II SA/Bd 233/14

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2015-06-29

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika innego niż wcześniej ustanowiony w ramach prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane stronie tylko raz w danej sprawie. Wniosek o zmianę pełnomocnika nie stanowi zmiany zakresu prawa pomocy i nie uzasadnia ponownego przyznania prawa pomocy w tym samym zakresie.
Stan faktyczny
K.S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego zamiast wcześniej ustanowionego adwokata w sprawie dotyczącej uchybienia terminu do wniesienia odwołania od postanowienia Kuratora Oświaty. Wcześniej sąd przyznał jej prawo pomocy w zakresie całkowitym i ustanowił adwokata. Skarżąca argumentowała utratę zaufania do dotychczasowego pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w miejsce adwokata przyznanego wcześniej w ramach prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi na postanowienie [...] Kuratora Oświaty w [...] z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy Wnioskiem z dnia 6 kwietnia 2014 r. K. S. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych w sprawie wszczętej na skutek jej skargi na postanowienie [...] Kuratora Oświaty w [...] z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniem z dnia 13 maja 2014 r. referendarz sądowy przyznał K. S. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Następnie postanowieniem z dnia 18 czerwca 2014 r. referendarz sądowy ustanowił dla K. S. adwokata. Wyrokiem z dnia 5 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżone postanowienie oraz uchylił decyzję Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...]r. nr [...]. Pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. skarżąca wniosła o zmianę przyznanego w ramach pomocy prawnej pełnomocnika z adwokata na radcę prawnego argumentując utrata zaufania do działającego w imieniu skarżącej adwokata. Postanowieniem z dnia 5 maja 2015 r. referendarz sądowy oddalił wniosek K. S. o przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W dniu [...] czerwca 2015 r. skarżąca wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia domagając się ustanowienia radcy prawnego w miejsce przyznanego postanowieniem z dnia [...]r. adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – powoływana dalej jako "ppsa", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest rzeczywiście ciężka. Instytucja powyższa ma na celu bowiem umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, które z przyczyn od siebie niezależnych nie są w stanie zdobyć środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym. Zwrócić należy jednak uwagę na fakt, iż w dniu złożenia powyższego wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca korzystała już z prawa pomocy w zakresie całkowitym przyznanego jej na mocy postanowienia z dnia [...]r. W tej sprawie Okręgowa Rada Adwokacka do reprezentowania skarżącej wyznaczyła adwokata W. M. (k. 43 akt), zmieniając na żądanie skarżącej na adwokata A. R. (k. 75 akt). Tym samym mając na uwadze treść art. 243 § 1 ppsa, nie jest możliwe ponowne przyznanie prawa w zakresie zgodnym z wcześniej rozstrzygniętym wnioskiem. Wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca mogłaby wnieść w tej sprawie tylko wówczas, gdyby wcześniejszy wniosek w tym przedmiocie został oddalony lub gdyby w kolejnym wniosku domagała się przyznania prawa pomocy w innym zakresie niż przyznany. W tym miejscu wskazać należy, iż fakt złożenia przez skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego nie oznacza zmiany zakresu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżąca korzysta już, bowiem z prawa pomocy w zakresie całkowitym. Chęć zmiany adwokata na radcę prawnego nie uzasadnia, więc ponownego rozpoznania wniosku i przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wobec powyższego na podstawie art. 243 § 1 w zw. z art. 239 pkt 4 ppsa, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło