II SA/Bd 195/06

Dnia 24 kwietnia 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant: Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2006 roku na rozprawie sprawy ze skargi Katarzyny S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz Katarzyny S. kwotę 100 ( sto ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Katarzyna S. działając przez ustanowionego w sprawie pełnomocnika w osobie siostry Małgorzaty B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] 2006r. Nr [...] stwierdzające niedopuszczalność odwołania wniesionego od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. z dnia [..] 2005r. znak: [...], którą to udzielono Adamowi P. pozwolenia na użytkowanie, budynku gospodarczego zlokalizowanego na terenie nieruchomości przy ul. C. w B. Odwołanie skarżąca zawarła w piśmie z dnia [...] 2005r. Organ wydał zaskarżone postanowienie na podstawie art. 123 w związku z art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity: Dz.U. Nr 98 z 2000r. poz. 1071 ze zm.) oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. ( tekst jednolity: Dz. U. Nr 207 z 2003r., poz.2016 ze zm.). [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez skarżącą, gdyż uznał, że w/wym. nie jest stroną postępowania. Zdaniem organu skarżąca nie może skutecznie powołać się na przepis prawa materialnego dający uprawnienia do wniesienia odwołania, gdyż art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego stanowi, że stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor, którym zdaniem organu w rozpoznawanej sprawie jest Adam P. W związku z powyższym organ stwierdził, że skarżąca nie jest stroną postępowania. W skardze do Sądu skarżąca zażądała uchylenia zaskarżonego postanowienia i powołując się na wyroki Sądu w sprawie postępowania w przedmiocie rozbiórki spornego obiektu wywiodła, iż jest stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu. W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wraz argumentacją zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co, następuje: Skarga ma uzasadnione podstawy. Z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1269 z późn. zm.) wynika, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej dokonywaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.(art.134 P.p.s.a.). Organ w niniejszej sprawie nie rozważył przyczyn niedopuszczalności odwołania. Zgodnie z art. 129 § 1 K.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Obliczanie terminu, jako terminu określonego w dniach, następuje według zasad ustalonych w art. 57 § 1 k.p.a. Wskazane przepisy pozwalają na precyzyjne określenie jego momentu początkowego i końcowego. Termin rozpoczyna swój bieg następnego dnia po dniu, w którym nastąpiło doręczenie lub ogłoszenie decyzji. Upływ ostatniego - czternastego dnia - uważa się za koniec terminu. Wątpliwości dotyczące obliczania terminu do wniesienia odwołania mogą powstać w sytuacji, gdy legitymację do wniesienia tego środka prawnego w jednej sprawie posiada więcej podmiotów (z reguły stron), a podlegająca zaskarżeniu decyzja nie została doręczona im wszystkim (strona została pozbawiona udziału w postępowaniu przed organem I instancji). Należy przyjąć, że termin do wniesienia odwołania dla strony pominiętej biegnie od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie, której zapewniono udział w postępowaniu (w istocie chodzi tu o najpóźniejszą datę doręczenia decyzji jednej ze stron - jeśli doręczenie następowało w różnych datach). W takim wypadku, jak należy sądzić, bez względu na okoliczność, czy pozostałe podmioty wniosły odwołanie i w sprawie została wydana decyzja ostateczna, czy też stała się ona ostateczna z powodu jej niezaskarżenia, ochronę interesu podmiotu, któremu nie doręczono decyzji, zapewnia instytucja wznowienia postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (por. E. Iserzon (w:) E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks..., s. 223-224; B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks..., s. 573). Takie stanowisko przyjmuje także orzecznictwo sądowe. W wyroku z dnia 16 lipca 2002 r. (II SA 2230/00, niepubl.) NSA podkreślił, iż "stronie, która nie brała udziału w postępowaniu I-instancyjnym, przysługuje prawo do wniesienia odwołania wówczas, gdy podmiot ten, któremu organ nie doręczył ani nie ogłosił decyzji (a jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a.) wnosi odwołanie w terminie przewidzianym dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Po upływie tego terminu stronie przysługuje jedynie wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a." (por. także wyr. NSA z dnia 27 sierpnia 1999 r., IV SA 1758/97, niepubl.; wyr. NSA z dnia 13 lipca 1999 r., IV SA 703/97, niepubl.; wyr. NSA z dnia 13 sierpnia 1998 r., IV SA 1094/96, niepubl.). W rozpoznawanej sprawie Sąd stwierdził w aktach administracyjnych organu brak zwrotnego potwierdzenia odbioru przez inwestora decyzji o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie. Z tego względu brak było możliwości ustalenia w jakim terminie decyzja organu I instancji stała się ostateczna. Zestawienie daty wydania decyzji w dniu [...] 2005r. z datą odwołania rodzą przypuszczenie, że decyzja ta mogła stać się ostateczna. Brak jest w tym zakresie dowodów, a Sąd orzeka na podstawie akt ( art. 133 P.p.s.a.). Gdyby w postępowaniu organ ustalił, że skarżąca wniosła odwołanie od decyzji niedostatecznej, to należy z całą stanowczością stwierdzić, że organ zastosował niewłaściwy tryb postępowania. Zgodnie z art. 127 § 1 odwołanie służy stronie. W związku z tym należy przyjąć, że odwołanie jest niedopuszczalne, jeżeli zostało wniesione przez osobę, która nie jest stroną w rozumieniu art. 28. W piśmiennictwie wyrażono pogląd, że "w razie gdy odwołanie wniosła jednostka, która twierdzi, że zaskarżona decyzja dotyczy jej interesu prawnego lub obowiązku, organ odwoławczy obowiązany jest rozpoznać jej odwołanie. Jeżeli w wyniku rozpoznania odwołania organ stwierdzi, że jednostka ta nie ma w danej sprawie indywidualnego interesu prawnego lub obowiązku, to wydaje wówczas decyzje o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3" (B. Adamiak (w:) Komentarz, 1996, s. 575). W uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 5 lipca 1999 r., OPS 16/98, podzielono ten pogląd i przyjęto, że: "Stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a. następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a." (por. także wyrok NSA z dnia 10 marca 1986 r., III SA 1377/86, ONSA 1989, nr 1, poz. 11, w którym stwierdzono, że: "1. Artykuł 134 k.p.a. nie stanowi podstawy do rozstrzygania o odmowie uznania za stronę. W świetle powyższego stanu faktycznego i prawnego Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.