II SA/Bd 157/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-03-29

Skład orzekający: Wojciech Jarzembski, Renata Owczarzak, Grzegorz Saniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Celnej prawidłowo utrzymał w mocy orzeczenie dyscyplinarne wymierzające karę nagany z ostrzeżeniem funkcjonariuszowi celnemu za nieprzekazanie zgłoszenia celnego do postępowania w celu określenia wartości celnej oraz za zastosowanie zwolnienia od należności celnych i podatkowych osobie nieuprawnionej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaniechanie przez funkcjonariusza celnego dalszego postępowania w sytuacji rażącej dysproporcji wartości przedmiotu zgłoszenia celnego oraz niedostateczne sprawdzenie dokumentów przy zastosowaniu zwolnienia od należności celnych i podatkowych, stanowi rażące naruszenie obowiązków służbowych. Organ prawidłowo ocenił materiał dowodowy i wymierzył karę dyscyplinarną, która spełnia cele zapobiegawcze i wychowawcze, nie naruszając przy tym przepisów prawa materialnego ani procesowego.
Stan faktyczny
Funkcjonariusz celny M. R. został uznany winnym zarzucanych czynów i wymierzono mu karę dyscyplinarną nagany z ostrzeżeniem. Zarzuty dotyczyły nieprzekazania zgłoszenia celnego z zaniżoną wartością pojazdu do postępowania celnego oraz zastosowania zwolnienia od należności celnych i podatkowych osobie nieuprawnionej. Organ odwoławczy utrzymał w mocy orzeczenie, uznając winę funkcjonariusza. Skarżący domagał się uniewinnienia lub umorzenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 marca 2010r. sprawy ze skargi w sprawie ze skargi M. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej. oddala skargę. II SA/Bd 157/10 Uzasadnienie Naczelnik Urzędu Celnego w B. na podstawie art. 63 ust. 1 pkt 3 oraz art. 64 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2004 r., Nr 156, poz. 1641 z późn zm.) w zw. z § 11 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie trybu przeprowadzania postępowania wyjaśniającego, dyscyplinarnego i dyscyplinarnego przyspieszonego oraz sposobu wykonywania kar dyscyplinarnych w stosunku do funkcjonariuszy celnych (Dz. U. Nr 156, poz. 1520) wydał w dniu [...] w sprawie [...] orzeczenie dyscyplinarne, uznając obwinionego M. R. za winnego zarzucanych czynów i wymierzył karę dyscyplinarną nagany z ostrzeżeniem. Wskazano, iż ustalono, że w dniu [...] starszy aspirant celny M. R. dokonując czynności objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu samochodu osobowego m-ki M. na podstawie zgłoszenia celnego [...], dysponując opinią biegłego rzeczoznawcy, który określił wartość pojazdu znacznie wyższą niż zadeklarowano w przedmiotowym zgłoszeniu celnym, nie przekazał zgłoszenia celnego wraz z dokumentacją do postępowania celnego w celu określenia wartości celnej oraz, że w dniu [...], dokonując czynności objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu samochodu osobowego m-ki J. na podstawie zgłoszenia celnego [...] zastosował zwolnienie od należności celnych i podatkowych osoby, która nie jest członkiem sił zbrojnych, w zakresie przewidzianym w umowie między Państwami – Stronami Traktatu Północnoatlantyckiego dotyczącej statusu ich sił zbrojnych sporządzonej w Londynie dnia 19 czerwca 1951 r. Uzasadniając karę wskazano, że stosowano się do ogólnych zasad wymierzania kar zawartych w czterech zasadniczych dyrektywach, jakie należy uwzględnić: sprawiedliwością orzekanej kary, tj. jej współmiernością do stopnia winy, stopniem społecznej szkodliwości czynu oraz, celem prewencyjnym jaki kara ma spełnić, czyli: zapobiegawczym i wychowawczym oddziaływaniem na sprawcę oraz społecznym oddziaływaniem kary. Orzeczona kara nagany z ostrzeżeniem, w pełni odpowiada stopniowi zawinienia. Wzięto też pod uwagę fiskalne zagrożenie dla Skarbu Państwa, na straży którego stoi służba celna. Orzeczona kara spełniać powinna zapobiegawcze i wychowawcze oddziaływanie na ukaranego. W odwołaniu M. R. zarzucił obrazę prawa materialnego - § 11 ust. 1 pkt 5 w zw. z § 11 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 sierpnia 2003 r. poprzez niesporządzenie uzasadnienia prawnego orzeczenia dyscyplinarnego; błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanego orzeczenia, polegający na niezasadnym przyjęciu, iż w sprawie zgłoszenia nr [...] doszło do powstania uzasadnionych wątpliwości, pozwalających na odejściu od metody transakcyjnej ustalania wartości towarów oraz rażąca niewspółmierność orzeczonej kary, wnosząc o zmianę orzeczenia przez uniewinnienie od zarzutu polegającego na nieprzekazaniu zgłoszenia celnego nr [...] do postępowania celnego, a w odniesieniu do drugiego czynu o umorzenie postępowania. Dyrektor Izby Celnej w T. w dniu [...] na podstawie art. 166 pkt 1, art. 169 ust. 1, art. 227 i art. 187 ustawy o Służbie Celnej z dnia 27 sierpnia 2009 r. (Dz. U. Nr 186, poz. 1323) w zw. z art. 437 § 1 kpk utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie, wskazując, że analiza materiału dowodowego potwierdziła fakt, że obwiniony dopuścił się obu zarzucanych czynów. Jego wina nie budzi żadnych wątpliwości i zgodnie z brzmieniem części III pkt 1 Karty Zakresu Obowiązków i Uprawnień z dnia 10 kwietnia 2007 r. ponosi odpowiedzialność za terminowe, rzetelne i zgodnie ze stanem prawnym prowadzenie spraw wynikających z zakresu obowiązków i uprawnień, dopuścił się bowiem naruszenia swoich obowiązków służbowych. Odnosząc się do kary, organ wskazał, że przy jej wymiarze kierowano się rodzajem i wagą popełnionego czynu oraz stanowiskiem, jakie zajmował obwiniony, a także następstwami czynu dla służby. Ponadto uwzględniono ogólne zasady wymierzenia kary, tj. sprawiedliwość orzekanej kary, wymierność do stopnia winy, stopień społecznej szkodliwości czynu oraz cel prewencyjny, a także dyrektywy określone w § 21 ww. rozporządzenia Ministra Finansów. Wymierzona kara ma na celu zapobiec powstaniu podobnych nieprawidłowości w służbie. W skardze M. R. powtórzył zarzuty z odwołania wraz z ich uzasadnieniem, domagając się: uniewinnienia w odniesieniu do czynu polegającego na nieprzekazaniu zgłoszenia celnego nr [...] do postępowania celnego, a w odniesieniu do czynu polegającego na niezasadnym zwolnieniu na podstawie zgłoszenia celnego nr [...] z cła i podatków osoby, której to zwolnienie nie przysługiwało - umorzenia postępowania. Odpowiadając na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu prawnego istniejącego w chwili wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Zgodnie natomiast z treścią przepisu art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, a zgodnie z treścią przepisu art. 133 § 1 (zd. 1) tej ustawy sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Z akt sprawy wynika zaś, że funkcjonariusze Sekcji Kontroli Wewnętrznej Urzędu Celnego w B. w przeprowadzonej kontroli doraźnej w Oddziale Celnym II w B. w dniach [...] – [...] w zakresie poprawności trybu postępowania przy obejmowaniu procedurą dopuszczenia do obrotu towarów o kodzie [...] ustalili, że w dniu [...] starszy aspirant celny M. R. dokonując czynności objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu samochodu osobowego m-ki M. na podstawie zgłoszenia celnego [...], dysponując opinią biegłego rzeczoznawcy, który określił wartość pojazdu znacznie wyższą niż zadeklarowano w przedmiotowym zgłoszeniu celnym, nie przekazał zgłoszenia celnego wraz z załączoną dokumentacją do postępowania celnego w celu określenia wartości celnej oraz, że w dniu [...], dokonując czynności objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu samochodu osobowego m-ki J. na podstawie zgłoszenia celnego [...] zastosował zwolnienie od należności celnych i podatkowych osoby, która nie jest członkiem sił zbrojnych, w zakresie przewidzianym w umowie między Państwami – Stronami Traktatu Północnoatlantyckiego dotyczącej statusu ich sił zbrojnych sporządzonej w Londynie dnia 19 czerwca 1951 r. Z akt sprawy wynika, że Rzecznik Dyscyplinarny Urzędu Celnego w B. [...] wydał postanowienie o wszczęciu postępowania wyjaśniającego, a następnie Naczelnik Urzędu Celnego w dniu [...] postanowił o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego. Z akt wynika także, że w dniu [...] odbyło się posiedzenie kończące postępowanie, w toku którego skarżący składał wyjaśnienia niezależnie od tego, że wcześniej przedstawił je w formie pisemnej. Powyższe świadczy, iż dokonano przewidzianej prawem procedury określonej treścią przepisów ustawy o Służbie Celnej. Z akt wynika także, że według przyjętej przez skarżącego do wiadomości i stosowania w dniu 10 kwietnia 2007 r. Karty Zakresu Obowiązków i Uprawnień ponosi on odpowiedzialność "za terminowe, rzetelne i zgonie ze stanem prawnym prowadzeniem spraw". Rzeczą organu było więc dokonanie oceny czy wskazane w protokole pokontrolnym zdarzenia z dnia [...] i [...] nie stanowiły naruszenia tego obowiązku. Zebrawszy w sposób zgodny z prawem materiał dowodowy, wysłuchawszy wyjaśnień skarżącego organ dokonał oceny całego materiału dowodowego i stanowisko swoje w tym zakresie uzasadnił, wskazując także dlaczego nie dał wiary wyjaśnieniom skarżącego o braku jego winy, czy braku szkodliwości jego postępowania. Niewątpliwie zaniechanie przez skarżącego dalszego postępowania w sytuacji, gdy istniała rażąca dysproporcja co do wartości obiektu będącego przedmiotem zgłoszenia celnego (ponad 10 tyś. dolarów różnicy) i to w sytuacji, gdy doszło do wycofania zgłoszenia celnego dokonanego uprzednio w innym Urzędzie Celnym, czy też niedostateczne sprawdzenie dokumentów w dniu [...] stanowią również w ocenie Sądu rażące naruszenie obowiązków funkcjonariusza celnego, którego obowiązkiem jest między innymi także dbałość o interes finansowy Państwa Polskiego. Organ uzasadnił także swoje stanowisko w przedmiocie orzeczonej kary. Tu na marginesie należy zauważyć, że już w wyroku z 4 czerwca 2002 r. II SA1565/01 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że sąd administracyjny nie ma prawnych możliwości do ingerowania w kwestie wymierzenia kary. Reasumując należy więc stwierdzić, że przy wydaniu zaskarżonego orzeczenia dyscyplinarnego jak i poprzedzającego go orzeczenia organu pierwszej instancji nie doszło do naruszenia prawa, czyli nie wystąpiły przesłanki wskazane w przepisach art. 145 § 1 pkt 1 i 145 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniające uwzględnienie skargi i dlatego zgodnie z art. 151 tej ustawy skargę oddalono.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło