II SA/Bd 254/07

WyrokWSA w Bydgoszczy2007-05-08

Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Krzysztof Gruszecki, Anna Klotz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o zdolności do czynnej służby wojskowej jest zgodne z prawem, jeśli nie wyjaśniono w sposób wystarczający, na ile poprawił się stan zdrowia poborowego od czasu wydania orzeczenia o czasowej niezdolności do służby, a także nie odniesiono się do orzeczenia o stałym umiarkowanym stopniu niepełnosprawności?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej oraz poprzedzające je orzeczenie organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów prawa materialnego. Orzeczenie komisji drugiej instancji nie wyjaśniło w wystarczającym stopniu, na ile poprawił się stan zdrowia skarżącego od czasu wydania orzeczenia o czasowej niezdolności do służby wojskowej, ani nie odniosło się do posiadanego przez niego orzeczenia o stałym umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Zbigniew K. złożył skargę na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej, które utrzymało w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej uznające go za zdolnego do czynnej służby wojskowej (kategoria A). Skarżący podnosił, że cierpi na schorzenia kręgosłupa, ostrogi piętowe oraz nietrzymanie moczu, a także posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydane na stałe. Organy wojskowych komisji lekarskich uznały go za zdolnego do służby, mimo wcześniejszego orzeczenia o czasowej niezdolności i posiadanych schorzeń.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2007 r. oraz poprzedzające je orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2006 r. i stwierdził, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Asesor WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant: Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 maja 2007 r. sprawy ze skargi Zbigniewa K. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2007 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2006 r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu. II SA/Bd 254/07 Uzasadnienie Zbigniew K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2007 r. nr [...], którym utrzymano w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w B. z dnia [...] 2006 r. Nr [...] w przedmiocie uznania skarżącego za zdolnego do czynnej służby wojskowej kat. zdr. "A" Organ odwoławczy zaskarżone orzeczenie wydał na podstawie art. 29 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (jednolity tekst Dz. U. Nr 241 z 2004 r. poz. 2416 z późn. zm.), rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości § 3 ust. 4 – (Dz. U. Nr 151 , poz. 1594) i w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595) oraz art. 138 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm.). Z akt sprawy wynika, że skarżący jako chłopiec 14, 5 letni był leczony w związku ze schorzeniem kręgosłupa. Z tego powodu był hospitalizowany (od 4 lipca 2001 do 3 sierpnia 2001), zgodnie z kartą informacyjną leczenia szpitalnego został wypisany w stanie ogólnym dobrym do domu. (K- 42 akt administracyjnych). Kolejny raz skarżący był leczony szpitalnie w okresie od 6 września 2004 r. do 27 września 2004 r. Zgodnie z kartą informacyjną leczenia szpitalnego rozpoznano u niego skoliozę Th prawostronną, L-S lewostronna (M 41.1), entezopatię okolicy guzów kości piętowych obu kończyn dolnych (L>P), ostrogę piętowa prawej kości dolnej oraz zespół przeciążeniowy prawego stawu biodrowego. Nadto z akt spawy wynika, że skarżący legitymuje się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności w I. z dnia [...] 2007 r. nr [...] o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe. Wcześniej skarżący posiadał orzeczenie z dnia [...] 2003 r. o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ważne do [...] 2006 r. W dniu 11 października 2006 r. skarżący zastał skierowany do TWKL w B. celem ustalenia kategorii zdrowia po czasowej niezdolności ustalonej na podstawie orzeczenia z dnia [...] 2006 r. Wynika to ze skierowania znajdującego się w aktach sprawy. Orzeczeniem nr [...] z dnia [...] 2006r. TWKL w B. uznała, skarżącego za zdolnego do czynnej służby wojskowej z kat. zdrowia A. W rozpoznaniu orzeczenia komisja stwierdziła okresowy zespół bólowy lędźwiowo- krzyżowy - § 62 pkt 1, nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw - § 14 pkt 5, bliznę pourazową nad prawym kolanem § 3 pkt 1. Komisja uzasadniła stanowisko swoje tym, że stan zdrowia badanego zezwala mu na pełnienie służby wojskowej pomimo stwierdzonych schorzeń lub ułomności rozpoznanych pojedynczo i łącznie, ponieważ nie upośledzają one w sposób istotny sprawności ustroju. W odwołaniu od orzeczenia organu I instancji skarżący stwierdził, iż w dalszym ciągu cierpi na dolegliwości kręgosłupa. Dokuczają jemu też ostrogi piętowe oraz okresowe nietrzymanie moczu. Powołując się na wcześniej przebyte leczenia szpitalne oraz orzeczenia o stopniu niepełnosprawności odwołujący się zawnioskował o ponowne skierowanie go na badania lekarskie, gdyż obawia się, że przy posiadanym stanie zdrowia odbycie służby wojskowej nasili dolegliwości na które cierpi. WKL w B. w wyniku wniesionego odwołania uchyliła orzeczenie TWKL w B. i orzekła co do istoty sprawy w ten sposób, że rozpoznała u skarżącego: 1. okresowy zespół bólowy lędźwiowo- krzyżowy § 62 pkt 1, 2. nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw - § 14 pkt 5, 3. początkowe dyskretne ostrogi piętowe bez upośledzenia sprawności ruchowej – bez § 4. bliznę pourazową nad prawym kolanem § 3 pkt 1. W uzasadnieniu Komisja odwoławcza na podstawie dokumentacji orzeczniczo- medycznej, badania Rtg kręgosłupa nie stwierdziła odchyleń od stanu prawidłowego. W badaniu ortopedycznym i neurologicznym rozpoznano zespół bólowy kręgosłupa lędźwiowo – krzyżowego L- S bez objawów ubytkowych i rozciągowych. W wyniku dodatkowych badań przeprowadzonych przez RWKL w badaniu ortopedycznym rozpoznano początkowe dyskretne ostrogi piętowe bez upośledzenia sprawności ruchowej. W związku z powyższym w ocenie Komisji skarżący jest zdolny do czynnej służby wojskowej z kat. zdr. "A". W skardze do Sądu skarżący uważa, że ze względu na rozpoznane schorzenia nie jest zdolny do pełnienia czynnej służby wojskowej. W udzielonej odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 - dalej zwaną p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując sprawę w świetle powyższych kryteriów, stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Sądy administracyjne nie orzekają merytoryczne w sprawie, jak również w ramach kontroli zgodności zaskarżonego orzeczenia z przepisami prawa nie mają uprawnień do prowadzenia postępowania dowodowego, w tym do kierowania na dodatkowe badania lekarskie. Sądy administracyjne oceniają jedynie, czy decyzja na podstawie stanu faktycznego i prawnego narusza przepisy prawa. Sądy administracyjne uchlają decyzję organów jeżeli stwierdzą naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy. Rozważania należy rozpocząć od przypomnienia, że orzeczenia komisji lekarskich, określające zdolność poborowego do służby wojskowej, wydawane na podstawie art. 26 i art. 28 ustawy z dnia 21 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 ze zm.), są decyzjami administracyjnymi (wyrok NSA z dnia 28 października 1992 r. sygn. akt II SA/Wr 841/92, ONSA 1994, z. 1, poz. 23; glosa B. Adamiak do tego wyroku, OSP 1994, nr 9, poz. 163). Dlatego w zakresie nieunormowanym przepisami szczególnymi do postępowania w sprawie określenia zdolności poborowych do czynnej służby wojskowej zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), a na mocy art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczenia komisji lekarskich w przedmiocie określenia zdolności poborowych do służby wojskowej mogą być zaskarżone do sądu administracyjnego. Kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji i - orzekając co do istoty sprawy - uznał poborowego za zdolnego do czynnej służby wojskowej z kategorią A. Materialną podstawę zaskarżonego orzeczenia stanowiły przepisy art. 26 i art. 30a ust. 1 i 2 powołanej wyżej ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. w związku z załącznikiem nr 2 - Wykazem chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej - do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595). Na mocy przepisu art. 30a ust. 1 pkt 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej ustalono i zdefiniowano jedną z kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej: kategorię A zdolny do czynnej służby wojskowej, co oznacza zdolność do odbywania zasadniczej służby wojskowej, nadterminowej zasadniczej służby wojskowej, zajęć wojskowych w czasie trwania studiów wyższych, przeszkolenia wojskowego, okresowej służby wojskowej, ćwiczeń wojskowych, zasadniczej służby i szkolenia poborowych w obronie cywilnej, służby zastępczej, jak również służby wojskowej pełnionej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. W pkt 2 omawianego przepisu jest mowa o kategorii zdrowia B - czasowo niezdolny do służby wojskowej. Niezdolność ta polega na przemijającym upośledzeniu ogólnego stanu zdrowia albo ostrym lub przewlekłym stanie chorobowym, jeśli w okresie dwudziestu czterech miesięcy od dnia badania rokują one odzyskanie zdolności do służby wojskowej, o której mowa w pkt 1, w czasie pokoju. Orzeczenie Komisji w II instancji, będące aktem reformatoryjnym, nie wskazuje na ile schorzenie skarżącego, stanowiące podstawę do wydania orzeczenia z dnia [...] 2006 r. stanowiącego o czasowej niezdolności skarżącego do czynnej służby wojskowej, uległo poprawie. W tej sytuacji zaskarżone orzeczenie narusza cytowany przepis prawa materialnego, a uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Z art. 30a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 ze zm.) oraz Wykazu chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej oraz odbywania tej służby poza granicami państwa, stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595) wynika, że stwierdzenie u poborowego kategorii B - czasowo niezdolny do czynnej służby wojskowej - jest możliwe w razie rozpoznania u niego przemijającego upośledzenia ogólnego stanu zdrowia albo ostrego lub przewlekłego stanu chorobowego, które rokują odzyskanie zdolności do czynnej służby wojskowej, a nie wtedy, gdy organ ma wątpliwości. Po poprzednim orzeczeniu z dnia [...] 2006r. ( k- 32 akt administracyjnych, pkt 9 skierowania) skarżący uzyskał orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydane na stałe. Świadczy to o tym, że inni lekarze nie rokują szans na poprawę jego zdrowia. W ocenie składu orzekającego, TWKL w swoim orzeczeniu nie odniosła się do istotnych okoliczność w sprawie. Chodzi dokładnie o wcześniejsze orzeczenie o czasowej niezdolności do czynnej służby wojskowej, którego nie ma w aktach. Komisja w swoim orzeczeniu nie odniosła się ani do tego orzeczenia , ani nie oceniła na ile stan zdrowia skarżącego uległ poprawie, że w chwili obecnej może być on uznany za zdolnego do czynnej służby wojskowej. Komisja w uzasadnieniu orzeczenia nie odniosła się również do orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe, którym skarżący się legitymuje. Komisja przy orzekaniu kwalifikując schorzenia skarżącego zgodnie z rozporządzeniem w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. RP Nr 151 z dnia 1.07.2004 r. poz. 1595) powinna odnosząc się do wcześniejszego orzeczenia o czasowej niezdolności do służby wyjaśnić na ile stan zdrowia skarżącego uległ poprawie, że nie ma przeszkód do pełnienia zasadniczej służby wojskowej. Wobec powyższego należało na mocy art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylić zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je orzeczenie wydane w I instancji. Rozstrzygnięcie o niewykonywaniu zaskarżonego orzeczenia wydano zgodnie z art. 152 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło