II SA/Bd 152/08

Dnia 1 kwietnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Sędziowie: sędzia WSA Anna Klotz (spr.) sędzia WSA Wojciech Jarzembski Protokolant: Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2008 roku sprawy ze skargi W. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności oddala skargę. II SA/Bd 152/08 Uzasadnienie Walerian R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...], którą Prezydent Miasta B. odmówił przyznania skarżącemu zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności. Organ wskazał, iż wnioskodawca nie spełnia okoliczności, o których mowa w art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późn.zm.), będąc bowiem osobą pełnoletnią, nie legitymuje się znacznym stopniem niepełnosprawności, a stopniem umiarkowanym przy czym nie została określona data powstania niepełnosprawności. Dla spełnienia kryteriów ustawowych wymagane jest powstanie niepełnosprawności do ukończenia 21 roku życia. Jak wynika z dokumentacji dołączonej przez Waleriana R. do wniosku o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności, orzeczeniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2000 r. lekarz orzecznik ZUS uznał go za całkowicie niezdolnego do pracy. Niezdolność ta miała charakter okresowy do stycznia 2003 r. Nie wskazano natomiast daty powstania niezdolności. Orzeczeniem Komisji Lekarskiej ZUS z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] Walerian R. ponownie zaliczony został do osób całkowicie niezdolnych do pracy na okres do czerwca 2008 r., przy czym datę powstania niezdolności ustalono na dzień [...] lutego 2006 r. W dniu [...] października 2006 r. Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności orzeczeniem nr [...] zakwalifikował Waleriana R. do osób legitymujących się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności na okres do [...] października 2010 r. W związku z niemożnością ustalenia daty powstania niepełnosprawności organ, powołując się na przepis § 14 ust. 6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności (Dz. U. Nr 139, poz. 1328), datę tę ustalił na dzień złożenia wniosku do Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności, czyli dzień [...] kwietnia 2006 r., a więc po ukończeniu przez wnioskodawcę 21 roku życia. Orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności zaskarżone zostało przez skarżącego do Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności, który utrzymał je w mocy orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...]. Od powyższego orzeczenia Walerian R. wniósł z kolei odwołanie do Sądu Rejonowego w B., który oddalił je wyrokiem z dnia [...] października 2007 r. W odwołaniu wniesionym od decyzji Prezydenta Miasta B., skarżący podniósł, iż całkowicie się z nią nie zgadza, bowiem uważa ją za krzywdzącą i podjętą na podstawie przestarzałych przepisów, nie mających odniesienia do rzeczywistości. Decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, uznając ją za zgodną z prawem. Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu II instancji, wskazał on, iż w związku z uznaniem skarżącego za osobę niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, czasowo do dnia [...] października 2010 r., przyjmując na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie orzekania o niepełnosprawności, że niepełnosprawność powstała w dniu złożenia wniosku do Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności, tj. w dniu [...] kwietnia 2006 r., czyli po ukończeniu przez niego 21 roku życia, nie spełnia on kryteriów zawartych w art. 16 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych i jako takiemu zasiłek pielęgnacyjny mu nie przysługuje. Na powyższą decyzję Walerian R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Podniósł w niej, iż jego choroba ujawniła się w 13 roku życia, kiedy wystąpił u niego pierwszy atak epilepsji. Od tego czasu choroba nasiliła się. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji II instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Kontrola ta sprowadza się do oceny, czy organ administracji nie naruszył prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, według stanu faktycznego i prawnego, na dzień wydania zaskarżonej decyzji. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późn.zm.) zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje, jak wynika z ust. 2 cyt. artykułu niepełnosprawnemu dziecku, osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz osobie powyżej 75 roku życia. Zgodnie natomiast z ust. 3 art. 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zasiłek pielęgnacyjny przysługuje także osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Niepełnosprawność w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych określana jest na podstawie odrębnych przepisów. I tak, jak stanowi art. 3 ust 20 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, w myśl ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2008 r., Nr 14 poz. 92), do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności zalicza się osobę z naruszoną sprawnością organizmu, niezdolną do pracy albo zdolną do pracy jedynie w warunkach pracy chronionej lub wymagającą czasowej albo częściowej pomocy innych osób w celu pełnienia ról społecznych ( art. 4 ust.2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej). Lit. b cytowanego art. 3 ust. 20 ustawy o świadczeniach rodzinnych stanowi, iż osobą posiadającą umiarkowany stopień niepełnosprawności jest osoba całkowicie niezdolna do pracy w myśl przepisów ustawy o emeryturach i rentach z funduszu ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353), która to ustawa w art. 12 definiuje, jako niezdolną do pracy osobę, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu, przy czym całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy. Zgodnie natomiast z art. 3 ust. 20 pkt c ustawy o świadczeniach rodzinnych, osobą legitymującą się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności jest także osoba posiadająca orzeczenie o zaliczeniu do II grupy inwalidów. Jak wynika z akt administracyjnych skarżący legitymuje się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności potwierdzonym wypisem z treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia [...] stycznia 2000 r., a także orzeczeniem Komisji Lekarskiej ZUS z dnia [...] lipca 2006 r., które wskazują na całkowitą niezdolność do pracy skarżącego. Umiarkowany stopień niepełnosprawności potwierdza również orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności wydane w dniu [...] października 2006 r., oraz orzeczenie lekarskie, wydane w dniu [...] kwietnia 2007 r., w wyniku badań przeprowadzonych wskutek postanowienia o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłych lekarzy sądowych, wydanego prze Sąd Rejonowy w B. w związku z toczącym się postępowaniem w sprawie rozpoznania odwołania skarżącego od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności. Orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności nie wskazało daty istnienia niepełnosprawności ze względu na niemożność jej ustalenia. Jak wynika z § 14 ust. 6 rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. (Dz. U. Nr 139, poz. 1328) jeżeli z przedłożonej dokumentacji oraz przebiegu schorzenia osoby zainteresowanej nie da się ustalić daty lub okresu powstania niepełnosprawności, za datę tę należy przyjąć datę złożenia wniosku do powiatowego zespołu. Zgodnie zatem z cytowanym przepisem organ przyjął datę [...] kwietnia 2006 r. Walerian R., urodzony w 195[...] r. miał w tej dacie 5[...] lata, przekroczył więc cezurę wieku określoną przez przepis art. 16 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który stanowi iż, zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Z przepisu tego wprost wynikają dwie przesłanki, łączne spełnienie których warunkuje przyznanie świadczenia. Oznacza to, iż muszą być one spełnione jednocześnie. Nie ulega wątpliwości, że skarżący legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności w rozumieniu przepisów ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych, nie kwestionowana jest także jego niezdolność do pracy, jednakże brak spełnienia drugiej przesłanki – czyli warunku powstania niepełnosprawności do ukończenia 21 roku życia, wyklucza go spośród beneficjentów świadczenia opiekuńczego, jakim jest zasiłek pielęgnacyjny. W związku z powyższym, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) Sąd orzekł, jak w sentencji.