II SA/Bd 1508/13

Dnia 19 lutego 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Grzegorz Saniewski sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Protokolant: asystent sędziego Magdalena Gadecka-Kauczor po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 19 lutego 2014 roku sprawy ze skarg E. Sp. z o.o. w C. oraz "N" spółka z o o. w R W na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T z dnia [..] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy oddala skargi. Decyzją z dnia [...]2013 r., nr [...] Wójt Gminy [...], działając na podstawie art. 15 1 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2013 r., poz. 267) odmówił uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...].2012 r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie urządzenia infrastruktury technicznej w postaci elektrowni wiatrowej wraz z przyłączeniem do napowietrznej linii elektroenergetycznej SN, na działce nr [...] położonej w miejscowości [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że postępowanie w niniejszej sprawie wznowiono na wniosek Aeroklubu [...], który, na podstawie art. 87 ustawy Prawo lotnicze został uznany za stronę postępowania. Zgodnie z tym przepisem obiekty budowlane i obiekty naturalne w otoczeniu lotniska nie mogą stanowić zagrożenia dla startujących i lądujących statków powietrznych. Organ podniósł, że nieruchomość, dla której wydane zostały warunki zabudowy leży w strefie ATZ lotniska [...] (w strefie ruchu lotniskowego) czyli wydzielonej przestrzeni powietrznej, na której wykonywane są loty. Dodatkowo organ ustalił, że przedmiotowa decyzja wydana została bez wymaganego prawem stanowiska Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, co stanowiło przesłankę wznowienia postępowania z urzędu, określoną w art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. W wyniku wystąpień skierowanych przez organ do Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego w Warszawie oraz Szefostwa Służby Ruchu Lotniczego Sił Zbrojnych RP w Warszawie, w sprawie uzgodnienia decyzji Nr [...] z dnia [...].2012 r., postanowieniem z dnia [...].2013r., nr [...] Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego uzgodnił pozytywnie decyzję o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, a w piśmie z dnia [...].2013 r. Szefostwo Służby Ruchu Lotniczego Sił Zbrojnych RP poinformowało, że teren objęty inwestycją położony jest poza zasięgiem powierzchni ograniczających lotnisk lotnictwa wojskowego i uzgodniło decyzję bez zastrzeżeń. Zdaniem organu I instancji w związku z pozytywnym zaopiniowaniem decyzji przez wyżej wymienione organy trudno doszukać się uzasadnienia dla potencjalnych zagrożeń przyszłej inwestycji dla startujących i lądujących statków powietrznych. W odwołaniu od powyższej decyzji Aeroklub [...] (zwany dalej "Aeroklubem"), użytkownik lotniska w [...], podniósł, że zmiana kategorii powierzchni ograniczających wskazane wyżej lotnisko umożliwiła wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Zmiana powierzchni ograniczających została zatwierdzona przez Urząd Lotnictwa Cywilnego na wniosek zarządzającego lotniskiem bez zgody i wiedzy Aeroklubu. W związku z tym Aeroklub wystąpił o przywrócenie poprzednich powierzchni ograniczających, do czego pozytywnie ustosunkował się Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, uzależniając jednak ostateczną decyzję od zgody Wójta Gminy [...], którą strona uzyskała. Odwołujący zwrócił uwagę, że przedmiotowa inwestycja stanowi bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa wykonywanych na lotnisku operacji lotniczych, ponieważ znajduje się w strefie wykonywania lotów. Dodatkowo po przywrócenie powierzchni ograniczających będzie je naruszać i przez to jej lokalizacja nie będzie zgodna z prawem. Decyzją z dnia [...]2013 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że z decyzji organu I instancji nie wynika dlaczego [...] został uznany za stronę postępowania skoro swój interes wywodzi z art. 87 Prawa lotniczego, dającego szczególną ochronę terenom lotnisk w odniesieniu do procesów inwestycyjnych i przewidującego w ust. 5 obowiązek uzgadniania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowaniu terenu dotyczących obiektów na lotniskach i w ich otoczeniu z Prezesem Urzędu Lotnictwa Cywilnego. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że naruszenie art. 87 ust. 5 stanowiło w niniejszej sprawie przesłankę wznowienia w oparciu o przepis art. 145 1 pkt 6 k.p.a. Kolegium zarzuciło również organowi, że nie odniósł się do stanowiska Wojewody [...] zawartego w decyzji z dnia [...]2013 r., znak [...], zapadłego wprawdzie w innej sprawie, ale istotnego z uwagi na tożsamość argumentacji wnioskodawcy oraz fakt, że dotyczy dalszego etapu tego samego procesu inwestycyjnego. Kolegium zwrócił również uwagę, że organ nie ustalił czy wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony w ustawowym terminie. Ponadto organ odwoławczy wywiódł, że niezależnie od ustaleń dotyczących wniosku o wznowienie postępowania pochodzącego od Aeroklubu [...] decyzja z dnia [...]2012 r. została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, co uzasadnia wznowienie postępowania z urzędu w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. Tym samym za wadliwe Kolegium uznało powołanie przez organ I instancji przepisu art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., dotyczącego sytuacji, gdy brak jest przesłanek wznowieniowych, jako podstawy do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej. Organ odwoławczy wskazał, że w tej sytuacji rozstrzygnięcie można było podjąć jedynie w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. lub 151 § 2 k.p.a., co wymaga przeprowadzenia postępowania od początku z udziałem wszystkich stron i zachowaniem zasad procedury administracyjnej. Skargę do Sądu na powyższą decyzję złożyli: N. Sp. z o.o. w [...], dla której decyzją z dnia [...]2012 r., nr [...]Wójt Gminy ustalił warunki zabudowy oraz I. Sp. z o.o. z siedzibą w [...], wywodząca swoją legitymację do wniesienia skargi z faktu, że decyzją z dnia [...]2013 r. Starosta [...] dokonał przeniesienia decyzji obejmującej pozwolenie na budowę z N. Sp. z o.o. na I. Sp. z o.o. W obu skargach podniesiono tożsame zarzuty. Zdaniem Spółek doszło mianowicie do naruszenia art. 28 w zw. z art. 127 § 1 k.p.a. w zw. z art. 87 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (Dz.U. z 2012 r., poz. 933 ze zm.) poprzez nieprawidłowe uznania, że Aeroklub był wystarczająco legitymowany do wniesienia w niniejszej sprawie odwołania, a w konsekwencji przez merytoryczne rozpatrzenie tego odwołania. Ponadto wskazano na naruszenie art. 138 § 2, art. 134 i art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 28 i art. 127 § 1 k.p.a. poprzez uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez podmiot nieuprawniony co powinno skutkować stwierdzenie niedopuszczalności odwołania, ewentualnie umorzenie postępowania odwoławczego. Zdaniem stron skarżących doszło również do naruszenia art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez brak konsekwencji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w którym organ uznając że Aeroklub nie był legitymowany do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, przyjął jednocześnie, że odwołanie tego podmiotu zostało złożone skutecznie i mogło doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skarg, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W ocenie Sądu również skargi obojga skarżących nie zasługują na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest w niniejszej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, którą uchylono i przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji decyzję odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji. Podstawę prawną decyzji organu II Instancji stanowił przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - kodeks postępowania administracyjnego. (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 267) – dalej jako: "k.p.a.", zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W niniejszej sprawie, jak wynika z treści uzasadnienia decyzji organu odwoławczego, powodem uchylenia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji był brak wyjaśnienia przez organ, dlaczego uznał, że podmiot wnoszący o wznowienie postępowania (Aeroklub) ma interes prawny do występowania w niniejszej sprawie jako strona postępowania. Podnieść w tym miejscu należy, że ustalenie istnienia interesu prawnego do występowania przez wnioskodawcę o wznowienie postępowania ma istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku bowiem, gdy organ ustali, że podmiot wnoszący o wznowienie postępowania nie ma przymiotu strony, w rozumieniu art. 28 k.p.a, upoważniającego do występowania z takim wnioskiem, winien umorzyć postępowanie w oparciu o przepis art. 105 § 1 k.p.a. W omawianej sprawie organ I instancji uzasadniając uznanie Aeroklubu za podmiot legitymowany do występowania w niniejszej sprawie jako strona, poprzestał na zacytowaniu wyjaśnień Aeroklubu zawartych w piśmie z dnia [...]2013 r., w których wnioskodawca powołał się na przepis art. 87 ustawy Prawo lotnicze jako źródło interesu prawnego, Organ nie analizował, jaki istnieje związek pomiędzy wskazanym wyżej przepisem, a sytuacją prawną Aeroklubu. Brak takich ustaleń, stanowi w ocenie Sądu naruszenie art. 7, art. 77§ 1 i art. 107 § 3 k.p.a. i uzasadniał wydanie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zwróciło również uwagę, na to, że organ I instancji wydał rozstrzygnięcie w oparciu o przepis art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., dotyczący sytuacji, gdy organ nie stwierdzi istnienia podstaw wznowieniowych. W niniejszej sprawie zaś, zdaniem organu II instancji, istniała przesłanka do wznowienia postępowania określona w art. 146 § 1 pkt 6 k.p.a – decyzja została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu. W tej sytuacji, w ocenie Kolegium, organ I instancji powinien był merytorycznie rozpoznać sprawę i wydać rozstrzygnięcie w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 lub 151 § 2, w zależności od tego czy decyzja, która mogłaby zapaść w wyniku wznowienia postępowania odpowiadałaby w swej istocie decyzji dotychczasowej. Zdaniem Sądu powyższe wskazania co do sposobu rozstrzygnięcia sprawy są co najmniej przedwczesne. Należy mieć bowiem na uwadze to, że organ I instancji nie zbadał w prowadzonym przez siebie postępowaniu czy podmiot wnioskujący o wznowienie postępowania miał interes prawny w występowaniu w tej sprawie jako strona postępowania. Kwestia istnienia interesu prawnego po stronie Aeroklubu nie została też przesądzona przez organ odwoławczy. Zarzut braku merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ I instancji i orzeczenia w oparciu o art. 151 § 1 pkt 2 lub 151 § 2 k.p.a. należałoby uznać za prawidłowy, jedynie w sytuacji, gdyby organ administracji w sposób jednoznaczny ustalił, że podmiot składający wniosek o wznowienie postępowania posiada interes prawny. Badanie bowiem przez organ czy istnieją okoliczności uzasadniające uchylenie w trybie wznowienia postępowania decyzji dotychczasowej może mieć miejsce dopiero po ustaleniu, że wnioskodawca, z inicjatywy którego wszczęto postępowanie, jest podmiotem legitymowanym do występowania w sprawie jako strona postępowania. Stwierdzenie zaś przez organ administracji, że podmiot, który złożył wniosek o wznowienie postępowania z uwagi na okoliczność wskazaną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. ze względu na brak bez własnej winy udziału w postępowaniu, nie posiada interesu prawnego do występowania w sprawie jako strona postępowania, powoduje że organ jest zobligowany do umorzenia postępowania. Dodać należy, że powoływanie się przez taki podmiot na istnienie innych podstaw do wznowienia postępowania, może stanowić w tej sytuacji jedynie okoliczność uzasadniającą wszczęcie z urzędu odrębnego postępowania. W ocenie Sądu wyżej wskazane uchybienie nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270), orzekł o oddaleniu skarg.