II SA/Bd 173/06
WyrokWSA w Bydgoszczy2006-04-12
Skład orzekający: Grażyna Malinowska-Wasik, Wiesław Czerwiński, Ewa Kruppik-Świetlicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości sąsiedniej jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie podziału nieruchomości, jeśli wniosek o podział przewiduje ustanowienie służebności na jego działce?Ratio decidendi
Właściciel nieruchomości sąsiedniej nie jest stroną postępowania w sprawie podziału nieruchomości, nawet jeśli projekt podziału przewiduje ustanowienie służebności na jego działce. Postępowanie o podział nieruchomości nie rozstrzyga o prawach rzeczowych ani nie ustala sposobu zagospodarowania, a ustanowienie służebności może nastąpić w drodze umowy cywilnej lub powództwa cywilnego. W związku z tym, organ zasadnie odmówił przymiotu strony skarżącemu, a postępowanie zażaleniowe należało umorzyć.Stan faktyczny
Właściciele działki wystąpili o jej podział w celu powiększenia sąsiedniej działki. Projekt podziału przewidywał ustanowienie służebności na działce sąsiada, Mariusza T. Prezydent Miasta pozytywnie zaopiniował podział. Mariusz T. wniósł zażalenie, twierdząc, że jest stroną postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie zażaleniowe, nie uznając go za stronę. Mariusz T. złożył skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Asesor WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi Mariusza T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2005 r. nr [...] w przedmiocie zaopiniowania podziału nieruchomości. oddala skargę
W dniu [...] 2005r. Stefan i Marianna W. właściciele działki położonej we W. przy ul. [...], o Nr [...] wystąpili do Prezydenta Miasta W. z wnioskiem o podział tej nieruchomości, mając na celu powiększenie działki sąsiedniej nr [...], należącej do rodziny.
Jak przewidywał projekt podziału nowo wydzielona działka będzie miała dostęp do drogi publicznej poprzez ustanowienie służebności na działce Nr [...], będącej własnością sąsiada wnioskujących, Mariusza T.
Postanowieniem z dnia [...] 2005r. Nr [...] Prezydent Miasta W. zaopiniował pozytywnie proponowany podział działki, jako zgodny z przepisami.
Na powyższe postanowienie złożył zażalenie Mariusz T., właściciel nieruchomości sąsiedniej, nie wyrażając zgody na ustanowienie na swojej działce . w/w służebności.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpatrując wniesione zażalenie nie uznało skarżącego za stronę postępowania działowego i w oparciu o art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedno Dz. U. z 2000 Nr 98, poz. 1071 ze zm ) w związku z art. 138 § 1 pkt 3 cyt. ustawy umorzyło postępowanie zażaleniowe.
W uzasadnieniu organ stwierdził, że podział nieruchomości jest wykonywaniem prawa własności, nie oddziałującym na sytuację prawną właścicieli działek sąsiednich, gdyż polega na wydzieleniu działek granicami przebiegającymi wewnątrz dzielonej nieruchomości. Z tego względu, zdaniem organu ustawodawca nie wprowadza w postępowaniu działowym przesłanki ochrony interesów właścicieli działek sąsiednich. Organ wskazał, że zgodnie z art. 93 ust. 1 i art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. Nr 261 z 2004r. poz. 2603 ze zm. ) podział ten musi być zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego a w przypadku gdy tego planu nie ma, podział taki, jak w przedmiotowej sprawie, musi być zgodny z odrębnymi przepisami.
Skarżący nie zgodził się z takim stanowiskiem organu i wniósł skargę do tut. Sądu. W skardze podniósł, że działa w obronie swojej własności i tym samym jest stroną postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. w odpowiedzi na skargę podtrzymało swoje stanowisko w sprawie i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje:
Skarga nie może być uwzględniona, albowiem zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.
Sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § l ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 cytowanego artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem.
Całe zagadnienie w niniejszej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy właściciel nieruchomości przylegającej bezpośrednio do innej nieruchomości, podlegającej podziałowi, jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie podziału w rozumieniu art. 28 k.p.a.
Organ zasadnie wskazał, że zgodnie z art. 93 ust. 1 i art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. Nr 261 z 2004r. poz. 2603 ze zm. ) podział ten musi być zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego a w przypadku braku planu, podział taki musi być zgodny z odrębnymi przepisami.
Należy zauważyć, że podział inicjowany przez właściciela ma na celu wydzielenie z nieruchomości nowych działek geodezyjnych, które następnie będą mogły być wprowadzone do obrotu prawnego, jako odrębne nieruchomości.
W postępowaniu o podział nieruchomości nie przesądza się o przeznaczemu nowo wydzielonych działek, ani nie ustala się sposobu ich zagospodarowania a zwłaszcza nie przesądza się o prawach własnościowych czy też ograniczeniach praw rzeczowych. Sąd podziela stanowisko organu jako zgodne z prawem, że ustanowienie służebności gruntowej może być ustanowione w drodze umowy pomiędzy stronami tj. właścicielem działki obciążonej a właścicielem działki pozbawionej dostępu do drogi publicznej lub ewentualnie w drodze powództwa cywilnego.
Wracając do meritum sprawy a więc czy organ zasadnie nie uznał skarżącego za stronę w postępowaniu o podział nieruchomości, należy zauważyć, że przedmiotem zaskarżenia było tylko postanowienie Prezydenta Miasta, co do zgodności z przepisami proponowanego podziału działki.
Zdaniem Sądu organ słusznie odmówił przymiotu strony w postępowaniu działowym.
Stanowisko, w którym właścicieli działek sąsiednich nie uważa się za strony postępowania w rozumieniu art. 28 cyt. wyżej kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawach o podział nieruchomości zostało ugruntowane w orzecznictwie ( vide orzeczenie z dnia 28 stycznia 1997 r. Sygn. akt SA/Gd 3467/95 Naczelnego Sądu Administracyjnego, Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku).
Skoro organ nie uznał przymiotu strony w rozumieniu wskazanego art. 28 k. pa. to postępowanie zażaleniowe należało umorzyć w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3. ( za uchwałą z dnia 5 lipca 1999r. składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt OPS 16/98).
Mając powyższe na względzie w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło