II SA/Bd 168/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.Ż. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję [...] Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] grudnia 2011r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanowił: oddalić wniosek W dniu 2 marca 2012 r. (uzupełniony 29 marca 2012r.) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) złożony przez KŻ. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podał, że zamieszkuje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, która nie pracuje. Prowadzi działalność gospodarczą, z której w 2011r. uzyskiwał dochód miesięczny w wysokości [...] zł. Jest współwłaścicielem mieszkania o powierzchni [...] m2. Oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Zarządzeniem z dnia 12 marca 2012 r. zobowiązano stronę skarżącą do przedłożenia w terminie 10 dni od dnia doręczenia wezwania dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową i finansową. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu 19 marca 2012 r. Z nadesłanych dokumentów wynika, że wnioskodawca według zeznań podatkowych za 2009r i 2010r. (korekta) uzyskiwał odpowiednio dochód w kwocie: [...] zł i [...] zł. Wnioskodawca w tym okresie rozliczał się indywidualnie. Podał, że opłaty związane z utrzymaniem mieszkania wynoszą [...] zł miesięcznie. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W przedmiotowej sprawie podkreślenia wymaga, że zarządzeniem z dnia 12 marca 2012 r. zobowiązano stronę skarżącą do przedłożenia w terminie 10 dni od dnia doręczenia wezwania dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową i finansową. W zakreślonym terminie skarżący podał jedynie dane dotyczące jego dochodu za 2009r. i 2010r. oraz wysokość opłat związanych z utrzymaniem mieszkania. Ponadto podał, że ,,w okresie ostatnich 3 miesięcy konto firmowe ma zablokowane". W nadesłanym materiale brak jest jakichkolwiek informacji na temat żony skarżącego np. zaświadczenia o pozostawaniu bezrobotną czy też jej dochodu za poprzednie lata. Również informacje o utrzymaniu skarżącego są niekompletne. Z danych dotyczących utrzymania mieszkania nie można poznać kosztów np. energii elektrycznej. Z powyższego wynika, że wnioskodawca wybiórczo przedstawił swoje dane. Warto również zauważyć, że koszty sądowe mają charakter należności publicznoprawnych, zatem winny być uiszczane w pierwszej kolejności, nie zaś dopiero wówczas, gdy pozostaną wolne po rozdysponowaniu środki. Opłaty sądowe stanowią rodzaj daniny publicznoprawnej i w związku z tym inne wydatki wnioskodawcy nie mogą być w stosunku tych opłat traktowane priorytetowo (por. postanowienie NSA z dnia 23 stycznia 2006 r., sygn. akt II FZ 23/06, niepubl.). Wpis sądowy w przedmiotowej sprawie wynosi [...] zł i jest uiszczany jednorazowo po to aby zainicjować postępowanie sądowoadministracyjne. Reasumując należy stwierdzić, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych. Należy uznać, że strona skarżąca nie wykonała zobowiązania w całości, zatem nie było możliwości dokonania całościowej oceny materiału, co skutkowało oddaleniem wniosku.