i pola elektromagnetycznego linii napowietrznej SN 15 kV relacji L. - P. . Zmianie zgodnie z załączonymi do wniosku dokumentami ulegną także choćby kubatura, przekrój, powierzchnia zabudowy słupów. Na linii zostaną bowiem zamontowane słupy wirobetonowe typu E o innych parametrach niż dotychczas funkcjonujące na żerdziach ŻN. Organ nie zgodził się również ze stwierdzeniem, że jedynym parametrem, który winien podlegać weryfikacji w kontekście ustalania charakteru planowanych robót jest długość obiektu liniowego. Zdaniem Wojewody, nie ma znaczenia podnoszony przez Spółkę fakt, że nie zmieni się przebieg linii, długość ani jej napięcie, gdyż cechy te nie wyczerpują znamion remontu. Podobnie, w ocenie organu, bez znaczenia w przedmiotowej sprawie pozostaje okoliczność, że - zgodnie z zapewnieniami Spółki - planowane prace nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę ani też decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Organ stwierdził, że remont nie może, tak jak w przedmiotowej sprawie polegać na całkowitej lub częściowej rozbiórce obiektu liniowego, a następnie jego wznoszeniu od nowa i to ze zmienionymi parametrami. W związku z powyższym, zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji wydając decyzję odmowną w przedmiotowej sprawie, prawidłowo zastosował przepis art. 124b u.g.n., a także w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały zgromadzony materiał dowodowy. W skardze do tut. Sądu Spółka zaskarżyła powyższą decyzję w całości, zarzucając jej: 1) naruszenie przepisów art. 7, art. 75 § 1 art. 77 § 1, art. 80, art. 84 oraz art. 107 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 1257), dalej jako "k.p.a.", poprzez: utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, doprowadziło do błędnego uznania planowanych prac za przebudowę, a nie za remont, niewyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji dlaczego planowane prace nie mogą być zakwalifikowane jako remont, błędne przyjęcie, iż planowane prace doprowadzą do zmiany parametrów technicznych linii, nieuzasadnioną odmowę dania wiary wyjaśnieniom wnioskodawcy, które potwierdzały, iż prace winny zostać zakwalifikowane jako remont oraz brak wskazania przyczyn, z powodu których organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej złożonym wyjaśnieniom, 2) naruszenie przepisu art. 124b ust. 1 u.g.n. oraz przepisu art. 3 pkt 3a, 6, 7a i 8 u.p.b. poprzez utrzymanie w mocy decyzji odmawiającej zobowiązania do udostępnienia części nieruchomości w celu wykonania remontu odcinka napowietrznej linii elektroenergetycznej o napięciu 15 kV relacji GPZ Lubień-Patrówek, pomimo tego, że po remoncie będzie to ta sama linia energetyczna, pracująca z takim samym napięciem oraz mająca ten sam przebieg, co obecnie. Zdaniem skarżącej, organy nie wyjaśniły w uzasadnieniu wydanych decyzji w dostateczny sposób, dlaczego planowane prace nie mieszczą się w kategorii remontu. Wojewoda błędnie ocenił argument, że na skutek przeprowadzonych prac parametry linii nie ulegną zmianie, zatem będzie to ta sama linia energetyczna, pracująca z takim samym napięciem oraz mająca ten sam przebieg, co obecnie, a także błędnie uznał, że planowane prace stanowią jej przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a u.p.b. Zgromadzony materiał dowodowy, dotyczący planowanych prac na nieruchomości nie uzasadnia stanowiska, że parametry linii zostaną zmienione i w miejscu istniejącej linii powstanie nowy obiekt budowlany, czy też, że istniejący obiekt podlega przebudowie. Skarżąca podniosła, że nie jest możliwe dokonanie prac remontowych linii energetycznej bez uprzedniego usunięcia starych elementów linii, jakimi są słupy o wyeksploatowanej konstrukcji. Podkreśliła, że nie ma konieczności wymiany przewodów i słupów na identyczne jak używane obecnie, zaś przyjęte przez nią rozwiązania technologiczne są zgodne z aktualnie obowiązującymi Polskimi Normami, natomiast zastosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto pierwotnie dopuszcza wprost art. 3 pkt 8 u.p.b. Remont, jak wskazała skarżąca, może polegać na wymianie niektórych elementów obiektu budowlanego, jakim jest linia elektroenergetyczna. Dopuszczalna jest zatem wymiana starych elementów obiektu i zastąpienie ich nowymi w ramach dokonywanego remontu. Zdaniem skarżącej, wymiana elementów linii nie powoduje zmiany jej przebiegu, długości ani napięcia, zatem powinna być uznana za remont, co uprawnia zastosowanie trybu z art.124b ust. 1 u.g.n. W oparciu o powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...]. W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że nie narusza ona prawa. Sedno sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy zakres wskazanych przez skarżącą we wniosku prac, uprawniał do wydania decyzji zobowiązującej właściciela do udostępnienia nieruchomości, o której mowa w art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podkreślenia wobec tego wymaga, że przepisy u.g.n. przewidują kilka odrębnych instytucji i trybów postępowania związanego z władczą ingerencją w prawo własności w trybie administracyjnym (rozdział 4), które, wobec konstytucyjnej zasady ochrony własności (art. 64 Konstytucji RP) nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Przypomnieć należy, że z treści art. 112 ust. 2 u.g.n. wynika, iż wywłaszczenie nieruchomości może polegać na pozbawieniu albo ograniczeniu, w drodze decyzji, prawa własności, praw użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego na nieruchomości. W myśl art. 124b ust. 1 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów, jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Decyzja o zobowiązaniu do udostępniania nieruchomości może być także wydana w celu zapewnienia dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności. Wynika z tego przepisu, że udostępnienie nieruchomości na rzecz podmiotu zawiadującego instalacją służącą do dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, oraz niezbędnymi do jej działania obiektami i urządzeniami następuje na wniosek tego podmiotu w sytuacji, gdy zachodzi konieczność przeprowadzenia prac remontowych, konserwujących lub eliminujących skutki zaistniałej awarii, a właściciel nieruchomości, nie wyraża zgody na jej udostępnienie. Przytoczony przepis przewiduje szczególny przypadek czasowego ograniczenia wykonywania prawa własności, prawa użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego do nieruchomości na podstawie decyzji administracyjnej, stanowiący postać wywłaszczenia. Właściciel, użytkownik wieczysty lub uprawniony z tytułu innych praw rzeczowych ograniczany jest w swoim prawie w ten sposób, że musi znosić korzystanie z nieruchomości przez osoby trzecie w sposób wynikający z komentowanego przepisu i określony w decyzji zezwalającej na korzystanie z nieruchomości. Okoliczność, że mamy do czynienia z ograniczeniem prawa własności determinuje ścieśniającą wykładnię cytowanego przepisu. Rozstrzygnięcie zaistniałego w sprawie sporu dotyczącego możliwości wydania decyzji zobowiązującej, o której mowa w art. 124b u.g.n., sprowadza się do ustalenia, jaki charakter mają prace objęte wnioskiem, w tym zakresie bowiem strony wyrażały odmienne stanowiska. Należało zatem przesądzić, czy planowane przez inwestora prace stanowią, zgodnie z twierdzeniem strony skarżącej, remont. W okolicznościach tej sprawy, tylko bowiem zakwalifikowanie prac jako remont, daje organowi możliwość wydania decyzji zobowiązującej właściciela do udostępnienia nieruchomości. Legalną definicję remontu zawiera art. 3 pkt 8 u.p.b., zgodnie z którym, przez remont należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym. Dokonując analizy powyższej definicji stwierdzić należy, że aby określone czynności zakwalifikować można było jako remont, muszą być one oparte na wskazanych przez ustawodawcę podstawach: prace należy wykonać w obiekcie, który już istnieje i nie mogą one prowadzić do zmiany pierwotnego stanu obiektu, nie będąc jednocześnie jego konserwacją. Remont zatem nie może stanowić ani przebudowy, ani rozbudowy, nadbudowy czy zmiany przeznaczenia obiektu. Ustawodawca zezwolił przy tym na stosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto w stanie pierwotnym. Przebudowa natomiast zdefiniowana została w art. 3 pkt 7a u.p.b., a przez pojęcie to należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Jak wynika z zestawienia cytowanych przepisów prawa budowlanego, zasadniczym elementem różnicującym pojęcia remont i przebudowa jest zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, która wyklucza remont, a która stanowi o istocie przebudowy. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że w wyniku remontu nie może powstać obiekt budowlany o innych parametrach technicznych lub użytkowych, niż obiekt pierwotny (por. wyroki NSA z dnia 8.04.2011 r., sygn. akt II OSK 610/2010; z dnia 25.01.2008 r., sygn. akt II OSK 1945/2006 - dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jeżeli zatem w następstwie wykonanych robót budowlanych nastąpi zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem parametrów charakterystycznych dla kształtu całego obiektu budowlanego, takich jak jego kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość lub liczba kondygnacji, będziemy mieli do czynienia z przebudową. Jeżeli zaś wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegać będzie na odtworzeniu stanu pierwotnego, nie będąc bieżącą konserwacją, będzie to remont. Istotną w sprawie kwestią było zatem ustalenie, czy zakres i planowany efekt robót budowlanych zamierzonych przez inwestora doprowadzi do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, czy też polegać będzie wyłącznie na odtworzeniu stanu pierwotnego istniejącego obiektu budowlanego, bez zmiany jego parametrów użytkowych lub technicznych. Z treści wniosku z dnia [...] stycznia 2017 r. inicjującego postępowanie wynika, że E. S.A. zwróciła się do Starosty [...] we [...] o wydanie, na podstawie art. 124b u.g.n. decyzji zobowiązującej J. i M. W., właścicieli nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...]. położonej w obrębie Ś., gmina B., do udostępnienia części tej nieruchomości obejmującej 995 m2 powierzchni, w celu wykonania prac remontowych istniejącej elektroenergetycznej linii napowietrznej SN 15 kV relacji GPZ L.-P.. Wnioskodawca wyjaśnił, że prace będą polegać na wymianie wszystkich słupów, fundamentów, izolatorów i przewodów oraz, że nie ulegną zmianie parametry techniczne linii napowietrznej. We wniosku podano również, że właściciele działki nie wyrazili zgody na jej udostępnienie. Podkreślić należy, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z obiektem liniowym – linią napowietrzną elektroenergetyczną o napięciu SN-15 kV GPZ L.-P.. Determinuje to pewną specyfikę oceny prac wykonywanych w ramach takiego obiektu. W świetle art. 3 pkt 3a u.p.b. obiekt liniowy stanowi obiekt budowlany. Jeżeli roboty budowlane prowadzone są w stosunku do całego obiektu, a tylko realizowane są etapami w stosunku do poszczególnych jego fragmentów i faktycznie efektem tych robót będzie demontaż całej linii przesyłowej i zastąpieniu jej nową substancją, to tym samym nie można takich robót kwalifikować jako remontu, lecz jako przebudowę lub odbudowę obiektu budowlanego. Dopuszczalność kwalifikacji robót budowlanych jako remontu dotyczy sytuacji, gdy w wyniku prac polegających na wymianie słupów i lin na części linii czy trakcji elektrycznej nie dojdzie do zmiany parametrów technicznych takich jak zmiana napięcia, długości linii napowietrznej, zmiana jej przebiegu, zmiana wysokości, miejsca lub sposobu posadowienia poszczególnych słupów, zwiększenie mocy lub zwiększenie pola elektromagnetycznego (zmiana tych parametrów oznacza, że nie jest to remont, lecz np. przebudowa w rozumieniu art. 3 pkt 7a p.b.), a także, gdy zamierzone prace nie dotyczą całego obiektu budowlanego (demontażu całej linii przesyłowej), lecz tylko określonego jego fragmentu (por. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2016 r. sygn. akt I OSK 1509/16). Prace przewidziane do wykonania na całej linii jako obiekcie budowlanym nie mieszczą się w pojęciu remontu (wymiana w ramach całej linii słupów i fundamentów, włącznie ze zmianą ich parametrów technicznych, wysokości, materiału konstrukcyjnego, wymiana przewodów, wraz ze zmianą ich przekroju, średnicy). W niniejszej sprawie prace budowlane realizowane są etapami i będą polegały na wymianie wszystkich słupów, fundamentów, izolatorów i przewodów, na całej 22 km linii napowietrznej GPZ Lubień-Patrówek. W sytuacji gdy kluczowe elementy całej linii napowietrznej jako obiektu liniowego (budowli) są demontowane i zastępowane nowymi elementami, nie sposób mówić o remoncie istniejącego obiektu. Skład orzekający podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 06 grudnia 2016r., sygn. akt I OSK 1509/16, że dopuszczalność kwalifikacji planowanych robót budowlanych jako remontu wynika z faktu, że nie dotyczą one całego obiektu budowlanego (demontażu całej linii przesyłowej), lecz tylko określonego jego fragmentu (...). Inaczej będą traktowane roboty budowlane polegające na całkowitym zdemontowaniu, rozebraniu obiektu budowlanego (w tym przypadku całej linii przesyłowej) i zastąpienie go całkowicie nową substancją. Wówczas należy je traktować jako przebudowę lub odbudowę obiektu budowlanego (tak samo jak określa to orzecznictwo sądowe w przypadku innych obiektów budowlanych np. budynków ). W piśmie z dnia [...] lipca 2017r. skarżąca podała, że linia napowietrzna posiada przewody "gołe" ALF o przekroju 50 mm2, a po remoncie linii będą przewody "niepełnoizolowane" EKOPAS o przekroju 50 mm2. Przewody te nie zwiększą możliwości przesyłania prądu, natomiast ich większy przekrój wynika z zastosowania izolacji, która ma na celu zwiększenia bezpieczeństwa i wytrzymałości linii energetycznej. Zatem skarżąca z jednej strony wskazuje, że po remoncie przewody będą miały ten sam przekrój 50mm2, a następie podaje, że "ich większy przekrój wynika z zastosowania izolacji". Ponadto, z załączonych do wniosku Wytycznych do modernizacji linii napowietrznej SN-15 kV GPZ L.-P. wynika, że modernizacji podlega cała linia napowietrzna o długości 22 km, a aktualnie linia wykonana jest przewodami typu AFL-6 35 mm2, natomiast odgałęzienia linii zbudowane są przewodami typu AFL-6 35 mm2 i AFL-6 25 mm2, na żerdziach wsporczych typu BSW-13.5, ŻN-10, ŻN-12, ŻS-10 i ŻS-12. Z. zakres modernizacji będzie natomiast obejmował wymianę przewodów typu AFL-6 o przekroju 25 mm2 i 35 mm2 na przewody niepełnoizolowane typu GREEN PAS o przekroju 70 mm2. Z. się również stosowanie żerdzi żelbetowych napowietrznych typu ŻN oraz strunobetonowych wirowanych typu E o długościach 12 m, 13,5 m, 15 m i wymaganej wytrzymałości. Fundamenty i ustoje projektowanych żerdzi należy dobrać zgodnie z wybranym typem i konstrukcją słupa przy pomocy gotowych elementów prefabrykowanych oraz betonowych w otworach wierconych. W ocenie składu orzekającego, skarżąca nie wykazała, że opisany w pkt 3 Wytycznych stan istniejący na dzień ich sporządzenia jest inny, tj., że przed remontem linia napowietrzna SN-15 kV GPZ L.-P. nie była wykonana przewodami typu AFL-6 35 mm2, natomiast odgałęzienia linii przewodami typu AFL-6 35 mm2 i AFL-6 25 mm2. Skarżąca, poza samym gołosłownym stwierdzeniem, że przed i po remoncie zastosowanie mają przewody o przekroju 50 mm2, nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających podane parametry przewodów, o co była wzywana w toku postępowania ( wezwania z dnia [...] lutego i [...] marca 2017r. ). W ten sposób, ustalenia zawarte w Wytycznych, charakteryzujące przewody istniejące przed podjęciem robót związanych z ich wymianą, nie zostały podważone. Skarżąca nie przekazała żadnych dokumentów zawierających dane techniczne słupów i przewodów, w tym ich przekroju, co przekłada się na możliwości przesyłowe linii, a co niewątpliwie musiało rzutować na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie, o odmowie zobowiązania użytkownika wieczystego do udostępnienia nieruchomości. Organ wydający decyzję, skutkiem której ma być ograniczenie właściciela w wykonywaniu prawa własności, nie może opierać się jedynie na domniemaniach i ogólnych stwierdzeniach wnioskodawcy, w sytuacji gdy istnieją wątpliwości co do charakteru zamierzonych prac. To Spółka powinna przekonać organ o prawidłowości swoich twierdzeń m.in. w oparciu o posiadane dokumenty dotyczące linii napowietrznej SN-15 kV GPZ L.-P., do złożenia których była wzywana przez organ. Skarżąca zarzucając w skardze, że organ powinien odnieść się do każdego z jej argumentów oraz, że to na organie ciąży obowiązek zgromadzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, nie przekazała organowi żadnej dokumentacji, która umożliwiłaby zweryfikowanie okoliczności podanych we wniosku, w którym wskazano na remontowy charakter zamierzonych prac, co jest istotne z perspektywy normy prawnej zawartej w przepisie art. 124b § 1 u.g.n. Należy również podkreślić, że wprawdzie elementem charakterystycznym obiektu liniowego jest jego długość (art. 3 pkt 3a Prawa budowlanego), która, jak wskazano w skardze nie ulega zmianie, to jednak nie oznacza to, że w sprawie mamy do czynienia z remontem i odtworzeniem stanu pierwotnego, albowiem po pierwsze, planowany jest remont całej linii GPZ L.-P., gdzie wszystkie kluczowe elementy całej linii napowietrznej jako obiektu liniowego (budowli ) będą demontowane i zastępowane nowymi elementami, a po drugie, w wyniku realizacji zamierzonych robót w ramach całego obiektu liniowego ulegną istotnej zmianie w szczególności parametry przewodów, co ostatecznie umożliwi poprawę przepustowości sieci i przesyłanie większej ilości energii. Taki też skutek wykonania prac przewidziano w pkt 3 Wytycznych, w którym wskazano, że modernizacja związana jest z polepszeniem warunków eksploatacyjnych, niezawodności i dyspozycyjności, zmniejszeniem awaryjności oraz dla poprawy przyszłych potrzeb przepustowości sieci. Skarżąca podnosi, że art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego dopuszcza zastosowanie wyrobów budowlanych innych, niż użyto pierwotnie. Wskazuje, że ze względów technologicznych niemożliwym i nieuzasadnionym jest zastosowanie dokładnie takich samych słupów, z tego samego materiału, oraz że nie ma konieczności wymiany przewodów i słupów na identyczne jak używane obecnie, zaś rozwiązania technologiczne przyjęte przez skarżącą są zgodne z aktualnie obowiązującymi Polskimi Normami. Skarżąca nie dostrzega jednak, że konieczność zastosowania, ze względów technologicznych, innych wyrobów niż użyto pierwotnie jest możliwa pod warunkiem, że wskutek tego nie dojdzie do powstania obiektu budowlanego o innych parametrach technicznych lub użytkowych, niż obiekt pierwotny. Tymczasem zakres zamierzonych prac ma na celu nie tylko odtworzenie stanu pierwotnego z wykorzystaniem nowych materiałów, lecz także poprawę przepustowości sieci i zwiększenie jej mocy przesyłowej, z czym wiąże się również zwiększenie oddziaływania elektroenergetycznego, na co słusznie zwrócił uwagę organ odwoławczy. Zdaniem Sądu, nie można uznać, aby zakres robót obejmujący demontaż i wymianę kluczowych elementów linii, w tym przewodów o znacznie większym przekroju i o innych parametrach technicznych i użytkowych spełniał przesłanki definicji remontu. Zakres prac wskazuje bowiem na działanie inwestycyjne, skutkiem którego nastąpi faktyczny demontaż starej, istniejącej linii napowietrznej Lubień-Patrówek i zastąpienie jej nową, bardziej zaawansowaną technologicznie linią. Będzie to również skutkować zmianą (polepszeniem) parametrów technicznych i użytkowych obiektu budowlanego liniowego. Sama wymiana przewodów linii elektroenergetycznej i zastąpienie ich nowymi przewodami, o większym od dotychczasowego przekroju, zwiększy przepustowość sieci oraz zakres oddziaływania pola elektromagnetycznego. W tym stanie faktycznym, nie było podstaw do kwalifikacji określonych we wniosku prac jako remontu, a w konsekwencji do wydania decyzji zobowiązującej, o której mowa w art. 124b u.g.n. Wobec tego, niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 124b ust. 1 u.g.n. oraz art. 3 pkt 3a, 6, 7a i 8 u.p.b., a także wskazane w niej przepisy postępowania, ponieważ organ w prawidłowy sposób zebrał niezbędny dla rozpoznania sprawy materiał dowodowy, a następnie wyjaśnił motywy rozstrzygnięcia w uzasadnieniu decyzji, które spełnia wszystkie wymagania zawarte w art. 107 § 1 i 3 K.p.a. Z tych względów, uznając że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów prawa w sposób skutkujący koniecznością jej uchylenia, orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a. o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło