II SA/Bd 236/06
WyrokWSA w Bydgoszczy2006-06-08
Skład orzekający: Renata Owczarzak, Krzysztof Gruszecki, Grażyna Malinowska-Wasik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy dla budynku gospodarczego z przeznaczeniem na hodowlę szynszyli może zostać wydana, jeśli wnioskowana lokalizacja od frontu działki narusza ład przestrzenny i zasady zagospodarowania terenów przyległych, gdzie regułą jest lokalizowanie budynków mieszkalnych od frontu, a gospodarczych w głębi działki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ustalenie warunków zabudowy dla budynku gospodarczego z przeznaczeniem na hodowlę szynszyli, lokalizowanego od frontu działki, było nieprawidłowe, ponieważ naruszało to zasadę kontynuacji funkcji i cech zabudowy, zgodnie z którą w analizowanym obszarze budynki mieszkalne lokalizuje się od frontu, a gospodarcze w głębi działki. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym rozporządzenie wykonawcze, prawidłowo interpretowane przez organy, nie naruszają istoty prawa własności, a jedynie określają zasady zagospodarowania terenu.Stan faktyczny
Skarżący D. i J. K. domagali się uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy D. ustalającą warunki zabudowy dla budynku gospodarczego z przeznaczeniem na hodowlę szynszyli. Wójt ustalił warunki w oparciu o analizę zagospodarowania terenów przyległych, wskazując, że wnioskowana lokalizacja od frontu działki narusza ład przestrzenny, gdyż budynki gospodarcze powinny być lokalizowane za budynkami mieszkalnymi. Skarżący zarzucili decyzjom brak właściwego uzasadnienia, sprzeczność ze stanem faktycznym oraz naruszenie przepisów prawa, twierdząc, że hodowla szynszyli nie jest uciążliwa i nie powinna być traktowana jak hodowla zwierząt gospodarskich.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Protokolant Justyna Straka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 czerwca 2006r. sprawy ze skargi D. i J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] 2005r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] 2005r. Nr [...] Wójt Gminy D. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczego w siedlisku rolniczym zlokalizowanym na działce oznaczonej numerem geodezyjnym 209/1 obręb G. z przeznaczeniem na hodowlę szynszyli. Ustalenia warunków dokonano w oparciu o zasady zagospodarowania terenu oraz zabudowy wynikające z analizy zainwestowania terenów przyległych i przepisów odrębnych. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, powołując się na przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 61. ust.1 pkt 1) oraz § 4 Rozporządzenia Min. Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dot. nowej zabudowy i zagospodarowania terenu, że w przypadku braku planu miejscowego wnioskowany budynek gospodarczy z przeznaczeniem na hodowlę szynszyli nie może być lokalizowany zgodnie z sugestią wnioskodawcy tj. od frontu działki w odległości 30,0 m od krawędzi jezdni drogi gminnej ponieważ taka lokalizacja zakłóci zasady ładu przestrzennego. Na działkach znajdujących się w granicach obszaru analizowanego budynki gospodarcze lub inwentarskie usytuowane są za budynkami mieszkalnymi.
W decyzji, jak wskazuje organ uwzględniono również stanowisko uczestników postępowania właścicieli działki sąsiedniej nr [...], E. i J. D., zamierzających wybudować na swojej działce budynek mieszkalny zgodnie z obowiązującym planem miejscowym tj. w odległości min. 15m od krawędzi jezdni drogi gminnej. Argumentowali oni, iż lokalizacja budynku gospodarczego z przeznaczeniem na hodowlę szynszyli od frontu działki, w niewielkiej odległości od granicy, obniży wartość sąsiedniej działki i uniemożliwi zagospodarowanie jej zgodnie z zamierzeniem, zagwarantowanym planem miejscowym.
Uwzględniając uwarunkowania wynikające z przeprowadzonej analizy zagospodarowania terenu oraz terenów przyległych, a także przepisów szczególnych i uwag wniesionych przez zainteresowane strony, wskazano dwa alternatywne obszary lokalizacji obiektu: bezpośrednio za budynkiem mieszkalnym lub bardziej w głąb działki- za lasem.
Od powyższej decyzji skarżący - D. i J. K. złożyli odwołanie.
Podnieśli, że wskazana w decyzji lokalizacja budynku w głębi działki, za domem lub lasem nie może być zrealizowana, gdyż miejsce pomiędzy domem a lasem zostało wykorzystane do składowania drewna na opał. Wskazana lokalizacja zdaniem skarżących nie zakłóca ładu przestrzennego. Budynek nie będzie architektonicznie odbiegał od istniejących budynków. Odwołujący się podkreślili też, że hodowla szynszyli nie jest uciążliwa.
Decyzją z dnia [...] 2005r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygniecie.
Organ wskazał, iż przedmiotowa działka położona jest w obszarze, dla którego brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Konieczne więc było zastosowanie przepisów art. 59, ust. 1 oraz art. 60, ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania, stosownie do art. 5 ust. 3 w/w ustawy przeprowadzono wokół wnioskowanej działki analizę stanu zagospodarowania terenu. W granicach wyznaczonego obszaru występuje zabudowa zagrodowa. Projekt decyzji został uzgodniony z Wojewodą [...], Zarządem Melioracji i Urządzeń Wodnych, Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym i Starostą B.
W oparciu o poczynione ustalenia, lokalizacja budynku dla hodowli szynszyli sugerowana przez inwestora nie była możliwa. Na żadnej z analizowanych nieruchomości zabudowa gospodarcza i inwentarska nie są lokalizowane pomiędzy drogą, a budynkiem mieszkalnym. Wskazane usytuowanie dla budynku hodowli szynszyli nie może w żaden sposób zakłócić zasad zagospodarowania przestrzenią, a argumenty przytaczane przez skarżących o bezzapachowej i nieuciążliwej hodowli nie mają żadnego wpływu na wskazane rozwiązania lokalizacyjne.
Na powyższą decyzję D. i J. K. złożyli skargę do Sądu wnosząc o jej uchylenie. Zarzucili w/w decyzji niezgodność z obowiązującymi zasadami prawa materialnego i proceduralnego jak również sprzeczność ze stanem faktycznym. Powołując się na treść art. 107 KPA wskazali, że decyzja nie zawiera właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego. Organ powinien wskazać fakty, które uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz przyczyny z powodów których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także wyjaśnić podstawę prawną decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. W myśl utrwalonego orzeczenia NSA obowiązkiem każdego organu jest jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, co wypływa także z zasad ogólnych wyrażonych miedzy innymi w art. 9 kpa. Chodzi o wytłumaczenie, dlaczego organ administracyjny dany przepis zastosował do konkretnych ustaleń, względnie dlaczego uznał go za niewłaściwy.
Skarżący stanęli na stanowisku, iż zaskarżona decyzja, a także decyzja Wójta oraz ocena urbanisty, na której opiera się rozstrzygniecie są niezgodne z przepisami prawa. Stanowiska organów są ogólnikowe i sprowadzające się w istocie do wyrażania prywatnych opinii i upodobań nie popartych rzetelną podstawą prawną.
Wskazali, iż organy administracji stwierdzają istnienie zasady. Zdaniem skarżących taka zasada nie istnieje w żadnym dokumencie czy, akcie prawa miejscowego, że budynek mieszkalny winien być usytuowany od frontu działki, a budynki inwentarskie i gospodarskie w głębi. Wnioskowane budynki nie są osiedlem domków jednorodzinnych, ale wpisane są w sens działalności gospodarczej wsi.
W wielu przypadkach budynki gospodarcze stoją przed domem mieszkalnym, przy głównej drodze. W ocenie skarżących budownictwa wiejskiego nie można ubrać w "sztance" bez możliwości uwzględnienia stosowania upodobań właściciela.
Według skarżących organy administracji sprowadziły hodowlę szynszyli do hodowli trzody chlewnej i bydła, które powinny być "schowane" przed oczami i nosem sąsiadów. W ich ocenie uzasadnienie usytuowania budynków w myśl rzekomej zasady może mieć zastosowanie w hodowli krów, świń, ale nie może być podstawą dla hodowli zwierząt, które w ciągu doby zjadają jedną łyżkę pokarmu roślinnego.
Za niezrozumiałe oni uznali opinie uczestników postępowania, którzy w proponowanej hodowli widzą zagrożenie dla wartości swojej działki, bowiem grunty te, to tereny rolnicze, a nie sterylne osiedla. Emisja zapachów jest w tym przypadku naturalną sprawą określoną specyfiką wsi. Podkreślali przy tym, że hodowla szynszyli jest bezzapachowa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Warunkiem pozytywnego załatwienia wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest łączne spełnienie wymogów określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1-5 ustawy z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717). Jeden z nich, wymieniony w punkcie 1 stanowi, że wydanie decyzji jest możliwe, gdy co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu.
Na mocy delegacji ustawowej wynikającej z art. 61 ust. 6 ustawy Minister do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej został upoważniony do określenia w drodze rozporządzenia sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego.
Wypełniając tę delegację, Minister Infrastruktury wydał 26 sierpnia 2003r. stosowne rozporządzenie w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588).
Okolicznością bezsporną jest brak planu miejscowego dla obszaru objętego wnioskiem.
Oceniając warunki zabudowy na działce wnioskodawcy przez pryzmat wymagań zawartych w powołanych przepisach organ doszedł do przekonania, że istnieją podstawy do pozytywnego załatwienia wniosku, lecz przy innym usytuowaniu wnioskowanego obiektu.
Kierując się zaleceniami zawartymi w § 3 cyt. rozporządzenia polegającymi na konieczności wyznaczenia obszaru analizowanego i przeprowadzenia na nim analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o jakich mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy organ ustalił, że lokalizacja obiektu gospodarczego jest możliwa wyłącznie za obiektem mieszkalnym odnosząc usytuowanie go w stosunku do drogi.
Zdaniem Sądu zastosowanie i interpretacja zastosowanych przepisów jest prawidłowa.
Przez funkcję i cechy zabudowy i zagospodarowania terenu należy rozumieć sposób użytkowania obiektów budowlanych, gabaryty, formę architektoniczną, usytuowanie linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu ( § 2 cyt. rozp.).
W wyznaczonym obszarze analizowanym regułą jest sytuowanie w pierwszym rzędzie od drogi obiektów mieszkalnych a za nimi obiektów o innym charakterze i przeznaczeniu. Obiekty mieszkalne i gospodarcze z natury swej pełnią inną funkcję i tym samym determinują cechy zabudowy. Stwierdzenie zatem o konieczności zastosowania obowiązującej reguły jest zgodne z wymogiem kontynuacji funkcji i cech zabudowy i zagospodarowania terenu, przewidzianej obowiązującymi przepisami. W tych okolicznościach bezzasadny jest zarzut o wydaniu decyzji bez podstawy prawnej.
Dla prawidłowości wyznaczenia obszaru analizowanego konieczne było ustalenie jego granic. Zgodnie z § 3 ust. 2 rozporządzenia granice obszaru analizowanego wyznacza się w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem, nie mniejszej niż 50m.
Organ zakreślił obszar według tych reguł. W bezpośrednim sąsiedztwie (z jednej strony) znalazł się obszar objęty planem miejscowym. Ani zapisy tego planu ani warunki zabudowy na działkach po przeciwnej stronie nie pozwalały na lokalizację obiektu w sposób określony przez wnioskodawcę. Ustalenie takie oparto na ocenie obszaru analizowanego i tym samym w zgodzie z obowiązującymi przepisami.
Sąd nie podziela zarzutu o naruszeniu art. 107 kpa przez brak składników formalnych decyzji, zwłaszcza dotyczących uzasadnienia faktycznego i prawnego. Organ prawidłowo określił co stanowiło podstawę wydania decyzji i jakie okoliczności były istotne dla oceny zgłoszonego wniosku. Oczywista była też podstawa prawna rozstrzygnięcia. Ocena zasadności wniosku nie była więc wyrazem "prywatnej opinii i upodobań" organu.
Bez wpływu na wynik sprawy miały warunki hodowli szynszyli, stąd nie ma podstaw do formułowania zarzutu o braku analizy w tym przedmiocie.
Odnosząc się do naruszenia prawa własności przez wydanie decyzji o treści nieodpowiadającej żądaniu skarżących należy stwierdzić, że niewątpliwie prawo własności podlega najdalej idącej ochronie. Nie oznacza to jednak, że nie istnieje możliwość ingerencji ustawodawcy w przyznane w tym zakresie uprawnienia. Dzieje się tak w szczególności, gdy tego typu ingerencja znajduje uzasadnienie w innych konstytucyjnie chronionych prawach i wartościach.
Zgodnie z art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej własność może być ograniczona w drodze ustawy w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności.
Przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie ingerują w prawo własności w taki sposób, który uniemożliwia lub utrudnia korzystanie z tego prawa lub jego ochrony. Decyzja o warunkach zabudowy ma na celu wyłącznie przesądzenie, czy planowane zamierzenie może być realizowane na danym terenie w zgodzie z obowiązującymi przepisami. Nie występuje więc zagrożenie naruszenia prawa.
W tych okolicznościach Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło