II SA/Bd 257/04
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-07-01
Skład orzekający: Wiesław Czerwiński, Grażyna Malinowska-Wasik, Mirella Łent
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ wojskowy jest uprawniony do wydania decyzji o zwrocie kosztów nauki żołnierza zawodowego, a jeśli tak, to na podstawie jakich przepisów i jakie koszty powinny być uwzględnione?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organ wojskowy jest uprawniony do wydania decyzji o zwrocie kosztów nauki na podstawie art. 80 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 stycznia 2003 r. Jednakże, zastosowanie przez organ kwot kosztów nauki z roku 2002 do okresu studiów 1994-1998 było nieuzasadnione, co stanowiło naruszenie § 2 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia. W dalszym postępowaniu organ powinien ustalić koszty studiów z właściwego okresu.Stan faktyczny
Skarżący Sławomir K. został zobowiązany do zwrotu kosztów nauki w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej. Organ I instancji ustalił wysokość zwrotu na kwotę 54.705 zł, powołując się na przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz rozporządzenie MON z 2003 r. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący złożył skargę do WSA, kwestionując uprawnienia organu do wydania decyzji oraz prawidłowość wyliczenia kosztów nauki, wskazując na niezgodność zastosowanych przepisów z okresem jego studiów (1996-2000) i zawyżenie kosztów.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Czerwiński (spr.) Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Asesor WSA Mirella Łent Protokolant Mariusz Pstruś po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2004 r. sprawy ze skargi Sławomira K. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia [...] 2004 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu kosztów nauki w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w [...] Nr [...] z dnia [...] 2003 r., 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Na oryginale właściwe podpisy
Dowódca Jednostki Wojskowej [...]decyzją z dnia [...] 2004 r., po rozpoznaniu odwołania Sławomira K., utrzymał w mocy decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w [...] nr [...] z [...] 2003 r. w sprawie zwrotu kosztów nauki w [...].
W uzasadnieniu decyzji wskazano m.in., że Dowódca Jednostki Wojskowej [...]w [...] ustalił równowartość kosztów zakwaterowania, wyżywienia i umundurowania otrzymanych przez skarżącego na kwotę 54.705 zł. Powołano się na art. 80 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 1, 2 i 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 stycznia 2003 r. w sprawie zwrotu przez żołnierza zawodowego kosztów poniesionych na jego kształcenie w czasie studiów lub nauki (Dz. U. Nr 7, poz. 84 ze zm.).
Wyliczenie wysokości zwrotu kosztów organ II instancji uznał za prawidłowe. Skarżący z 12 lat służby obowiązkowej przesłużył w zaokrągleniu 3 lata. Organ II instancji nie podzielił poglądu o niemożliwości zastosowania cytowanego rozporządzenia oraz o braku podstaw do wydania decyzji przez Dowódcę JW [...] w [...].
Sławomir K. złożył skargę na powyższą decyzję. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem.
W ocenie skarżącego Dowódca JW nie jest jego przełożonym i nie jest uprawniony do wydawania jakichkolwiek decyzji. Oparcie się na rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z 09.01.2003 r. nie jest prawidłowe albowiem nie może ono regulować warunków zwolnienia, które miało miejsce w przeszłości, gdyż warunki te powinny być znane w dniu zwolnienia, tj. [...] 2001 r.
Rozporządzenie MON określa równowartość kosztów za jeden rok nauki w roku 2002, skarżący zaś studiował w latach 1996-2000. Określenie kosztów nauki w latach 1996-2000 na podstawie równowartości kosztów za rok 2002 nie ma podstawy prawnej. Podana równowartość kosztów za 2002 rok jest zawyżona. [...] Akademia powinna dysponować szczegółowym wykazem, podpisanym przez skarżącego, wszystkich usług świadczonych przez [...] podczas studiów. W decyzji przyjęto okres nauki na 4 lata, podczas gdy faktycznie okres ten jest krótszy. Skarżący domaga się także uwzględnienia, że w tym czasie pełnił także zasadniczą służbę wojskową, a dokonane wyliczenie kosztów nie bierze tego pod uwagę.
W odpowiedzi na skargę Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uznać za uzasadnioną, co nie oznacza, że Sąd podziela wszystkie argumenty skargi.
Nie jest trafny zarzut, że zaskarżona decyzja została wydana z przekroczeniem uprawnień Dowódcy jako organu administracyjnego.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji są przepisy art. 80 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.) oraz § 1 i 2 rozporządzenia Ministra Obron Narodowej z dnia 9 stycznia 2003 r. w sprawie zwrotu przez żołnierza zawodowego kosztów poniesionych na jego kształcenie w czasie studiów lub nauki (D. U. Nr 7, poz. 84 ze zm.). Rozporządzenie to weszło w życie 7 lutego 2003 r. Z tą samą datą weszło w życie rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z 09.01.2003 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 7, poz. 83) zmieniające delegację ustawową tego rozporządzenia oraz uchylono § 133-136 rozporządzenia w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych.
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z 9 stycznia 2003 r. w sprawie zwrotu przez żołnierza zawodowego kosztów poniesionych na jego kształcenie w czasie studiów lub nauki (Dz. U. Nr 7, poz. 84 ze zm.) w § 5 wskazuje, że w sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, a nie zakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy niniejszego rozporządzenia.
Sprawa skarżącego została wszczęta przed wejściem w życie cytowanego rozporządzenia, a zatem przepisy tego rozporządzenia mają zastosowanie do skarżącego.
Nie ma przy tym znaczenia, że skarżący nie jest obecnie żołnierzem zawodowym. Przepis ustawowy (art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie zawodowej żołnierzy zawodowych) nie uzależnia wydania decyzji od tego, czy ktoś służy dalej w wojsku, czy też nie. Przepis § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 09.01.2003 r. jednoznacznie wskazuje kompetencję do wydania decyzji o zwrocie kosztów studiów. Decyzję taką wydaje dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy pełni lub ostatnio pełnił zawodową służbę wojskową.
Jednakże § 2 tego rozporządzenia wskazuje, że równowartość kosztów za jeden rok studiów lub nauki wynosiła w 2002 r. 18.235 zł. Wykładnia językowa tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że wskazane koszty dotyczą roku 2002. Zastosowanie do skarżącego tych kwot jako stanowiące podstawę do zwrotu kosztów studiów w latach 1994-1998, nie jest uzasadnione i w tym zakresie zarzuty skargi są trafne. Podana podstawa prawna w tym zakresie nie jest właściwa.
Nie oznacza to jednak, że skarżącego nie obciąża obowiązek zwrotu kosztów studiów. Norma ustawowa - art. 80 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.) - jest jednoznaczna. Żołnierz zawodowy zwolniony z zawodowej służby wojskowej w okresie pełnienia służby obowiązkowej, o której mowa w art. 12 ust. 1 i 2, z powodu wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza jest obowiązany zwrócić równowartość kosztów zakwaterowania, wyżywienia i umundurowania, poniesionych w czasie studiów lub nauki.
Uchylenie zaskarżonych decyzji związane jest z naruszeniem § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 09.01.2003 r. w sprawie zwrotu przez żołnierza zawodowego kosztów poniesionych na jego kształcenie w czasie studiów lub nauki (Dz. U. Nr 7, poz. 84 ze zm.). W toku dalszego postępowania rzeczą organów wojskowych będzie ustalenie kosztów studiów z okresu, w jakim skarżący studiował, jak również ustosunkowanie się do ewentualnych innych argumentów skarżącego.
Uzasadnia to, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło