II SA/Bd 242/08

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2008-04-18

Skład orzekający: Michał Kujawa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, która wnioskuje o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, wykazała, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania, biorąc pod uwagę jej dochody, oszczędności w akcjach oraz posiadane nieruchomości?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Mimo posiadania miesięcznego dochodu i ponoszenia wydatków, strona dysponuje oszczędnościami w akcjach, które mogą zostać spieniężone na pokrycie kosztów sądowych, w tym wpisu sądowego, który jest świadczeniem incydentalnym.
Stan faktyczny
Strona skarżąca M. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, uzasadniając go trudną sytuacją finansową. Wnioskodawczyni jest osobą samotną, jej miesięczny dochód wynosi [...], który przeznacza na utrzymanie i spłatę pożyczki. Posiada również nieruchomość rolną i akcje. Referendarz sądowy uznał, że strona nie wykazała braku możliwości poniesienia kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia robót budowlanych postanowił oddalić wniosek W dniu 11 kwietnia 2008r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Konieczność przyznania prawa pomocy strona skarżąca uzasadnia trudną sytuacją finansową. Jak wynika z wniosku, skarżąca jest osobą samotną, której miesięczny dochód wynosi [...] zł. Kwotę tę przeznacza na utrzymanie oraz spłatę pożyczki, której rata miesięczna wynosi [...] zł. Posiada nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha oraz akcje o wartości [...] zł. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawczyni nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżąca dysponuje kwotą dochodu w wysokości [...] zł miesięcznie, ponadto posiada dość wysoką kwotą oszczędności, którą zainwestowała w akcje. Skarżąca jest również właścicielem nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha. Istotne w przedmiotowej sprawie jest to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Tymczasem oprócz miesięcznego stałego dochodu w postaci wynagrodzenia posiada oszczędności ulokowane w akcjach. Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co zostało wykazane powyżej i nie jest kwestionowane. Z drugiej jednak strony wpis sądowy należny od niniejszej sprawy wynosi 500 zł. W relacji do zgromadzonych oszczędności nie jest on wysoki, gdyż zważyć należy, że zostanie on uiszczony incydentalnie, nie jest permanentnym świadczeniem, które to wymagałoby od strony skarżącej dużo większego zaangażowania finansowego. Natomiast wpis jest uiszczany jednorazowo po to aby zainicjować postępowanie sądowoadministracyjne. Poza tym wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych tym bardziej wówczas, gdy posiada ona akcje, które może spieniężyć i pokryć koszty postępowania. Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło