II SA/Bd 235/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Asesor WSA Anna Klotz Protokolant Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Ewy M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta T. z dnia [...] 2004 r. Nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. U z a s a d n i e n i e: Decyzją z [...] 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy decyzję z [...] 2004 r., wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta T. przez Dyrektora Wydziału Świadczeń Rodzinnych Urzędu Miasta T. z [...] 2004 r., mocą której zmieniono decyzję własną z [...] 2004 r. w ten sposób, że przyznano skarżącej prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w wysokości 110 zł., jednorazowo w miesiącu wrześniu 2004 r., oraz przyznano prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na okres od 1 października 2004 r. do 31 grudnia 2004 r. w wysokości 280 zł. miesięcznie. Rozstrzygnięcie swoje, organ odwoławczy oparł o następujące ustalenia i rozważania: Decyzją z dnia [...] 2004 r. znak: [...] działający z upoważnienia Prezydenta Miasta T. Dyrektor Wydziału Świadczeń Rodzinnych Urzędu Miasta T., na podstawie art. 70 a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, w związku z ustaleniem prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na wniosek złożony przez Panią Ewę M. postanowił zmienić decyzję [...] z dnia [...] 2004 r. w sprawie zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku w ten sposób, że przyznał w/w/ prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka Damiana M. ur. [...] 1986 r. – w wysokości 110 zł jednorazowo w miesiącu wrześniu 2004 r. oraz przyznał prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na okres od 1 października 2004 r. do dnia 31 grudnia 2004 r. w wys. 280 zł miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji powołano się na obowiązujące od dnia [...] 2004 r. przepisy ustawy z dnia 30 lipca 2004 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 192, poz. 1963) i podano, że wnioskodawczyni spełnia kryteria warunkujące uzyskanie powyższego świadczenia, gdyż do dnia [...] 2004 r. pobierała świadczenie z funduszu alimentacyjnego. Natomiast wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku Pani Ewa M. złożyła w dniu [...] 2004 r. i od tego dnia przysługuje jej wymieniony dodatek. W odwołaniu od tej decyzji Pani Ewa M. domaga się przyznania jej dodatku na podstawie art. 70 a od miesiąca maja 2004 r. Rozpoznając odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. ustaliło, co następuje: Pani Ewa M. samotnie wychowuje syna Damiana, ur. [...] 1986 r., na którego pobierała świadczenie z funduszu alimentacyjnego w kwocie 400 zł miesięcznie do kwietnia 2004 r. Wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do tego zasiłku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, a także rozpoczęcia roku szkolnego Pani Ewa M. złożyła w Urzędzie Miasta T. dnia [...] 2004 . Decyzją z dnia [...] 2004 r. znak: [...] działający z upoważnienia Prezydenta Miasta T. Dyrektor Wydziału Świadczeń Rodzinnych Urzędu Miasta T. przyznała Pani Ewie M. zasiłek rodzinny na dziecko – Damiana w wysokości 43 zł miesięcznie na okres od dnia 1 września 2004 r. do 31 sierpnia 2005 r. oraz przyznała dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka w wysokości 170 zł miesięcznie na okres od 1 września 2004 r. do 31 sierpnia 2005 r., oraz rozpoczęcia szkoły w wysokości 90 zł jednorazowo w miesiącu październik za miesiąc wrzesień. Obowiązujące od dnia 1 października 2004 r. zmiany w ustawie o świadczeniach rodzinnych wprowadzone ustawą z dnia 30 lipca 2004 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych, zawierają nową regulację pozwalającą osobie otrzymującej dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka, która do dnia 30 kwietnia 2004 r. pobierała świadczenie z funduszu alimentacyjnego ustalić w okresie od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 31 grudnia 2004 r. prawo do tego dodatku w wysokości 70 % świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługującego w kwietniu 2004 r. (art. 70a ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Z akt sprawy wynika, że Pani Ewa M. spełnia warunki określone w art. 70a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, uprawniające do pobierania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka ale dopiero od miesiąca września 2004 r. gdyż wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami strona złożyła dopiero [...] 2004 r., z tym dniem jest osobą otrzymującą dodatek z tego tytułu i od tego miesiąca nabywa uprawnienie dodatku przyznawanego na podstawie cytowanego wyżej art. 70a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wysokość przyznanego świadczenie została ustalona na podstawie zaświadczenia ZUS Oddział w G. z dnia [..] 2004 r., z którego wynika, że strona pobierała świadczenie z funduszu alimentacyjnego do kwietnia 2004 r. w wys. 400 zł. Zatem 70% świadczenia z funduszu alimentacyjnego wynosi 280 zł. W tych warunkach należy stwierdzić, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił zarówno wysokość dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługującego stronie, na mocy powołanego wyżej przepisu art. 70a ust. 1 cyt. ustawy, jak i okres w którym stronie przysługuje ten dodatek tj. od września 2004 r. do 31 grudnia 2004 r. W skardze do Sądu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc, że dochodzony przez nią dodatek powinien zostać przyznany począwszy od maja 2004 r., skoro ustawa nowelizująca ustawę o świadczeniach rodzinnych, wprowadziła nowe, korzystniejsze uregulowania z mocą od maja 2004 r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało uznać za zasadną. Zgodnie z przepisem art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 153, poz.1270), zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, należało stwierdzić, że zostały one wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. przepisu art. 70 "a" ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228, poz.2255), które miało wpływ na wynik sprawy. Przepis ten stanowi, że osobie otrzymującej dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, która do 30 kwietnia 2004 r. pobierała świadczenie z funduszu alimentacyjnego, ustala się w okresie do 1 maja 2004 r. do 31 grudnia 2004 r. prawo do tego dodatku w wysokości 70 % przysługującego w kwietniu 2004 r. świadczenia z funduszu alimentacyjnego, przy czym dodatek ten nie może być niższy niż 170 zł. na dziecko albo 250 zł. na dziecko, które jest wychowywane samotnie i legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności lub znacznym stopniu niepełnosprawności. Poza sporem było, że skarżąca spełnia warunki do otrzymania powyższego dodatku, istota sporu sprowadzała się zaś do rozstrzygnięcia, od kiedy świadczenie to winno zostać jej przyznane. W ocenie Sądu, organy obu instancji niezasadnie uznały, że brak jest przesłanek do przyznania dochodzonego świadczenia począwszy od 1 maja 2004 r. Podnoszony przez nie argument o przysługiwaniu dodatku od dnia [...] 2004 r., tj. od dnia złożenia wniosku o świadczenie, należało uznać za niezasadny. Jakkolwiek przepis art. 24 ust. 2 w/w ustawy stanowi, że prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął o nie wniosek, to jednak treść cytowanego już przepisu art. 70 a ust. 1 tejże ustawy, wyraźnie wskazuje, że przepis ten ma charakter normy lex specialis w stosunku do uregulowania uzależniającego określenie początku przysługiwania świadczenia od momentu złożenia o nie wniosku. Wynika to z okoliczności, że w/w norma nowelizująca ustawę, określiła szczegółową datą, odnoszącą się do dnia, miesiąca i roku, początek, jak i koniec okresu uprawniającego do otrzymania dodatku, przy czym, nowela ta weszła w życie po dniu 1 maja 2004 r., a więc już po upływie okresu początkowego przysługiwania spornego świadczenia. Powyższy fakt musi więc prowadzić do wniosku, że świadczenie to obowiązuje za okres wsteczny w stosunku do momentu wejścia w życie przepisów nowelizujących ustawę, inaczej bowiem świadczeniobiorcy nie mogliby w całości zrealizować swych uprawnień począwszy od 1 maja 2004 r., albowiem w dacie tej nie mogli znać treści art. 70 a w/w ustawy, a w konsekwencji niezasadnym byłoby wymaganie złożenia przez nich wniosków o świadczenie w tym okresie. Ponadto należy stwierdzić, że treść punktu pierwszego decyzji organu I instancji jest wadliwa z innych jeszcze powodów. Wskazuje ona bowiem, że dochodzony dodatek został przyznany za wrzesień 2004 r. w kwocie jedynie 110 zł., podczas gdy analizując treść wcześniejszej decyzji tego organu z 29 września 2004 r., jak i uzasadnienie zaskarżonej decyzji, można wysnuć przypuszczenie, że w istocie za tenże miesiąc, zamiarem organu było przyznanie skarżącej kwoty 280 zł., którą łącznie otrzymała w ten sposób, że 170 zł. przyznano jej decyzją z 29.09.2004 r., a pozostałą kwotę 110 zł., decyzją z [...] 2004 r. Jakkolwiek decyzja pierwszoinstancyjna miała charakter decyzji zmieniającej wcześniejszą decyzję ostateczną, na podstawie której skarżącej wypłacono kwotę 170 zł., to jednak przyznając inną niż dotychczas kwotę świadczenia za miesiąc objęty wcześniejszym już rozstrzygnięciem, należało określić w sposób nie budzący wątpliwości jaka jest wysokość nowo ustalonej kwoty, w miejsce kwoty przyznanej uprzednio. Tymczasem treść pierwszoinstancyjnego rozstrzygnięcia wskazuje, że skarżącej obniżono dodatek z kwoty 170 zł. do 110 zł., czego ponadto nie uzasadniono. W takim stanie rzeczy skarżąca, jakkolwiek pobrała za wrzesień 2004 r., łącznie 280 zł., to z decyzji organów obu instancji wynika, że dysponuje ona tytułem prawnym za ten okres, jedynie do dodatku w kwocie 110 zł. (uregulowania decyzji z [...] 2004 r., już nie obowiązują). W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonego naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 §1 pkt 1lit. "c" oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.